Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Stania State in Oentsjerk

Tuin Park Landgoed

Rengersweg 98
9062EJ Oentsjerk (gemeente Tytsjerksteradiel)
Friesland


Beschrijving van Stania State

Omschrijving De HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG (2) behorende bij de buitenplaats Stania State, is een ontwerp van Lucas Pieters Roodbaard (1782-1851) in opdracht van J.H. Boelens en bevat drie hoofdelementen die in historisch en ontwerpkunstig opzicht onderling nauw met elkaar zijn verbonden. Aan de entree- of westzijde een voortuin met slingerende veelarmige vijver voorzien van een eiland met een kunstmatige heuvel die excentrisch ten opzichte van het hoofdgebouw is opgeworpen zodat een open uitzicht over de vijvers van en naar het hoofdgebouw mogelijk is. Het tweede geledend element van de aanleg betreft het huis met enkele kleinere opstallen. Ten derde is er de achtertuin met grote vijver en twee open plekken. Over de grote vijver lopen vanaf een "kaap" twee zichtassen: één in noordwestelijke richting naar de boerderij en één in noordoostelijke richting naar de kratervijver. Tussen het huis en een kleine, ovale vijver in de achtertuin loopt ook een as, zijnde een restant van de formele aanleg van Knoop. Voor het bordes van het hoofdgebouw een bol, rond bloembed. Vanuit het huis zijn drie assen te herkennen: één in noordwestelijke richting (naar de vijverlob), één in westelijke richting (naar de kunstmatige heuvel met uitzichtpunt in de vijver) en één in zuidwestelijke richting (naar een driesprong van paden). Voor het overige wordt de structuur van de aanleg bepaald door (slinger)paden en de op elkaar aansluitende vijvers (aan de zuidkant van het huis, op de plaats van de voormalige rechthoekige gracht die om het huis heenliep, zodat de verbinding hier een soort lus vormt). In de achtertuin biedt de vijver met ringheuvel of kratervijver een opvallend motief. Op markante punten zijn bruggetjes (van boomstammetjes) aangebracht. Aan de oevers van de vijvers staan treurbeuken. De aanleg wordt verder gekenmerkt door hoogteverschillen, o.a. in de zuidoostelijke hoek, bij de kratervijver, achter het huis en halverwege aan de zuidzijde, met uitzicht over weide. De beplanting van de paden bestaat veelal uit eiken. Waardering De HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG behorende bij de buitenplaats Stania State vertegenwoordigt algemeen belang omdat: - de tuinaanleg een typische Roodbaard-plattegrond is met fraaie uitzichten, slingerpaden, een veelarmige waterpartij, reliëfwerking, een kratervijver, een drie-armige brug en perken in boon- en ellipsvorm terwijl de romantische sfeer van de aanleg nog wordt versterkt door treurbeuken op markante plaatsen; - in Roodbaards aanleg karakteristieke elementen van de oudere, formele tuin van J.H. Knoop behouden bleven: de zichtas in de achtertuin en een deel van de oude gracht in de vijverpartij; - tuinhistorisch belang besloten ligt in de goed bewaarde aanleg in welk verband de behouden gebleven ontwerptekeningen van Roodbaard in kunsthistorisch opzicht zeldzaamheidswaarde bezitten; - de gaafheid van structuur en samenstellende elementen; - een functioneel-ruimtelijke relatie met de andere onderdelen van de historische buitenplaats bestaat. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 519582
Laatste wijziging: 2014-10-11 14:08:13.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Monumenten in de buurt van Stania State in Oentsjerk

Stania State

Rengersweg 98
Oentsjerk (Gemeente Tytsjerksteradiel)
Omschrijving HOOFDGEBOUW (1) uit omstreeks 1855 (Stania State), in aanzien en hoofdvorm blokvormig, twee bouwlagen en zolderverdieping t..

kasteel buitenplaats

Rengersweg 98
Oentsjerk (Gemeente Tytsjerksteradiel)
Omschrijving BERGING (3) ten noordoosten van het hoofdgebouw, daterend uit 1874 en ontworpen door timmerman Lolke Dirks Doornik (1829-1911)..

tuin park landgoed

Rengersweg 98
Oentsjerk (Gemeente Tytsjerksteradiel)
Omschrijving Secundair TOEGANGSHEK (4B) aan de Rengersweg. Smeedijzeren, dubbel, openslaand hek tussen geribbelde kolommen, in dezelfde sti..

tuin park landgoed

Rengersweg 98
Oentsjerk (Gemeente Tytsjerksteradiel)
Omschrijving Drie-armige houten BRUG (5) leidend van en naar het eiland, tevens uitzichtpunt op kunstmatige heuvel vóór het huis. Van de ..

tuin park landgoed

Rengersweg 98
Oentsjerk (Gemeente Tytsjerksteradiel)
Omschrijving Zandstenen TUINVAAS (6) uit de achttiende eeuw, de hardstenen sokkel is op de vier zijden met blad- en bloemmotieven gesierd e..

Kaart & Routeplanner