Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Victoria Hotel in Amsterdam

Gebouw

Damrak 1
1012LG Amsterdam
Noord Holland

Bouwjaar: 1882-1890


Beschrijving van Victoria Hotel

Inleiding Op de hoek van Damrak en Prins Hendrikkade in 1883-1890 tot stand gekomen HOTEL, genaamd Victoria Hotel, naar een ontwerp in Neo-Barok van J.F. Henkenhaf welke als eigenaar van het hotel en via de Naamlooze Vennootschap Hotelonderneming 'Victoria Hotel' hiertoe eveneens de opdracht verleende. N.B. Er zijn verschillende latere uitbreidingen, welke vanuit het oogpunt van monumentenzorg van ondergeschikt belang zijn. Omschrijving Op een samengestelde plattegrond en geheel uit zand- en grijze tufsteen opgetrokken hotel op een donkerkleurig hardstenen basement in rustica bestaande uit een begane grond, drie verdiepingen onder een schilddak. De zwaar uitkragende en geprofileerde gootlijst is gekornist. De gevel wordt horizontaal geleed door zware afwaterende cordonlijsten en verticaal door kolossale halfzuilen. Ter hoogte van de eerste drie bouwlagen zijn de muurvlakken door middel van groeven in vlakken verdeeld. Gevel Damrak zes vensterassen breed. Boven de rondboogvormige openingen sluitstenen in de vorm van leeuwekoppen. Overgang naar eerste verdieping wordt gemarkeerd door zware cordonlijst. Meest rechts gelegen raamtravee flauw risalerend en geplaatst tussen vanaf de tweede verdieping tot aan de gootlijst omhoog lopende kolossale Corinthische halfzuilen op basementen, gedragen door de gekorniste cordonlijst op weelderige consoles. Op eerste en tweede verdieping alternerend stelsel van vensters en Franse balkons. De balkons liggen achter ijzeren borstweringen. Op de eerste verdieping boven de balkons en door de cordonlijst brekende driehoekige frontons, aan de onderzijde - op maniëristische wijze - onderbroken en in het tympaan voorzien van lofwerk. Op de tweede verdieping vinden we boven vensters en balkons aanvullend ook rechte en boogvormige afsluitingen voorzien van schelpmotief. Op de derde verdieping zijn de vensteropeningen rondboogvormig. In het hoog opgetrokken dakschild twee rijen dakkapellen, de eerste toont het gebruik van aediculae. Hoektravee betreft een ingesnoerde uit vijf bouwlagen bestaande driehoekige toren met koepel. De bovenste onder de koepel gelegen bouwlaag is voorzien van ronde vensteropeningen tussen zware voluutvormige consoles welke een tweede uitkragende gootlijst dragen. De koepel is voorzien van ribben en ronde uitkragende vensteropeningen. Gelijkstraats boven de voormalige ingang een decoratief gietijzeren luifel waarboven - ter hoogte van de eerste verdieping - een rondlopend balkon achter een sierijzeren borstwering tussen natuurstenen posten. Ter hoogte van tweede verdieping in middelste vensteras een tweede balkon achter een sierijzeren borstwering. In het fries onder de eerste gootlijst in goudkleurige letters geschilderd: VICTORIA HOTEL VICTORIA. Verder als hierboven (kolossale halfzuilen op basement, venstertraceringen enz.) Gevel Prins Hendrikkade drie vensterassen breed. Middelste teruggerooid achter Prins Hendrikkade 46 en 47 vanwege onwillige en niet tot verkoop bereid zijnde eigenaren tijdens bouwperiode (zie daarover de literatuur). Verder behandeld als beschrijving gevelwand Damrakzijde. Interieur. Van het trappehuis resteert op de boven gelegen verdiepingen nog een deel van de oude houten trap. De gebrandschilderde glazen in het trappenhuis zijn afkomstig uit atelier van E. Loehrer in Utrecht en dateren van 1890. Waardering Op de hoek van Damrak en Prins Hendrikkade gelegen hotel, genaamd Victoria Hotel, van algemeen belang vanwege cultuurhistorische waarde als exponent van een eind 19de/begin 20ste eeuw bloeiend hotelwezen. Een toegevoegde cultuurhistorische waarde vormt de 'petite histoire' van de onwillige eigenaren van Prins Hendrikkade 46-47 (zie boven). Eveneens van architectuurhistorische waarde vanwege de bijzondere esthetische kwaliteit van het gevelontwerp. Tot slot van stedebouwkundig belang vanwege de situering op de hoek van Damrak en Prins Hendrikkade. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 518423
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Victoria Hotel
Het Victoria Hotel op de hoek van het Damrak en de Prins Hendrikkade in 1979.
Het Victoria Hotel op de hoek van het Damrak en de Prins Hendrikkade in 1979.
Hotel
Locatie Amsterdam
Adres Damrak 1-5
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 518423
Hotelketen Park Plaza
Architect Johann Friedrich Henkenhaf
Openingsdatum 19 augustus 1890
Website
Portaal  Portaalicoon   Toerisme

Het Victoria Hotel in Amsterdam is een van de oudste moderne hotels in Nederland. Het hotel is nauw verbonden met de Amsterdamse geschiedenis en is sinds 2001 beschermd monument vanwege de cultuurhistorische waarde van het bijzondere gevelontwerp en het stedenbouwkundig belang. Het hotel ligt op de hoek van het Damrak en de Prins Hendrikkade tegenover het Prins Hendrikplantsoen.

Een advertentie uit de begintijd van het Victoria Hotel.
Het Victoria Hotel
Lijn 4 op de Nieuwe Brug bij het Victoria Hotel tegenover het Centraal Station van Amsterdam; 31 december 2015. Foto: Erik Swierstra.

Geschiedenis

Op 19 augustus 1890 werd het Victoria Hotel aan het Damrak feestelijk geopend. De eerste plannen om tegenover het toen nog in aanbouw zijnde Centraal Station een modern hotel te bouwen dateerden echter al uit 1882.[1] Initiatiefnemer was de uit Duitsland afkomstige architect Johann Friedrich Henkenhaf. Hij werd niet alleen directeur van de nieuwe hotelonderneming, maar leverde tevens het ontwerp voor het gebouw. Henkenhaf ontwierp ook het Kurhaus Hotel in Scheveningen, dat in 1885 door hem werd geopend.

In 1889 verscheen in de Amsterdamsche Courant het bericht dat het hotel vijf huizen aan het Damrak en drie op de Prins Hendrikkade had aangekocht. Daaronder bevond zich het historische, uit 1633 daterende Huis-met-het-torentje, dat eeuwenlang de hoek van het Damrak had gemarkeerd. Niet alle panden waar de vennootschap haar zinnen op gezet had, konden worden verworven. Twee oude huisjes aan de Prins Hendrikkade bleven vanwege de te hoge vraagprijs onbereikbaar. Toen de tijd begon te dringen, besloot Henkenhaf maar om deze huisjes heen te bouwen. Dit verklaart de twee bijzondere, door het hotel ingekapselde geveltjes.

Het Victoria hotel was het eerste hotel in Nederland waarin elk gastenvertrek elektrisch werd verlicht en had bij de opening al dubbele ramen om geluidsoverlast tot een minimum te beperken.[bron?] Het hotel heeft vanwege zijn moderne inrichting en centrale ligging al menig gast mogen verwelkomen. Zo zouden Swami Vivekananda (sept. 1896), Mata Hari, Billy Graham, Louis Armstrong, de Zweedse actrice en zangeres Zarah Leander, de Britse actrice Glenda Jackson en rock-'n-roll legende Fats Domino in het hotel gelogeerd hebben.[bron?]

Aan het einde van de oorlog huisde in het hotel een SS-eenheid die op 7 mei 1945 het vuur opende op voorbijgangers, bijna gelijktijdig met de schietpartij op de Dam. Hierbij kwam een Nederlandse marechaussee om het leven. Aan de gevel op de Prins Hendrikkade is een gedenkplaat aangebracht.

Na de oorlog genoot het Victoria Hotel internationale bekendheid door de grote modeshows die in het hotel werden gehouden. Deze shows werden elk voor- en najaar door een groot publiek bezocht. Verschillende grote Italiaanse, Engelse en Parijse modehuizen toonden hun collecties in het Victoria Hotel, waaronder Jacques Fath met Rita Hayworth als een van zijn trouwste klanten, Pierre Balmain, Jean Dessès, Carven, Elsa Schiaparelli en de invloedrijke Franse modeontwerper Pierre Cardin. Recentere bekende bezoekers zijn onder anderen Katy Perry, Anastacia, Marilyn Manson, heavymetalband Iron Maiden, de president van Mozambique en de voormalig premier van Israël Ehud Olmert.[bron?]

Het hotel behoort sinds september 1993 tot de Park Plaza Hotels-groep.

Literatuur

In de roman Publieke Werken (1999) van de schrijver Thomas Rosenboom wordt aan de hand van een grotendeels fictief verhaal het ontstaan van het hotel beschreven.[2] In dit boek wordt onder andere het verhaal verteld van de bewoners van deze laatste twee oude huisjes waar het hotel omheen gebouwd is. Ook de Duitse architect en directeur van het hotel Johann Friedrich Henkenhaf en zijn compagnon Friedrich Ebert spelen in het boek een prominente rol. De roman is in 2015 verfilmd onder de gelijknamige titel.[3]

Monument

Op 13 juli 2001 is het Victoria Hotel door de Nederlandse Rijksdienst voor Monumentenzorg (tegenwoordig de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed) aangewezen als beschermd monument vanwege de cultuurhistorische waarde van het bijzondere gevelontwerp en het stedenbouwkundig belang vanwege zijn ligging.

Externe link


Monumenten in de buurt van Victoria Hotel in Amsterdam

Enige malen herbouwd huis, vanwege de zandstenen onderdelen van de gevelhals

Damrak 6
Amsterdam
Enige malen herbouwd huis, vanwege de zandstenen onderdelen van de gevelhals (1e kwart 18e eeuw).

Pand met forse halsgevel met rijke top: vazen op de krullen en borstbeeld op de gelobde volutenafdekking, ornament op de hijsbalk

Damrak 8
Amsterdam
Pand met forse halsgevel met rijke top: vazen op de krullen en borstbeeld op de gelobde volutenafdekking, ornament op de hijsbalk.

Pand met puntgevel

Haringpakkerssteeg 6
Amsterdam
Pand met puntgevel (18e eeuw ?).

Pand met gevel onder rechte lijst

Haringpakkerssteeg 12
Amsterdam
Pand met gevel onder rechte lijst (1e helft 19e eeuw). Op de verdiepingen goede roedenverdeling.

Pand met gevel met in- en uitgezwenkte top onder rollagen

Haringpakkerssteeg 8I
Amsterdam
Pand met gevel (18e eeuw ?) met in- en uitgezwenkte top onder rollagen (19e eeuw).

Kaart & Routeplanner


Foto's (1)