Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Zeevaartschool Abel Tasman (v/h Noorderkweekschool Abel Tasman} in Delfzijl

Gebouw

Abel Tasmanplein 4
9934GD Delfzijl
Groningen

Bouwjaar: 1930
Architect: C.C.J. Welleman Welleman 1930 C.C.J. Welleman


Beschrijving van Zeevaartschool Abel Tasman (v/h Noorderkweekschool Abel Tasman}

Inleiding SCHOOLGEBOUW, oorspronkelijk genaamd Noorderkweekschool Abel Tasman, gebouwd in 1930 door gemeente-architect C.C.J. Welleman en de aannemers firma Gebr. De Boer uit Delfzijl in een verstrakte regionale Amsterdamse School-stijl. In 1856 werd de school voor nijverheid en zeevaart opgericht. Pas in 1930 kreeg de school een nieuw gebouw. Uit een situatietekening uit 1941 blijkt dat de inrichting van de openbare ruimte bestond uit een driehoekig perceel afgescheiden van de weg door een laag bakstenen hekwerk met aan de voorzijde van de school een driehoekig plantsoen. Deze inrichting is in de loop der tijd gewijzigd. Sinds 1988 is het IVAK, een instelling voor sociaal-culturele doeleinden, in de school gevestigd. Voor deze nieuwe functie hebben enkele ondergeschikte wijzigingen plaatsgevonden: de vensterindeling werd veranderd omdat van één lokaal twee werden gemaakt, de roedenverdeling verdween in sommige vensters en er werden nieuwe dakkapellen geplaatst. De school is gelegen op een ruime driehoekige kavel achter de oude vestingsgracht aan de kop van een uitbreidingswijk uit de jaren dertig, een gebied met bijzondere stedebouwkundige en architectonische waarde. Rondom het terrein (haag)beplanting en esdoorns. Aan de voorzijde ligt centraal een pad, met aan weerszijden een perk, dat toegang verleent tot de school; aan de achterzijde en deels aan de linker- en rechterzijde een laag bakstenen muurtje; centraal aan de achterzijde een tweedelig houten hek met aan weerszijden een els; aan de rechterzijde een niet-originele oprit. De school is een herinnering aan de zeevaart, die historisch gezien van groot belang is geweest voor de ontwikkeling van Delfzijl. Omschrijving Het SCHOOLGEBOUW is opgebouwd uit een drie bouwlagen hoog plat volume met aan de achterzijde een hoger opgaand deel, met aan weerszijden een twee bouwlagen tellende vleugel onder schilddak. Aan de zijkant van de rechter vleugel een één bouwlaag hoge fietsenberging onder schilddak waarachter een twee bouwlagen hoog rechthoekig volume onder schilddak, dwars op de vleugel geplaatst. Het schoolgebouw op nagenoeg rechthoekige plattegrond is opgetrokken in rode baksteen op een trasraam van bruin/paarse baksteen en wordt gedekt door een samengestelde kap waarop opnieuw verbeterde zwarte Hollandse pannen; overkragende houten goot; bruin/paars bakstenen fries; aan de voorzijde twee dakkapellen onder plat dak waarin een driedelig venster, aan de oostzijde een dakkapel waarin een liggend venster, in de achtergevel vier niet-originele dakkapellen; één gemetselde schoorsteen. De gevels van het hoge platte volume worden beëindigd door een uitkragende betonnen rand, waaronder een bruin/paars bakstenen fries en waarboven een rand van staande dakpannen; bruin/paars bakstenen onderbouw. De gevels worden geleed door liggende meerdelige vensters met drieruits zij- en bovenlichten onder een rollaag en onderdorpel van zwarte tegels. De entree bevindt zich in de voorgevel (noordzijde) van het risalerende geveldeel van het platte volume, dat wordt omlijst door bruin/paars bakstenen pilasters en bekroond met twee houten vlaggenmasten. De entree in portiek bestaat uit dubbele houten deuren waarin glas en ijzeren platen aan de onderzijde, onder een natuurstenen en betonnen luifel; drie treden hoge gemetselde stoep; niet-originele opgang voor invaliden; aan weerszijden een gemetselde halfronde bloembak; aan de rechterzijde een brievenbus. Boven de entree twee vensters met zij- en vijfdelig bovenlicht. Aan de rechterzijde een driedelig venster, twee vensters met zij- en vierdelig bovenlicht en een driedelig venster. In de voorgevel van de linker vleugel twee vensters met tweedelige zij- en zesdelige bovenlichten en twee vensters met zij- en vierdelige bovenlichten; op de hoek een rechthoekige gemetselde bloembak. In de voorgevel van de rechter vleugel vier tweedelige vensters, twaalf kleine vensters en een niet-originele deur. In de voorgevel van de fietsenberging centraal een houten paneeldeur onder een betonnen luifel op betonnen klossen; aan weerszijden een driedelig venster en twee rechthoekige gemetselde bloembakken. In het linker naar voren springende geveldeel van de oostgevel twee vensters met zij- en vierdelig bovenlicht. In het rechter geveldeel twee staande vensters met tweedelig bovenlicht en twee vensters met zij- en vierdelig bovenlicht. In de achtergevel (zuidzijde) van het risalerende geveldeel van het platte volume centraal een tweedelig liggend venster met aan weerszijden een houten paneeldeur met tweeruits zijlicht onder een betonnen luifel op betonnen klossen waarvoor een drie treden hoge natuurstenen stoep. Boven de deuren vier staande smalle vensters met roedenverdeling. Aan de linkerzijde in het dak een driedelig venster. In de achtergevel van de linker vleugel vier vensters met tweedelige zij- en zesdelige bovenlichten. In de achtergevel van de rechter vleugel vier vensters met tweedelige zij- en zesdelige bovenlichten. In de gevel van het naar voren springende bouwvolume links aan de achterzijde een venster met tweedelige zij- en vierdelige bovenlichten (oorspronkelijk dubbele paneeldeuren) waarvoor een niet-originele bloembak en waarboven een venster met tweedelige zij- en zesdelige bovenlichten. Aan de rechter zijkant twee staande zesdelige vensters (onderste deels dichtgezet). In de westgevel vier vensters met zij- en vierdelig bovenlicht. In de westgevel van de naar voren springende fietsenberging niet-originele garagedeuren. In de westgevel van de rechter vleugel een driedelig venster (drieruits). In het INTERIEUR zijn ondermeer van belang: de plattegrond, bestaande uit een centrale hal met aan weerszijden gangen die toegang verlenen tot de lokalen, de gladde houten deuren, in de hal en gangen de rood/zwart/witte tegelvloer, de lambrizering van gele tegels, de dubbele houten tochtdeuren waarin glas, de natuurstenen bordestrappen met houten balustrade en tegellambrizering. Waardering Zeevaartschool van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde: - als voorbeeld van een zeevaartschool uit 1930 in de provincie Groningen - vanwege de opvallende vormgeving en detaillering - vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van zowel exterieur als delen van het interieur - als goed voorbeeld van het oeuvre van gemeente-architect C.C.J. Welleman - vanwege de bijzondere en beeldbepalende ligging aan de kop van een uitbreidingswijk met bijzondere architectonische en stedebouwkundige waarde - als herinnering aan de zeevaart, historisch gezien van groot belang voor Delfzijl (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 516191
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Het gebouw van de voormalige Zeevaartschool Abel Tasman in Delfzijl anno 2011

Het gebouw van de voormalige Zeevaartschool Abel Tasman in de Groningse plaats Delfzijl werd in 1930[1] gebouwd in een aan de Amsterdamse School verwante bouwstijl.

Geschiedenis en beschrijving

Het door Anna Dekking-van Haeften gemaakte oorlogsmonument voor de school

De zeevaartschool in Delfzijl werd in 1856 opgericht als school voor nijverheid en zeevaart. Later stond de school bekend onder de naam Noorderkweekschool Abel Tasman en daarna als de Zeevaartschool Abel Tasman. In 1930 werd er voor de school een nieuw gebouw ontworpen door de gemeentearchitect van Delfzijl C.C.J. Welleman[2]. Het plaatselijke aannemersbedrijf de firma Gebr. De Boer realiseerde de bouw van de school. De school is ontworpen in een aan de Amsterdamse School verwante bouwstijl. Het gebouw bevat diverse expressionistische elementen. Het schoolgebouw bestaat uit meerdere bouwlagen van wisselende hoogtes. De gevels zijn opgetrokken met rode baksteen op een bruin/paars trasraam. De gevels worden onderbroken door grote rechthoekige vensterpartijen met witte kozijnen. De hoofdingang bevindt zich in een uitspringend gedeelte van de noordgevel. Dit bouwdeel stijgt uit boven de delen ter weerszijden ervan. Aan de achterzijde van dit risalerend gedeelte bevinden zich vier kolommen met lange smalle vensters.

Het gebouw werd gesitueerd net achter de oude gracht van de vesting Delfzijl in het kader van een uitbreidingsplan in de jaren dertig van de 20e eeuw. Het gebouw is erkend als rijksmonument onder meer vanwege de cultuur-historische betekenis, de beeldbepalende ligging, de opvallende vormgeving en detaillering, de gaafheid en als voorbeeld van het oeuvre van de architect Welleman.

In 1988 kreeg de school een andere bestemming als onderkomen van het IVAK, een educatieve instelling op cultureel gebied in Delfzijl.

Voor het schoolgebouw staat een standbeeld, dat in 1956 werd opgericht bij de herdenking van het honderdjarig bestaan van de zeevaartschool. Het beeld is gemaakt door de beeldhouwster Anna Dekking-van Haeften. Het gedenkt de leerlingen en oud-leerlingen van de zeevaartschool die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn om het leven zijn gekomen. Op de sokkel van het beeld is een gedicht van Vasalis aangebracht.


Monumenten in de buurt van Zeevaartschool Abel Tasman (v/h Noorderkweekschool Abel Tasman} in Delfzijl

R.K. Sint-Josephkerk

Buitensingel 16
Delfzijl
Omschrijving Rooms-katholieke KERK met transept, smalle aangekapte zijbeuken en veelhoekige koorsluiting, opgetrokken in een bruine bakstee..

R.K. pastorie en consistorie

Buitensingel 18
Delfzijl
Omschrijving Twee bouwlagen hoge PASTORIE uit 1924, die via de consistorie met de rooms-katholieke kerk is verbonden. Pastorie en consistor..

Dubbel woonhuis in een regionale variant van de Amsterdamse Schoolstijl

Menno van Coehoornsingel 25
Delfzijl
Inleiding Dubbel WOONHUIS, gebouwd in 1931 naar een ontwerp van de Gebroeders de Boer, aannemers uit Delfzijl. Het dubbele, spiegelbeeldig ..

Adam

Molenberg 21
Delfzijl
Grote molen achtkante bovenkruier met stelling, geheten Adam, in 1875 herbouwd met achtkant van de molen Adam (1795) uit Bedum. Thans Museum..

Station Delfzijl

J. van den Kornputplein 1a Kornputplein J. van den Kornputplein 1a
Delfzijl
STATIONSGEBOUW met aardige perronoverkapping, van het zogenoemde 2e type uit en ontstaan in 1883 tijdens de 2e en 3e Staatsaanleg (periode 1..

Kaart & Routeplanner

Route naar Zeevaartschool Abel Tasman (v/h Noorderkweekschool Abel Tasman} in Delfzijl

Foto's (1)