Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Croy: Hoofdgebouw in Aarle Rixtel

Kasteel Buitenplaats

Croylaan 14
5735PC Aarle Rixtel (gemeente Laarbeek)
Noord Brabant

Bouwjaar: 1468


Beschrijving van Croy: Hoofdgebouw

Omschrijving HOOFDGEBOUW (Kasteel Croy). Het omgrachte bakstenen kasteel bestaat uit een vroeg 15de-eeuwse rechthoekige noordwestvleugel met ronde hoektoren (ca.1468), en haaks daarop een uit ca.1500 daterende en vermoedelijk op oudere fundamenten opgetrokken vierkante zuidwestvleugel (twee bouwlichamen) met twee torens tegen de zuidoostgevel en een toren naast toegangspoort aan de noordoostzijde; de architectonische vormgeving heeft overeenkomsten met de Nederrijnse baksteenarchitectuur. De binnenplaats is in de 17de eeuw overkapt en bij de woonvleugel getrokken. De jaartal ankers uit 1599 in de zuidvleugel verwijzen vermoedelijk naar een verbouwing. Alle vensters zijn in de 18de eeuw veranderd. Restauratie 1977. De noordwestvleugel bestaat uit een souterrain en twee bouwlagen onder een met rode pannen gedekt zadeldak tussen een top- en een trapgevel; onder de daklijsten een rondboogfries op kraagsteentjes. Het fries zet zich voort in de ronde toren op de westhoek; het metselwerk van de toren wordt ter hoogte van de noklijn overdekt door een tentdakje. Op de zuidhoek een arkel of aanzet van een traptoren. Regelmatige indeling met meerruitsvensters. De zuidwestvleugel bestaat eveneens uit een souterrain en twee bouwlagen onder met rode pannen gedekte zadeldaken aan de zuidoostzijde beëindigd door gekanteelde gotische trapgevels, waarvan de rechter uit het midden van de 18de eeuw dateert; onder de daklijsten een spitsboogfries met driepassen op kraagsteentjes. De op achtkantige plattegrond opgetrokken zuidelijke hoektoren bestaat uit drie door waterlijsten gescheiden geledingen onder een lage achtzijdige spits (oorspronkelijk een hoge spits); de tweede geleding heeft grotendeels dichtgezette spitsboogvensters met gemetselde harnassen en de hoog opgetrokken derde geleding is voorzien van langgerekte spitsboognissen. De oostelijke hoektoren heeft, evenals de toren rechts van de ingang -beide torens flankeren de ingang-, een ronde onderbouw overgaande in een uitkragend achtkantige bouwlichaam, waarbij de overgang geaccentueerd wordt door een spitsboogfries. De drie geledingen van de oosttoren zijn voorzien van ruime spitsboognissen waarin een venster is geplaatst. Ook de rechter toren kent deze invulling, behalve op de derde geleding die voorzien is van gekoppelde spaarvelden; deze toren is in de 17de eeuw verhoogd en voorzien van een spits met ui-vormige bekroning. Tussen de torens bevindt zich de éénassige toegangspartij bestaande uit een, in een rechthoekige nis geplaatste, dubbele paneeldeur met rondboog snijlicht gevat in een omlijsting (ca.1790) daarboven een rondboog verdiepingsvenster. In het INTERIEUR is ondermeer van belang de laat-18de-eeuwse aankleding in Lodewijk XVI-stijl met name de ronde jachtkamer naast de ingang met Lodewijk XVI (pilaster)betimmeringen en stucwerk met jachtemblemen; de hal met 18de-eeuws stucwerk. Noordwestvleugel met kelders met tongewelven en schietgaten. Waardering HOOFDGEBOUW (Kasteel Croy) van algemeen belang: - vanwege de ouderdom; - vanwege het laatgotische karakter van het gebouw dat bijzonder en vrij uniek is voor Brabant; - vanwege de enkele gaaf bewaarde interieuronderdelen uit de 18de eeuw; - vanwege de beeldbepalende ligging binnen de historische aanleg; - vanwege de functioneel-ruimtelijke relatie met de andere onderdelen van de buitenplaats. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 515752
Laatste wijziging: 2014-12-09 19:54:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Het kasteel Croy (eind 19e eeuw)
Het kasteel Croy
Het kasteel van Croy in 2006

Het kasteel van Croy is een thans niet meer bewoond kasteel in Noord-Brabant, gelegen bij Aarle-Rixtel, dat onder de gemeente Laarbeek valt, grenzend aan de gemeente Helmond. Van 1642 tot 1968 behoorde Croy onder de toenmalige gemeente Stiphout (thans gemeente Helmond). Sinds 1795 wordt er bier gebrouwen. Ook wordt de oorspronkelijke kudde Rambouillet-merino-schapen in ere hersteld.

1rightarrow blue.svg zie ook: Croy (bier) voor de geschiedenis van het brouwen op Kasteel Croy
1rightarrow blue.svg zie ook: Lijst van heren en vrouwen van Croy

De oudste delen van het kasteel van Croy stammen vermoedelijk uit het midden van de vijftiende eeuw. In 1472 bezat Rutger van Erp op Strijp een slotje met hoeve, ongeveer 20 bunder groot. In 1477 verkocht hij het slotje aan Jacob van Croy. Jacob stamde uit de familie De Croÿ, onderdeel van de Bourgondische hofadel. In 1436 werd hij op het kasteel van Chimay in België geboren als zoon van Jean II de Croy, prins van Chimay. Jacob was tevens onder meer domheer van Keulen en bisschop van Kamerijk. De Croy is echter slechts 17 jaar eigenaar geweest van het "slotje", want in 1494 verkocht De Croy het kasteel aan Cornelis I van Bergen. Waarschijnlijk is Cornelis degene geweest die het kasteel in zijn definitieve omvang heeft laten bouwen. Tevens liet Cornelis het poortgebouw bouwen aan de andere kant van de gracht, vlàkbij de huidige Franse boerderij (momenteel een restaurant, De Croyse Hoeve).

Door de vele jaren heen hebben verschillende adellijke families het imposante kasteel bewoond. De laatste adellijke familie was de familie Van der Brugghen. De nieuwe eigenaar van Croy werd in 1772 Jan Anthonie van der Brugghen. Van der Brugghen werd op 5 januari 1747 in Indonesië te Rembang (Java) geboren als zoon van Dirk Willem van der Brugghen. Zijn vader was opperkoopman en gezaghebber te Soerabaja. In 1758 vertrok het gezin Van der Brugghen naar Nederland. In 1770 trouwde Jan Anthonie met Maria Fortunee le Boulenger, stammend uit Franse adel.

In 1778 verkocht Jan Anthonie het kasteel aan zijn halfbroer Johan Karel Gideon van der Brugghen (in verband met de dood van hun moeder), die in 1753 te Colombo, Ceylon, werd geboren. Carel Gideon was gehuwd met Margaretha Geertruide Falck, bij wie hij 4 kinderen kreeg, namelijk Johan Gideon, George Tammo, Johanna Carolina en Louis Carel Auguste. In 1809 kreeg hij Frans bezoek: Koning Lodewijk Napoleon bracht een bezoek aan Croy. Onderweg had hij het dorp Aarle-Rixtel bezocht, waar toen de pest heerste. Lodewijk Napoleon was vriendelijk voor de burgers van Aarle-Rixtel. Hij liet er onder meer 2000 dekens uitdelen en schonk een grote som geld aan de lijdende, zieke bevolking.

Inmiddels was Johan Karel tevens eigenaar geworden van goederen in de gehuchten Binderen en Kruisschot. Op Binderen liet Johan Karel diverse vloeiweiden aanleggen waarbij hij gebruik maakte van het kalkrijke water van de Zuid-Willemsvaart. Johan Karel was daarnaast tevens een schapenfokker. Zodoende liet hij een groot aantal Spaanse rammen overkomen om die te kruisen met de Kempische heideschapen. Eén van de drie zonen van van der Brugghen was George Tammo van der Brugghen. Hij werd op 1 december 1784 in Utrecht geboren. Hij vocht onder andere als tweede luitenant bij het tweede regiment lansiers van de Franse keizerlijke garde. Zijn voorlopig laatste gevecht was de slag bij Waterloo (België), aan de Nederlandse kant. Tijdens deze grote slag raakte hij ernstig gewond. In 1840 werd hij gepensioneerd en was hij inmiddels teruggekeerd op Croy, waar 24 jaar later, hij op 14 augustus 1864, overleed.

Freule Jeanne Caroline Constance Wilhelmine van der Brugghen (Constance genoemd) was de enige dochter van jhr. Johan Karel. Zij werd in Utrecht geboren en protestants gedoopt. Ze had echter een bijzonder oecumenische instelling. Als laatstlevend kind van Johan Karel van der Brugghen bleef ze op het kasteel achter. Zij liet zich in 1871 katholiek dopen. Twee jaar later overleed ze. In Constance's testament liet ze vastleggen dat het kasteel onderdak zou moeten bieden aan 20 Stiphoutse en 10 Aarle-Rixtelse ouderen. Haar wens kwam uiteindelijk in vervulling, want in 1873 namen de "Zusters van Liefde", die inmiddels de Mariëngaarde in Aarle-Rixtel hadden betrokken, de zorg op zich voor de oudjes onder de mantel van het Stiphoutse. Het armenbestuur heet nu Stichting Geloof Hoop en Liefde. In 1990 werd het kasteel van binnen grondig gerestaureerd en kreeg het de bestemming van kantoor. Het wordt niet meer bewoond. Momenteel huisvest dit kasteel een aantal bedrijven.

Externe links


Monumenten in de buurt van Croy: Hoofdgebouw in Aarle Rixtel

Croy: Parkaanleg

Croylaan 14
Aarle Rixtel (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG behorende tot de buitenplaats Kasteel Croy. De aanleg bestaat uit een gaaf bewaarde van oorsp..

Croy: Toegangsbrug

Croylaan 14
Aarle Rixtel (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving TOEGANGSBRUG behorende tot de buitenplaats Kasteel Croy. In 1778 werd de houten brug vervangen door een bakstenen boogbrug, z..

Croy: Poortgebouw

Croylaan 14
Aarle Rixtel (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving POORTGEBOUW behorende tot de buitenplaats Kasteel Croy. Ten oosten van het kasteel staat een bakstenen poort met achthoekige ..

Croy: Schaapskooi met duiventil

Croylaan 14
Aarle Rixtel (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving SCHAAPSKOOI (FOLLY) behorende tot de buitenplaats Kasteel Croy. Ten westen van het kasteel staat een schaapskooi met duiventi..

Croy: Kasteelboerderij

Croylaan 12
Aarle Rixtel (Gemeente Laarbeek)
Omschrijving KASTEELBOERDERIJ behorende tot de buitenplaats Kasteel Croy. Het voorplein/de voorburcht wordt aan de noordwestzijde afgeslot..

Kaart & Routeplanner

Route naar Croy: Hoofdgebouw in Aarle Rixtel

Foto's (1)