Meer dan 63.000 rijksmonumenten


St. Johannes de Doper: kruisbasiliek in Pijnacker

Kerkelijk Gebouw

Oostlaan 36
2641DL Pijnacker (gemeente Pijnacker Nootdorp)
Zuid Holland

Bouwjaar: 1891-1892
Architect: A.C. Bleijs


Beschrijving van St. Johannes de Doper: kruisbasiliek

Inleiding KERK, type kruisbasiliek, gebouwd in 1891-1892 naar een ontwerp van A.C. Bleijs in de op het Rijnland geïnspireerde neoromaanse stijl. Tot het complex behoort ook de aangebouwde pastorie van dezelfde architect. Meest opvallende kenmerk is de dwerggalerij in de absis. N.B. Aan de noordelijke zijde van het schip, in de eerste travee, bevindt zich een kleine, moderne blokvormige aanbouw, die voor bescherming van ondergeschikt belang is. Omschrijving Op een kruisvormige plattegrond in grauw bakstenen kruisverband opgetrokken driebeukige kerk met ronde absis en een centrale, uitgebouwde klokkentoren. Boven het schip en de transeptarmen zadeldaken, boven de zijbeuken lessenaarsdaken. De absis heeft een meerzijdig schilddak, de toren een ingesnoerde naaldspits, de traptoren een koepeldak. Alle daken hebben leien in Maasdekking. In de kap kleine dakkapellen met driehoekige frontons. In het metselwerk onder de dakrand muize- en bloktanden. De steunberen hebben afdekplaten. Het meest voorkomende venster is het rondboograam met glas-in-lood en stenen afzaat. Verder zijn alle muuropeningen rondbogig. De toren heeft vier geledingen, waarvan de bovenste rondom loopt en die daaronder tegen de kap leunt. De onderste geleding heeft in het portaal paneeldeuren onder een boogtrommel met een doopreliëf. Op de hardstenen stoep rusten vier hardstenen zuilen met dobbelsteenkapitelen, waarop archivolten rusten. Boven het portaal een driepas met rond raam. Het onderste segment wordt omlijst door lisenen en een rondboogfries. De tweede geleding heeft twee rondboogvensters in spaarvelden. De derde geleding heeft twee lichtsleuven in spaarvelden onder een rondboogfries met daarboven een galerij met vier zuiltjes en twee lichtopeningen. De vierde geleding heeft galmgaten in spaarvelden met een rondboogfries en een wijzerplaat. Links tegen de toren aangebouwd is een zijkapel met een rondboogvenster. Aan de rechterkant bevindt zich een zijkapel met een dubbele deur onder een halfrond bovenlicht en hardstenen zuilen. De vijf traveeën brede zijgevels hebben in de lichtbeuk en in de zijbeuk per travee één rondboograam, in de lichtbeuk geflankeerd door blinde vensters. Op de begane grond zijn de traveeën door getrapte steunberen geleed. De noordelijke zijgevel heeft in de oksel naar het transept een aankapping. De dwarsmuren van het transept hebben twee rondboogramen. De tussenliggende muren hebben een toegangsdeur en twee hoge rondboogramen tussen een gedeeltelijk blind driepasraam in de top en drie rondboogvensters onder. Direct onder het rondboogfries nog een kleiner rondboograam. Het koor heeft twee rondboogramen. In de absis bevinden zich vijf hoge en vijf kleine ramen. De absis is geleed door lisenen en rondboogfriezen en heeft een dwerggalerij. In de noordelijke oksel tussen absis en transept bevindt zich een kleine uitbouw onder lessenaarsdak met in beide gevels een klein rondboograam. De ruimte van de andere oksel wordt ingenomen door de sacristie, die met de pastorie is verbonden. INTERIEUR. De wanden van de kerk zijn overgesausd en de meeste decoratie is verdwenen. De kapitelen zijn net als buiten dobbelsteenkapitelen. In de transepten, koor, de zijbeuken en onder het balkon kruisribgewelven. Het schip heeft een open beschilderde dakstoel, de constructie van trekbalken en korbelen, op zwartstenen, door consoles gedragen, halfzuilen. De traveeën hebben boven de scheiboog een pseudotriforium annex lichtbeuk van een rond raam tussen twee rondbogen. Aan weerszijden cassetten. De vloer is van granito met ingelegd mozaïek. In het koor rondboogspaarvelden met kolossale zwartstenen zuilen, kerkramen en rondboogfriezen met deelzuiltjes. In de absis drie glas-in-loodramen. Onder het balkon rondbogen op zwart stenen zuilen. De houten biechtstoelen hebben rondboogmotieven en paneeldeuren. Het klankbord van de houten preekstoel ontbreekt. Het hoogaltaar is nog aanwezig. Orgel in 1899 gebouwd door P.J. Adema en Zonen. Waardering De kerk is van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde en de stedenbouwkundige waarde: - vanwege de bijzondere en representatieve uitdrukking van een geestelijke stroming; - de kwaliteit van het evenwichtige ontwerp, de in de kerkbouw minder vaak voorkomende op het Rijnland geïnspireerde neoromaanse stijl en als voorbeeld van een neoromaanse kerk in het oeuvre van A.C. Bleijs; - vanwege de beeldbepalende ligging in het centrum van Pijnacker. De kerk is gaaf in hoofdvorm en in onderdelen (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 525173
Laatste wijziging: 2014-12-09 19:55:05.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
H. Joannes de Dooperkerk
Pijnacker kerk.jpg
Plaats Pijnacker
Gebouwd in 1891-1892
Gewijd aan Johannes de Doper
Monumentnummer  525173
Architectuur
Architect(en) A.C. Bleys
Stijlperiode neoromaanse stijl
Toren 1
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De Heilige Joannes de Dooper[1] kerk is een katholieke kerk in Pijnacker. Het kerkgebouw, een kruisbasiliek in neoromaanse stijl, werd gebouwd in 1892 naar ontwerp van architect A.C. Bleys.

Boven de ingang van de kerk is een reliëf aanwezig waarop staat afgebeeld hoe Johannes de Doper Jezus doopt.

De kerk is een rijksmonument, evenals de naastgelegen pastorie.

Overzicht zuidgevel - H. Joannes de Dooperkerk

Zie ook

Publicaties

  • J.P. van Geest [et al.]: H. Joannes de Dooper, Pijnacker. Een eeuw rond het kerkgebouw 1892 -1992. Pijnacker, Parochie St. Joannes de Dooper, 1992. ISBN 9090046542
  • Ed van Aken (tekst) & Dolf Schuurman (foto's): 100 jaar Adema-orgel. R.K. Kerk H. Joannes de Dooper, Pijnacker 1899-1999. Pijnacker, 1999. Geen ISBN

Externe link


Monumenten in de buurt van St. Johannes de Doper: kruisbasiliek in Pijnacker

St. Johannes de Doper: pastorie

Oostlaan 38
Pijnacker (Gemeente Pijnacker Nootdorp)
Inleiding Bij de R.K.-kerk behorende PASTORIE gebouwd in 1891-1892 naar een ontwerp van A.C. Bleijs in de neoromaanse stijl. Kerk en pastor..

Herenhuis met verdieping en hoog schilddak, waarin een dakkapel met vleugelstukken

Oostlaan 25
Pijnacker (Gemeente Pijnacker Nootdorp)
HERENHUIS uit het derde kwart van de 18e eeuw met verdieping en hoog schilddak, waarin een dakkapel met vleugelstukken. Deuromlijsting met v..

Boerderij ten dele opgetrokken van secundair verwerkte Middeleeuwse moppen. Woongedeelte onder pannen wolfdak, aan de achterzijde aansluitend tegen ee ..

Noordweg 29
Pijnacker (Gemeente Pijnacker Nootdorp)
Boerderij uit de 17e eeuw ten dele opgetrokken van secundair verwerkte Middeleeuwse moppen. Woongedeelte onder pannen wolfdak, aan de achter..

Boerderij onder rieten wolfdak, evenwijdig aan de straat gebouwd. Geblokte ontlastingsbogen en sierankers; vensters met twaalf- en negenruitsschuifram ..

Noordweg 39
Pijnacker (Gemeente Pijnacker Nootdorp)
Boerderij onder rieten wolfdak, evenwijdig aan de straat gebouwd. Geblokte ontlastingsbogen en sierankers; vensters met twaalf- en negenruit..

Boerderij "Acht is meer dan duizend". Hoeve, gedateerd in het metselwerk van de voorgevel. Het woongedeelte draagt een rieten wolfdak, is rechts onder ..

Kerkweg 56
Pijnacker (Gemeente Pijnacker Nootdorp)
BOERDERIJ "Acht is meer dan duizend". Hoeve, gedateerd in het metselwerk van de voorgevel 1656. Het woongedeelte draagt een rieten wolfdak, ..

Kaart & Routeplanner

Route naar St. Johannes de Doper: kruisbasiliek in Pijnacker

Foto's (1)