Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Voormalige Bergoss fabriek in Oss

Gebouw

Bram van den Berghstraat 22
5348JT Oss
Noord Brabant

Bouwjaar: 1919
Architect: Oscar Leeuw


Beschrijving van Voormalige Bergoss fabriek

Inleiding In 1919 in opdracht van de firma gebrs. Van den Bergh naar ontwerp van de Nijmeegse architect Oscar Leeuw in vormen van de art nouveau en de neo-renaissance opgetrokken KANTOORGEBOUW. In de bouwtijd was het gelegen aan de zuidelijke rand van een groot terrein waarop geleidelijk aan de Bergoss fabrieken zouden ontwikkelen. Het pand wordt tegenwoordig aan andere bedrijven verhuurd. Oscar Leeuw was als architect ook verantwoordelijk voor de architectuur van veel van de bedrijfsbebouwing van de firma langs de Oostwal. Omschrijving Onderkelderd en samengesteld pand op een ruwweg vierkante grondslag van twee bouwlagen met gevels in schoon metselwerk. Het pand bestaat uit drie gedeeltes: het voorste gedeelte is gedekt met een samengesteld en met tuile-du-Nord dakpannen gedekt schilddak, een tussenlid onder een plat dak en het achterste gedeelte onder een met pannen gedekt, geknikt tentdak. Opvallend ingangsportaal met natuurstenen trap en toscaans-dorische zuiltjes. Op het fries is in reliëf het opschrift kantoor aangebracht. Fraaie houten vleugeldeur met ornamentiek in stijlmotieven en met metalen beslag. Aan de linkerzijde bevindt zich een voormalige portierswoning die in de jaren dertig van de twintigste eeuw verhoogd is. Deze valt buiten de van rijkswege geldende bescherming. Alle gevels hebben recht gesloten gevelopeningen. De vensters hebben schuiframen met roedenverdeling. De voorgevel van het gebouw is symmetrisch ingedeeld en is opgetrokken boven een natuurstenen plint. De gevel heeft een iets hoger opgetrokken middenrisaliet met een natuurstenen gevelplaquette FA. GEBRs v/d BERGH. De zeer rijke geveldetaillering heeft vorm gekregen middels baksteendecoraties en natuurstenen sierkapitelen van de bakstenen lisenen met Art-Nouveau-achtige ornamentiek. Overhangende en verspringende gootlijst op klossen. In het linkergedeelte van de voorgevel, naast de ingang, is een grote massief gietijzeren plaquette met daarop het koninklijk wapen aangebracht. Inwendig is de indeling van de begane grond bij verschillende verbouwingen enigszins gewijzigd. Van belang zijn met name het tegeltableau dat zich in de entreehal bevindt met daarop in sepia aangebracht een toenmalige voorstelling van het bedrijf en het kantoorgebouw zoals dat er in 1919 uitgezien moet hebben. Verder zijn hierop landschapjes, oudere bedrijfsvestigingen, wapens en initialen aangebracht. Dit tableau is in 1919 door het personeel aan de directie aangeboden bij gelegenheid van het zilveren jubileum van het bedrijf. Voorts zijn de door een schuifdeur van elkaar gescheiden directiekamers van belang. Het interieur van deze kamers is nog vrijwel geheel intact met een eiken lambrisering in neo-renaissancestijl, een eiken parketvloer en een fraai gedetailleerde schouw met ombouw en blauwgroen geglazuurde baksteen. Waardering Het kantoorgebouw is als bijzondere uitdrukking van zowel een sociaal-economische als een typologische ontwikkeling van algemeen cultuurhistorisch belang. Het kantoorgebouw heeft bijzonder architectuurhistorisch belang vanwege het bijzondere materiaalgebruik en de ornamentiek in met name baksteen, natuursteen hout en tegels. Het kantoorgebouw is van algemeen belang vanwege de hoogwaardige architectonische kwaliteit van de samenstellende onderdelen. Het kantoorgebouw is van algemeen belang vanwege de architectonische en typologische zeldzaamheid. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 516594
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Bergoss
Voormalige fabriek aan de Bram vd Berghstraat
Voormalige fabriek aan de Bram vd Berghstraat
Locatie Oss
Oorspr. functie tapijtfabriek
Opening 1919
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 516594
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde
Video met een interview van een ex-werknemer en plannen voor renovatie

Bergoss was een tapijtfabriek in de Nederlandse plaats Oss. Het bedrijf kwam voort uit een watten- en kapokfabriek, een zogeheten wattenmolen, die in 1856 werd opgezet door Daniël van den Bergh. Daniël was de broer van Simon van den Bergh, die een margarinefabriek oprichtte welke een van de fundamenten van het latere Unileverconcern zou worden. In 1888 verplaatste Jacob van den Bergh de wattenfabriek naar de locatie waar tegenwoordig het Berghkwartier is gelegen.

De fabriek breidde zich uit, er kwamen weefgetouwen en stoommachines. Het bedrijf, oorspronkelijk fa. Gebr. v/d Bergh geheten, ontwikkelde zich tot een tapijtweverij, die later werd uitgebreid met een spinnerij, een ververij, en een spoelerij. Uiteindelijk bedroeg het terrein 5 hectare. Later heette het bedrijf nog Bergoss-Stoddard NV.

Omstreeks 1960 werd het predicaat Koninklijk verleend en ging de onderneming Koninklijke Tapijtfabrieken Bergoss NV heten. In 1968 werd nog gesproken van onverminderde expansie die zich krachtig voortzette. Omstreeks 1970 telde Bergoss nog 800 werknemers. In 1973 vond bij Bergoss een wilde staking plaats, die geleid werd door de SP en tevens de basis legde voor de verdere ontwikkeling van deze partij.

In 1981 verkeerde Bergoss in surseance van betaling, nadat het sinds 1974 slechts verlies geleden had. Dit lag niet alleen aan de marktsituatie, doch tevens aan slecht beleid. In 1977 werd de directie van Bergoss vervangen. Het bedrijf werd overgenomen door de eveneens Osse concurrent Desseaux. Hierbij kwamen 100 van de 200 medewerkers op straat te staan. Niettemin werd het faillissement van Bergoss in 1982 uitgesproken. De gezonde onderdelen van het bedrijf werden door Desseaux overgenomen en 80 medewerkers kwamen daar in dienst. Bergoss bleef nog slechts als merknaam voortbestaan.

Heden

Het terrein werd vanaf 1992 herontwikkeld. Enkele karakteristieke elementen bleven als industrieel monument bestaan: Het hoofdgebouw, waar tegenwoordig Hotel De Weverij en Spahuys in zijn gevestigd, en een gevel met karakteristieke sheddaken, die een onderdeel van een aantal zogeheten sheddakwoningen zou gaan vormen. Ook zijn er plannen om het Museum Jan Cunen in een van de fabrieksgebouwen te vestigen.

Het merk Bergoss is blijven bestaan en werd voortaan door Desso geproduceerd. Daarna is de productie meerdere malen geconcentreerd en is het bedrijf meermalen doorverkocht aan internationale concerns en beleggers.



Monumenten in de buurt van Voormalige Bergoss fabriek in Oss

Villa Constance (gebouw Museum Jan Cunen)

Molenstraat 65
Oss
Inleiding Villa Constance. Geheel vrijliggend hoekpand dat in 1888, in zowel eclectische- als neo-renaissance vormen, als STADSVILLA naar o..

Fabrikantenvilla

Molenstraat 63
Oss
Inleiding Gedeeltelijk vrijliggend hoekpand, omstreeks 1890 als STADSVILLA gebouwd voor de fabrikant Simon van den Bergh (1826-1907) in vor..

Stadsvilla

Molenstraat 61
Oss
Inleiding STADSVILLA, in 1888 gebouwd voor leden van de margarinefabrikantenfamilie Jurgens in vormen van de Neo-renaissance. De villa is g..

Voormalige Jurgens Margarinefabriek

Kruisstraat 15
Oss
Inleiding Voormalig KANTOORGEBOUW, in 1912 opgetrokken in opdracht van de N.V. Ant. Jurgens Margarinefabrieken naar ontwerp van de Amsterda..

Pand, voormalig woonhuis en rosoliemolen van de familie Jurgens

Monsterstraat 6
Oss
Inleiding WOONHUIS, waarschijnlijk kort na de stadsbrand van 1751 gebouwd, omstreeks 1870 werd de gevel gemoderniseerd en circa 30 jaar lat..

Kaart & Routeplanner

Route naar Voormalige Bergoss fabriek in Oss

Foto's (15)

Alle 15 foto's weergeven