Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Gemaalcomplex Buma: Schutsluis/Lemstersluis in Rutten

Weg En Waterwerk

Gemaalweg 25
8313PR Rutten (gemeente Noordoostpolder)
Flevoland

Bouwjaar: 1939-1941
Architect: Dirk Roosenburg


Beschrijving van Gemaalcomplex Buma: Schutsluis/Lemstersluis

Inleiding De SCHUTSLUIS (Lemstersluis) behorende bij het gemaalcomplex 'Buma' werd gebouwd in 1939-1941 in opdracht van Rijkswaterstaat, Afdeling Rijksdienst IJsselmeerpolders (R.IJ.P.). De schutsluis maakt het voor de scheepvaart mogelijk het verschil in waterpeil van zo'n zes meter te overbruggen. Met de voorbereidende werkzaamheden aan het complex - de aanleg van een werkhaven met opslagterrein - werd al begonnen in 1936. Verantwoordelijk voor de constructie van het complex was de Dienst der Zuiderzeewerken afdeling Noordoostpolderwerken. Het betonwerk voor de onderbouw van de schutsluis werd uitgevoerd door de firma J. Haitsma uit Harlingen. Bij de kop van de sluis staan een bij de sluis behorend bedieningsgebouwtje voor de sluiswachter, een schotbalkenloods en een ijzeren constructie met stalen noodschuif, die in de jaren zeventig de schotbalken verving. Over de benedenhoofden van de toegangssluis kwam een in januari 1940 aanbestede, aan het eind van dat jaar gebouwde basculebrug. De over de sluis liggende verkeersbrug is een ijzeren basculebrug die werd gebouwd door de Constructiewerkplaats Hollandia (Krimpen a/d IJssel). De sluis kon worden gebruikt voor de scheepvaart vanaf 10 november 1940. De houten sluisdeuren zijn vernieuwd in 1983. Omschrijving De sluis heeft een rechte kolk met aan de noord-westelijke sluismond (Lemstergeulzijde) een bedieningsgebouwtje en een schotbalkenloods en over het zuid-oostelijke kolkdeel (Lemstervaartzijde) een beweegbare verkeersbrug.De rechte, uit gewapend beton opgetrokken kolkwanden, zijn verstevigd door middel van vertikale, ijzeren staven en zijn voorzien van ijzeren randen en staande houten stootpalen. Voor de sluismond aan de Lemstervaartzijde (het benedenhoofd) is tevens natuursteen (graniet) en baksteen gebruikt. De sluisdeuren (puntdeuren) aan het hogere bovenhoofd staan tussen het sluiswachtershuisje en de niet meer als zodanig in gebruik zijnde schotbalkenloods. Het hoogteverschil tussen de sluiskkolkkaden en de hoger staande bedieningsgebouwtjes en de brug over de sluis wordt overbrugd door trappen van beton en graniet. Aan weerszijden van de sluisdeuren (eveneens puntdeuren) in het benedenhoofd is de kolk iets verbreed en is naast beton ook baksteen en graniet gebruikt. De granieten hoekblokken aan deze sluismond zijn afgerond. De sluishoofden, de kaden en de brug zijn voorzien van uit buizen samengestelde hekken. De over de sluiskolk liggende verkeersbrug is een stalen basculebrug, die is voorzien van een geasfalteerd houten brugdek. Aan beide sluishoofden bevinden zich houten remmingwerken. Op het sluishoofd aan de polderkant staat een modern bedieningsgebouwtje. Deze valt buiten de bescherming. Waardering De schutsluis is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische en architectuurhistorische waarde. - De sluis heeft cultuurhistorische waarde omdat de bouw ervan het begin van de Noordoostpolder markeert en het tot de oudste nog bestaande bouwwerken in de Noordoostpolder behoort. De sluis is tevens van belang vanwege de plaats die deze inneemt in de technische en typologische ontwikkeling van de sluizen in Nederland. - De sluis heeft architectuurhistorische waarde vanwege de specifieke constructie en de karakteristieke, zuiver functionele vormgeving. - De sluis heeft ensemblewaarde vanwege de bijzondere visuele en functionele samenhang met de overige onderdelen van het complex en vanwege de specifieke locatie, waarmee de sluis onverbrekelijk is verbonden. - De sluis is van belang vanwege de herkenbaarheid en de gaafheid. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 527008
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Buma
Gemaal Buma (2013) -061.JPG
Locatie Rutten
Coördinaten 52° 50′ NB, 5° 42′ OL
Oorspr. functie Gemaal
Huidig gebruik Gemaal
Start bouw 1939
Bouw gereed 1941
Opening 7 januari 1941
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 514750, 527008, 527009, 527010, 527011
Architect Dirk Roosenburg
Detailkaart
Gemaal Buma
Gemaal Buma
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

Gemaal Buma is een gemaal in Rutten bij Lemmer.

Het gemaal bemaalt samen met het Gemaal Vissering de lage afdeling van de Noordoostpolder, met een oppervlakte van 39.000 hectare. De rest van de Noordoostpolder, 9.000 hectare, wordt door gemaal Smeenge bemaalt. Het gemaal is vernoemd naar Age Buma. Het gemaal heeft 3 pompen die samen 1.800 kuub water kunnen wegpompen. Het waterpeil verschilt bijna 6 meter. Het gemaalcomplex is van 1939 tot 1941 gebouwd naar ontwerp van Dirk Roosenburg. Op 7 januari 1941 werd begonnen met de bemaling. Naast het gemaal ligt een sluis. Deze sluis is onderdeel van het gemaalcomplex. Het gemaal wordt beheerd door waterschap Zuiderzeeland.

De Pompen

De pompinstallatie van het gemaal bestaat uit drie verticale centrifugaalpompen met een regelbaar toerental tot maximaal 105 omwentelingen per minuut. De opbrengst per pomp bedraagt maximaal 750 m3 per minuut (1800 m3, per minuut totaal) bij vijf meter zestig opvoerhoogte.

Motoren

De drie pompen worden direct aangedreven door drie elektrische motoren van ieder 774 kW en een bedrijfsspanning van 690 V. Het toerental wordt geregeld door een frequentie regelaar en is maximaal 105 omwentelingen per minuut.

Bijzonderheden

Bij stroomuitval is het mogelijk gebruik te maken van een automatisch startend diesel noodstroomaggregaat. Deze heeft een vermogen van 40 kVA en kan bij stroomuitval de schuiven sluiten, de sluis bedienen en de straat en het gemaal verlichten.

Externe link

Werken: Amsteldiepdijk (1920-1925) · Proefpolder Andijk (1927) · Wieringermeerpolder (1927-1930) · Afsluitdijk (1927-1932) · Noordoostpolder (1937-1942) · Knardijk · Oostelijk Flevoland (1950-1957) · Zuidelijk Flevoland (1959-1968) · Houtribdijk (1963-1976) · Markerwaard
Sluizen: Lorentz · Stevin · Houtrib
Wateren: Zuiderzee · Waddenzee · IJsselmeer · Markermeer · Randmeren
Eilanden: Wieringen · Urk · Schokland · Marken
Personen: Hendrik Stevin (1614-1668) · Wilhelmus François Leemans (1841-1929) · Cornelis Lely (1854-1929) · Gerard Vissering (1865-1937) · Hendrik Lorentz (1853-1928) · Victor de Blocq van Kuffeler (1878-1963) · Hendrik Wortman (1859-1939) · Sikke Smeding (1889-1967) · Will Marie Otto (1919-2008)
Organisaties: Zuiderzeevereeniging · Zuiderzeeraad · Commissie Wortman · Rijksdienst voor de IJsselmeerpolders · Openbaar Lichaam Zuidelijke IJsselmeerpolders · Openbaar Lichaam De Noordoostelijke Polder
Gemalen: Buma · Colijn · De Blocq van Kuffeler · Leemans · Lely · Lovink · Smeenge · Vissering · Wortman

Monumenten in de buurt van Gemaalcomplex Buma: Schutsluis/Lemstersluis in Rutten

Gemaalcomplex Buma: Transformatorgebouw

Gemaalweg 25
Rutten (Gemeente Noordoostpolder)
Inleiding Het TRANSFORMATORGEBOUW behorende bij het gemaalcomplex 'Buma' werd gebouwd in 1939-1941 in opdracht van Rijkswaterstaat, Afdeli..

Gemaalcomplex Buma: Sluiswachtershuisje

Gemaalweg 25
Rutten (Gemeente Noordoostpolder)
Inleiding Het SLUISWACHTERSHUISJE behorende bij het gemaalcomplex 'Buma' werd gebouwd in 1939-1941 in opdracht van Rijkswaterstaat, Afdeli..

Gemaalcomplex Buma: Schotbalkenloods

Gemaalweg 25
Rutten (Gemeente Noordoostpolder)
Inleiding De SCHOTBALKENLOODS behorende bij het gemaalcomplex 'Buma' werd gebouwd in 1939-1941 in opdracht van Rijkswaterstaat, Afdeling R..

Gemaalcomplex Buma: Gemaal

Gemaalweg 25
Rutten (Gemeente Noordoostpolder)
Inleiding Het electrisch GEMAAL behorende bij het gemaalcomplex "Buma" werd gebouwd in 1939-1941 in opdracht van Rijkswaterstaat, Afdeling..

Lemsterschutsluis

Binnenhaven 4
Lemmer (Gemeente Lemsterland)
LEMSTERSLUIS met gebouwtjes (Wachthuisjes). In verband met het historisch karakter van Lemmer als havenplaats van bijzonder belang.

Kaart & Routeplanner

Route naar Gemaalcomplex Buma: Schutsluis/Lemstersluis in Rutten

Foto's (1)