Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Windmotor Hartwerd in Hartwerd

Molen

bij Oldeclooster 4 Oldeclooster 4 bij Oldeclooster 4
8600LJ Hartwerd (gemeente Súdwest Fryslân)
Friesland

Bouwjaar: ca. 1925 1925 ca. 1925


Beschrijving van Windmotor Hartwerd

Inleiding De AMERIKAANSE WINDMOTOR is een markant herkenningspunt in het rond Hartwerd gelegen weidegebied. De naar Amerikaans model ontstane windmolen van het type "Record, nr 17", is in Nederland vervaardigd en begin 20e eeuw ontworpen door de Gebr. Bakker te IJlst. De molen werd in de dertiger jaren gebouwd op de plaats van een afgebroken traditionele windmolen. Deze molen is een van de grotere overgebleven Record windmotoren op een hoge toren. Omschrijving De toren staat in een uit beton opgetrokken funderingsbak, voorzien van houten deksels. In de funderingsbak bevindt zich een stalen waaierpomp voorzien van een houten opleiderpijp met een houten terugslagklep. Aan de polderzijde is een stalen kroosrek aangebracht. De molen maalt uit op de Oude Kloostervaart (Friese boezem). De stalen toren heeft een ladder en een achtkantige stelling, bestaande uit stalen liggers, een houten dek en een stalen hekwerk. Aan de bovenzijde van de toren is een gietstalen motorlichaam aangebracht. Het windrad heeft achttien gegalvaniseerde stalen bladen en heeft een diameter van 5.00 meter. Het rad bestaat uit zes straalarmen, waartussen segmenten met ieder drie bladen, verbonden door twee ringen, zijn aangebracht. De molen is voorzien van één vaan voor de zelfregeling naar de windrichting. De bovenas van de molen is voorzien van een vanginstallatie die automatisch in werking treedt wanneer de molen uit de wind draait. De molen is voorzien van een gietstalen gaand werk en stalen spillen. De waaierpomp wordt hierbij direct aangedreven door de verticale spil. Waardering De zogenaamde Amerikaanse windmotor uit de eerste helft van de 20e eeuw is van algemeen cultuurhistorisch en industrieel-archeologisch belang: - voor de geschiedenis van de industriële archeologie van Nederland, in het bijzonder van die der in Nederland ontworpen en gebouwde windmotoren; - vanwege de ontwikkeling van de vroeg-20e-eeuwse Nederlandse bemalingstechniek met gebruikmaking van Amerikaans model windmolens; - als voorbeeld voor de overgang van de bemaling van kleine bemalingsgebieden door traditionele windmolens naar die door "moderne" amerikaanse windmotoren; - vanwege zijn voorbeeld voor de overgangsfase tussen windmolenbemaling en motorbemaling; - vanwege zijn rol in het ontstaan van de bemalinggeschiedenis van het bemalingsgebied van het waterschap "Marne-Middelsee"; - vanwege zijn landschappelijke betekenis als markant herkenningspunt in het weidegebied rond Hartwerd. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 516533
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Windmotor Hartwerd
De windmotor van Hartwerd in 2006
De windmotor van Hartwerd in 2006
Basisgegevens
Plaats Hartwerd, Friesland
Bouwjaar ca. 1925
Type Amerikaanse windmotor
Kenmerken 18 bladen
Vlucht 4,5 m
Functie poldermolen
Monumentnummer  516533
Externe link(s)
De Hollandsche Molen
Windmotordatabase
Portaal  Portaalicoon   Molens

De windmotor Hartwerd is een poldermolen nabij het Friese dorp Hartwerd, dat in de Nederlandse gemeente Wonseradeel ligt.

Beschrijving

De windmotor Hartwerd is een rond 1925 gebouwde Amerikaanse windmotor met achttien bladen van het type Record. Hij staat enkele honderden meters ten westen van Hartwerd aan de Oude Kloostervaart. De molen, die eigendom is van de Monumentenstichting Wûnseradiel, is een rijksmonument. Hij is niet geopend voor publiek.

Zie ook


Monumenten in de buurt van Windmotor Hartwerd in Hartwerd

Klokhuis

Kloosterweg 2
Hartwerd (Gemeente Súdwest Fryslân)
Klokkenhuis (V.L.) op lage gemetselde voetring waarop de houten met pannen beklede ombouw rust. De gescheurde klok van anonieme gieter uit d..

Oegekloostermolen

Kloosterweg 15
Hartwerd (Gemeente Súdwest Fryslân)
Poldermolen.

School Voorm. schoolgebouw

Eile Pôlle 16
Nijland (Gemeente Súdwest Fryslân)
v.m. Schoolgebouw, reeds vermeld in 1511 als vicariswoning. Pand onder zadeldak, opgetrokken uit middeleeuwse moppen.

Kerktoren van Tjalhuizum

Tsjerkegrêft 7
Nijland (Gemeente Súdwest Fryslân)
Uit drie geledingen bestaande bakstenen toren uit 1871; elke geleding versierd met spaarvelden; met ingemetselde steen vermeldende "eerste s..

Hervormde kerk, gracht rond kerkhof

bij Tsjerkegrêft 2 Tsjerkegrêft 02 3 bij Tsjerkegrêft 2
Nijland (Gemeente Súdwest Fryslân)
Gedeeltelijk GRACHT, gelegen rond het kerkhof te Nijland.

Kaart & Routeplanner

Route naar Windmotor Hartwerd in Hartwerd

Foto's (1)