Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Gemaal Van Sasse in Grave

Weg En Waterwerk

Mars en Wijthdijk 1
5361MA Grave
Noord Brabant

Bouwjaar: 1928


Beschrijving van Gemaal Van Sasse

Inleiding Het ELECTRISCH GEMAAL Van Sasse werd in 1928-'29 in opdracht van het bestuur van het Waterschap De Maaskant gebouwd door Ingenieursbureau Van Hasselt en De Koning. Doel was de afwatering van de Raam op de enkele tientallen meters ten noorden stromende Maas beter te kunnen beheersen. Het rechthoekige gemaal, opvallend gelegen in de uiterwaard, is opgetrokken in traditionalistische Delftse Schoolstijl met expressionistische elementen. Omstreeks 1950 en opnieuw in 1981 is een deel van de apparatuur gemoderniseerd. Omschrijving Het gemaal heeft een L-vormige, bijna rechthoekige plattegrond, bestaat uit twee bouwlagen en wordt gedekt door deels a-symmetrische zadeldaken, voorzien van gotische pannen. De voornaamste delen van het gebouw zijn gestort in beton en bekleed met baksteen. De gevels hebben een gesloten karakter en zijn opgetrokken in baksteen, deels voorzien van bakstenen banden in een afwijkende kleur. Opvallende elementen zijn de drie van zeer forse trappen voorziene, a-symmetrische trapgevels, waarvan de middelste, met schoorsteen, het hoogste is opgetrokken en, met het silhouet van de brug, de omgeving domineert. In de noordelijke gevel bevindt zich een grote kalkstenen gevelsteen, die herinnert aan de eerste steenlegging en ingebruikname van het gemaal, met de inscriptie: "Waterschap de Maaskant A.D. 1928-'29 / Dit gemaal is gesticht onder het bestuur van / F.G Caners, dijkgraaf / W.J.H. Verstraaten / Mr. H.A.H. Bijvoet / M.A. Poos / J.F. Ploegmakers / Mr. G.J.B.M. van Zinnic Bergman / W.L. van Teeffelen, heemraden / J.J. van Gulick, griffier / S.A.J. Martens, penningmeester / De eerste steen is gelegd door de dijkgraaf op 19 juli 1928 / De ingebruikstelling is geschied op 29 mei 1929 / door z.exc. den Minister van Waterstaat Mr. H. van der Vegte / Ingenieurs : R. Verloren van Themaat en L.C.L.W. Sloth Blaauwboer". Tegen de oostelijke gevel is, naast een vlaggemasthouder, in bronzen letters de tekst: "Van Sasse" aangebracht. Globaal kan het gebouw vier ruimten: transformatorhuis, machinekamer, kantoor en turbinekelder. De centrale topgevel markeert de scheiding tussen de twee hoofddelen: het oostelijke (smallere, maar iets diepere) deel is de transformatorruimte. Deze is aan de noordelijke zijde toegankelijk via een geklonken plaatijzeren vleugeldeur onder kunststenen luifel. Van hieruit worden de generatoren (van onder meer Smit, Slikkerveen en Rademakers, Rotterdam) in het westelijke deel van het gebouw, het eigenlijke gemaal, gevoed. Dit deel van het gebouw heeft twee bouwlagen; op de begane grond is de machinekamer, die door ijzeren, deels openslaande vensters aan de zuidzijde van licht wordt voorzien. Binnen ligt een zwart-wit betegelde vloer. De wanden zijn bepleisterd en voorzien van consoles, waarop een in het zicht gelaten kap rust, bestaande uit verbeterde Hollandse spanten met een doorlopende trekbalk ter hoogte van het blokkeel. Westelijk van de machinekamer is een over de volle hoogte afgescheiden ruimte in gebruik als kantoor en dienstruimte. De onder de machinekamer gelegen, witgeschilderde turbinekelder is het hart van het gemaal. Aan de zuidelijke zijde wordt het water uit de Raam via een betonnen, na de Tweede Wereldoorlog gemoderniseerd inlaatwerk opgepompt. De vloer van de machinekamer wordt in de turbinekelder geschoord door betonnen togen. Aan de noordelijke zijde verlaat het water het gebouw. De pijlers van de betonnen uitlaten, zes in getal, zijn bekleed met handvorm baksteen. Waardering Het gemaal is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van de sociaal-economische en waterstaatkundige ontwikkeling, namelijk de watervrijmaking van het Maasgebied in het Interbellum en als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van het electrische gemaal. Het is architectuurhistorisch van belang vanwege de traditionalistische stijl en de ornamentiek en als voorbeeld van de toegepaste combinatie van techniek en traditionele bouwelementen; het is tevens van belang in het oeuvre van het ingenieursbureau. Het gebouw is tevens van belang vanwege de gaafheid van het ex- en interieur. Het is zeldzaam wegens opzet en constructie. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 514152
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Gemaal van Sasse
Gemaal van Sasse
Gemaal van Sasse
Locatie Grave
Start bouw 1928
Bouw gereed 1929
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 514152
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

Gemaal van Sasse ligt nabij de John S. Thompsonbrug in Grave. Dit gemaal laat het water uit de Peel via het riviertje de Raam in de Maas stromen.

Het gemaal van Sasse is het eerste elektrische gemaal dat in de regio is gebouwd door het toenmalige waterschap De Maaskant. Het gemaal was nodig geworden door de aanleg van een stuw in de Maas die het waterpeil verhoogde. Daardoor kon de Raam zijn water niet meer zomaar op de Maas lozen. In 1928-1929 werd het gemaal gebouwd en in 1929 werd het in gebruik genomen. Rond 1950 en opnieuw in 1981 is een deel van de apparatuur gemoderniseerd.

Het gemaal is genoemd naar Jhr. mr. A.F.O. van Sasse van Ysselt, de eerste voorzitter van waterschap De Maaskant. Het gemaal is tegenwoordig een rijksmonument.

Op 14 november 2010 moest het gemaal voor het eerst in twaalf jaar weer aangezet worden.[1]

Externe link

  • Chris Kolman [et al.], Gemaal van Sasse in: Monumenten in Nederland - Noord-Brabant, Rijksdienst voor de Monumentenzorg/ Waanders Uitgevers, Zeist/Zwolle, 1997, blz. 177

Monumenten in de buurt van Gemaal Van Sasse in Grave

Kapucijnenklooster Emmaus

Basilius van Bruggelaan 4
Velp (Gemeente Grave)
Capucijnenklooster Emmaus. Gaaf bewaard klooster, gesticht in 1645, bestaande uit drie om een vlak gedekte kloostergang gelegen vleugels, bl..

Klooster St. Alfonsius Zusters: Kloostervleugel haaks op de straat

Basilius van Bruggelaan 2
Velp (Gemeente Grave)
Inleiding Het oudste deel van het klooster bestaat uit een haaks op de straat gelegen langgerekte KLOOSTERVLEUGEL, waarvan de eerste steen ..

Klooster St. Alfonsius Zusters: Westelijke kloostervleugel

Basilius van Bruggelaan 2
Velp (Gemeente Grave)
Inleiding De bouw van de westelijke KLOOSTERVLEUGEL is waarschijnlijk gestart in augustus 1863, enkele jaren na de stichting van het kloost..

Klooster St. Alfonsius Zusters: Kloostervleugel tussen klooster en kapel

Basilius van Bruggelaan 2
Velp (Gemeente Grave)
Inleiding De parallel aan de straat gelegen, gedeeltelijk onderkelderde KLOOSTERVLEUGEL, tussen gebouw (1) en de kapel (5), dateert in de k..

Klooster St. Alfonsius Zusters: Zuidelijke kloostervleugel

Basilius van Bruggelaan 2
Velp (Gemeente Grave)
Inleiding De bouw van de zuidelijke KLOOSTERVLEUGEL heeft waarschijnlijk gelijktijdig plaatsgevonden met de bouw van vleugel (1), zijnde in..

Kaart & Routeplanner

Route naar Gemaal Van Sasse in Grave

Foto's (7)