Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Koepelgevangenis: Administratiegebouw in Arnhem

Gebouw

Wilhelminastraat 16
6812CW Arnhem
Gelderland

Bouwjaar: 1882-1886


Beschrijving van Koepelgevangenis: Administratiegebouw

Omschrijving: Het ADMINISTRATIEGEBOUW heeft een rechthoekig grondplan, twee bouwlagen en een zolderverdieping onder een zadeldak tussen twee tuitgevels en met de nokrichting evenwijdig aan de voorgevel. Het dak is gedekt met gesmoorde opnieuw verbeterde Hollandse pannen. De gevels zijn opgetrokken in roodbruine baksteen, gemetseld in kruisverband. Zij hebben op ca. 0,90m hoogte een vooruitspringende plint, afgesloten met een hardstenen band. De symmetrisch ingedeelde VOORGEVEL (oostgevel) telt vijf traveeën, waarvan de middelste licht risaleert. De voorgevel is voorzien van gepleisterde speklagen en wordt afgesloten door een hardstenen architraaflijst en een betonnen (oorspr. hardstenen) bakgoot op hardstenen consoles, telkens twee kleinere afgewisseld met een groter. In de middelste travee bevindt zich de ingangspartij bestaande uit een dubbele houten deur met smeedijzeren sierbeslag en een rondboogvormig afgesloten bovenlicht met een geornamenteerd smeedijzeren rooster. Voor de deur ligt een stoep met vier hardstenen treden en een bordes. Aan weerszijden van de deur bevinden zich twee rondboogvormig afgesloten vensteropeningen met aan de onderzijde een gemetselde borstwering die rust op de hardstenen plint. In de openingen bevinden zich driedelige kozijnen met driedelig rondboog bovenlicht en een hardstenen onderdorpel. Op de eerste verdieping bevinden zich vijf segmentboogvormig afgesloten vensters met een op een geprofileerde hardstenen dorpel rustende, gemetselde borstwering. In de openingen bevinden zich driedelige kozijnen met driedelige segmentboogvormig afgesloten bovenlichten. De deur en vensters hebben een omlijsting met hoekprofiel van rode Udelfanger zandsteen. Ter hoogte van de in het metselwerk opgenomen speklagen bestaat de omlijsting uit gele Udelfanger zandsteen. De boog- en sluitstenen zijn ook van dit materiaal. Voor de vensters zijn smeedijzeren traliewerken aangebracht. De LINKER ZIJGEVEL wordt afgesloten door een tuitgevel met trapsgewijs uitkragende schouderstukken, afgedekt met hardstenen platen. In de as van de tuitgevel bevindt zich ter hoogte van de begane grond en van de zolder een getoogd venster met hardstenen onderdorpel, 6-ruits raam en tralies. Links van het venster op de begane grond bevindt zich een later aangebracht venster. De RECHTER ZIJGEVEL is op dezelfde wijze uitgevoerd. Hier bevindt zich echter op de eerste verdieping ook een getoogd venster met hardstenen dorpel, 6-ruits raam en tralies. De ACHTERGEVEL (westgevel), afgesloten met een betonnen goot op hardstenen consoles, afwisselend een grotere en twee kleinere, bezit over twee bouwlagen een vooruitspringende middenpartij met plat dak en houten daklijst, waarop over twee bouwlagen de verbindingsgang naar het cellengebouw aansluit. De achtergevel en de uitbouw zijn voorzien van getoogde vensters met hardstenen dorpels, 6-ruits ramen en tralies en enkele kleine vensters met enkelruits ramen. Rechts van de verbindingsgang bevindt zich een vermoedelijk later aangebrachte, eenlaags uitbouw, afgesloten door een betonnen goot en voorzien van recht afgesloten vensters met tralies, die aansluit op de eerste bouwlaag van de verbindingsgang. De VERBINDINGSGANG tussen het administratie- en het cellengebouw bestaat uit twee bouwlagen, waarvan de eerste bouwlaag aan beide zijden uitspringt (de gang wordt op de begane grond geflankeerd door vermoedelijk later aangebouwde nevenruimten). De eerste bouwlaag wordt afgesloten door een betonnen goot, de tweede door een houten lijst. In de eerste bouwlaag bevinden zich aan beide zijden vier recht afgesloten vensters met 9-ruits ramen en tralies. Boven het dak van de eerste bouwlaag bevinden zich kleine vensters, die de gang verlichten. In de tweede bouwlaag bevinden zich aan beide zijden getoogde vensters met hardstenen dorpels, 6-ruits ramen en tralies. Waardering: ADMINISTRATIEGEBOUW uit 1882-1886 van J.F. Metzelaar. - Van architectuurhistorische waarde als goed en gaaf voorbeeld in ex- en interieur van een administratiegebouw in neorenaissance-stijl met hoogwaardige esthetische kwaliteiten in de voorgevel zoals gave verhoudingen, gevarieerd materiaalgebruik en bijzondere ornamentiek. - Van stedebouwkundig belang als onderdeel van een gevangeniscomplex in neorenaissance-stijl. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 516732
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Koepelgevangenis
Bovenaanzicht vanaf de zendmast
Bovenaanzicht vanaf de zendmast
Locatie Arnhem
Oorspr. functie gevangenis
Bouw gereed 1886
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 516731, 516732, 516733
Architect Johan Metzelaar
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde
Interieur

De koepelgevangenis van Arnhem is een voormalige gevangenis die in 1886 door Johan Metzelaar werd ontworpen. De koepel in Arnhem was onderdeel van de penitentiaire inrichting De Berg.

Op 22 maart 2013 kwam het nieuws dat deze inrichting gesloten zou worden. Het complex diende daarna niet meer als gevangenis, maar als huis van bewaring. In september 2015 wees het COA de voormalige gevangenis aan als opvangcentrum voor de vele vluchtelingen die de EU binnenkwamen.[1]

Het complex is geregistreerd als rijksmonument.[2]

Andere gevangenissen van Metzelaar

Metzelaar ontwierp ook de koepelgevangenis van Breda. De koepelgevangenis van Haarlem is ontworpen door zijn zoon Willem Metzelaar. De koepelgevangenissen van Breda en Arnhem zijn eigendom van de Staat (Rijksgebouwendienst).

Zie ook

Externe link


Monumenten in de buurt van Koepelgevangenis: Administratiegebouw in Arnhem

Koepelgevangenis: Cellengebouw

Wilhelminastraat 16
Arnhem
Omschrijving: Het CELLENGEBOUW (KOEPEL) heeft een rond grondplan met een diameter van 63m en vier bouwlagen met ieder vijftig cellen en een..

Koepelgevangenis: Poortgebouw en ringmuur

Wilhelminastraat 16
Arnhem
Omschrijving POORTGEBOUW, RINGMUUR en BERGPLAATSEN. Het POORTGEBOUW bestaat uit een muur met een dubbele houten poort geflankeerd door twe..

Aanplakzuil

Oranjestraat 39
Arnhem
Inleiding en omschrijving Cilindrische AANPLAKZUIL met helm, gesitueerd op het westelijk uiteinde van de middenberm in de Nassaustraat en i..

Villa Reale

Utrechtseweg 129
Arnhem
Inleiding VILLA "REALE", thans woonhuis met kantoor, in 1873 gebouwd in opdracht van Jonkheer F.D. Can van Stellendam naar ontwerp van de a..

Hulkestein

Hulkesteinseweg 19
Arnhem
Binnenhek in het, thans verdwenen, buiten Hulkestein. Eenvoudige bakstenen hekpijlers met natuurstenen hoofdgestellen en smeedijzeren hek.

Kaart & Routeplanner

Route naar Koepelgevangenis: Administratiegebouw in Arnhem

Foto's (3)