Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Eyckenlust: Parkaanleg in Beek en Donk

Tuin Park Landgoed

Kasteellaan 2
5741PJ Beek en Donk (gemeente Laarbeek)
Noord Brabant

Bouwjaar: 1800-1820


Beschrijving van Eyckenlust: Parkaanleg

Omschrijving onderdeel 2: HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG. De kern van de aanleg wordt gevormd door het ruim omgrachte vijfhoekige kasteeleiland, toegankelijk middels het poortgebouw; tussen de poort en het hoofdgebouw een korte laan beplant met ca. 200 jaar oude linden eindigend op een voorpleintje. Op 19de-eeuwse topografische kaarten is te zien dat vanaf de huidige Bosscheweg een toegangslaan liep, iets ten oosten van de huidige laan die in ca. 1941 in de as van het hoofdgebouw is aangelegd; de oude laan volgde eerst een recht tracé en liep vervolgens met een bocht naar het poortgebouw toe. Vanaf de Gemertseweg liep een tweede toegangslaan evenwijdig aan de grillig verlopende rivier de Aa; hiervan zijn delen bewaard gebleven. Door de normalisering van de Aa (1941) sluiten beide lanen niet meer goed op elkaar aan. Ten zuidoosten van de (hoofd)toegangslaan ligt een restant van de oorspronkelijke moestuin annex boomgaard, waaraan alleen een rij geknotte perenbomen evenwijdig aan de oprijlaan herinnert (verder weide). In de directe omgeving van het huis staan enkele solitaire bomen (walnoot, bruine beuken, moerascypres, plataan). Op de Kadastrale Minuut uit 1832 staan in de tuin ten noordwesten van het huis twee rechthoekige vijvers aangegeven, waarvan alleen de meest noordelijke nog aanwezig is; ten noorden van het huis ligt een boomgaard met voornamelijk half-stam perenbomen. Het kasteelterrein is voornamelijk utilitair van gebruik, alleen aan de zuidoostzijde is de gracht vergraven tot een rechthoekige waterpartij, waarin een klein rond eilandje met een kastanje en rode beuk (eilandje ook op de kaart van 1832). De aanleg rondom het kasteelterrein wordt gekenmerkt door afwisselend open (weilanden) en gesloten (hakhout, populierenbos) delen doorsneden door met eiken beplante wandeldreven en zichten over de rivier de Aa. Parallel aan de zuidwest gracht met knik loopt een laan (op de Kadastrale Minuut van 1832 als waterloop aangegeven en op de Topografische Militaire Kaart van 1897 voor het eerst als laan); oorspronkelijk rechts van de laan een boomgaard (thans populierenbos). Aan het einde van deze laan aan de westzijde restanten van een kleinschalige aanleg met enkele solitaire bomen (iep, tamme kastanje) en een restant van een pad. Waardering HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG behorende tot de buitenplaats Eyckenlust is van algemeen belang: - vanwege de ouderdom; - vanwege de gaaf bewaarde structuur met vijfzijdige omgrachting en lanen; - vanwege de landschappelijke kwaliteiten; - vanwege de functioneel-ruimtelijke samenhang met de andere onderdelen van de buitenplaats. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 526169
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Kasteel Eikenlust
Het kasteel in 2006
Het kasteel in 2006
Locatie Kasteellaan 2, Beek en Donk
Coördinaten 51° 32′ NB, 5° 39′ OL
Gebouwd in 16e eeuw
Herbouwd in 1812, 1870
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer  526168
Kasteel Eikenlust
Kasteel Eikenlust
Lijst van rijksmonumenten in Beek en Donk

Kasteel Eikenlust (ook gespeld als: Eyckenlust), is een kasteel in de buurt van het Noord-Brabantse dorp Beek en Donk dat verbonden is aan de heerlijkheid Beek en Donk is geweest.

Ligging

Het kasteel bevindt zich in het dal van de Aa en is tegenwoordig van de kern van Beek gescheiden door de Zuid-Willemsvaart.

Geschiedenis

1rightarrow blue.svg Zie Heerlijkheid Beek en Donk voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In 1643 werd de heerlijkheid verkocht door koning Filips IV van Spanje. De koper was Jan Baptista van Elen. In 1646 werd de heerlijkheid verkocht aan Philips van Leefdael. Deze stierf in 1681, waarna zijn zoon Johan Philips van Leefdael de heerlijkheid erfde. In 1711 kwam de heerlijkheid in handen van de markies van Asse, Jean de Coutereau, die gehuwd was met Johan Filips' dochter, Cornelia Johanna van Leefdael. In 1730 stierf Jean en Cornelia verkocht in 1734 de heerlijkheid aan Johan Peter van Raesfeldt. Deze verkocht de heerlijkheid in 1745 op zijn beurt aan Gisbert de Jong. In 1794, bij diens dood, kwam de heerlijkheid aan Benjamin de Jong. Deze had twee kinderen: Johan de Jong (overleden in 1846) en Gerrit de Jong. Het landgoed werd tussen beiden verdeeld, maar in 1809 kreeg Johan ook Gerrits deel. Na de Franse tijd werden de bestuurlijke rechten van de heerlijkheid afgeschaft. Nog tot 1923 bleven rechten als het jachtrecht bestaan.

Een der latere bewoners, jhr. Jan Olphert de Jong van Beek en Donk (1863-1935), is gouverneur van Curaçao geweest. Hij was gehuwd met jkvr. Elisabeth Maria Stern. Het kasteel is nog steeds in het bezit van de familie De Jong, waarvan een tak in de Nederlandse adel is verheven en de naam de Jong van Beek en Donk voert.

Het gebouw

Het oudste nog bestaande deel is het poortgebouw. Dit stamt uit omstreeks 1500. Het heeft een natuurstenen toegangspoort en een torentje. De rest van het kasteel is regelmatig verbouwd. Een steen met het jaartal 1658 duidt vermoedelijk het jaar aan waarin het is herbouwd. Of een eerder kasteel verwoest is tijdens de Tachtigjarige Oorlog is niet bekend. In 1812 werd een groot deel van het kasteel gesloopt en vernieuwd, terwijl ook in 1870 ingrijpende verbouwingen hebben plaatsgehad. In 1978 werd het gebouw gerestaureerd. Het kasteel is binnen een gracht gelegen.

Het landgoed

Het kasteel ligt aan de Aa. De paden op het 61 ha grote landgoed zijn vrij toegankelijk, alleen de directe omgeving van het kasteel is dat niet. Het landgoed bestaat voor een deel uit bos (hoofdzakelijk populieren) en enkele boerderijen.


Monumenten in de buurt van Eyckenlust: Parkaanleg in Beek en Donk

Eyckenlust: Hoofdgebouw

Kasteellaan 2
Beek en Donk (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving onderdeel 1: HOOFDGEBOUW (Eyckenlust). Deels op oudere fundamenten gebouwd hoofdgebouw bestaande uit een blokvormig huis van t..

Eyckenlust: Poortgebouw met brug

Kasteellaan 2
Beek en Donk (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving onderdeel 3: POORTGEBOUW. De toegang tot de buitenplaats wordt gevomrd door een poortgebouw uit ca. 1500, dat rond 1870 in neo..

Eyckenlust: Schuur

Kasteellaan 2
Beek en Donk (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving onderdeel 5: SCHUUR. Achter het hoofdgebouw staat een op rechthoekige grondslag opgetrokken laat-19de-eeuwse schuur van één ..

Eyckenlust: Tuinmanswoning

Kasteellaan 1
Beek en Donk (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving onderdeel 4: TUINMANSWONING. Terzijde van het poortgebouw staat een op rechthoekige grondslag opgetrokken dienstwoning uit 187..

Eyckenlust: Kasteelhoeve met bijgebouw

Kasteellaan 1
Beek en Donk (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving onderdeel 6: KASTEELHOEVE MET BIJGEBOUW. Achter het hoofdgebouw aan de buitenzijde van de gracht staat een in oorsprong 17de/1..

Kaart & Routeplanner

Route naar Eyckenlust: Parkaanleg in Beek en Donk

Foto's (1)