Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Lyndenstein, hoofdgebouw in Beetsterzwaag

Kasteel Buitenplaats

Hoofdstraat 3
9244CL Beetsterzwaag (gemeente Opsterland)
Friesland

Bouwjaar: 1821-'22 1915 (verb.) 1822 1821-'22 1915 (verb.)
Architect: A. Bruinsma Bruinsma 1822 A. Bruinsma


Beschrijving van Lyndenstein, hoofdgebouw

Omschrijving onderdeel 1: HOOFDGEBOUW In neoclassicistische stijl gebouwd rechthoekig voornaam huis uit 1821 bestaande uit een souterrain, twee verdiepingen en een omgaand met pannen gedekt afgeknot schilddak boven de kroonlijst. Op de hoeken schoorstenen met borden. De voorgevel is zeven traveeën breed en wordt geleed door een middenrisaliet. Het fronton is bij de verbouwing van 1915 opgelicht en hoger opgetrokken. Ook zijn toen de dakkapellen aangebracht. Vensters met achtruits schuiframen en persiennes. Bij de verbouwing van 1915 is de oorspronkelijke ingangspartij uitgebouwd tot bordes onder balkon. In de rechterzijgevel kwam een nieuwe toegang. In deze gevel herinnert een gevelsteen aan de bouw van het huis door Frans Godard van Lynden. Hoewel in het interieur veel is aangepast t.b.v. de nieuwe functie zijn enkele ruimten op de bel-etage nog redelijk gaaf bewaard. Daaronder de hal [waar zich het poppenhuis van Cornelia van Lynden (1860-1880) en haar portret uit 1878 in bas-reliëf van de hand van Pier Pander bevinden] en de bestuurskamer en, op de verdieping de grote zaal achter. In deze ruimten worden onder meer stucplafonds en -decoraties, wandbetimmeringen, kasten en schouwen aangetroffen. Ook is er een oudheidkamer ingericht ter herinnering aan de bewoners van Lyndenstein en de beginjaren van het kinderziekenhuis. Bijzondere vermelding waard is de trap met balusters met snijwerk. Waardering Het hoofdgebouw (Lyndenstein) is van algemeen belang: - vanwege de ouderdom; - vanwege de bouw-, bewonings- en gebruiksgeschiedenis; - vanwege de architectonische vormgeving die een zekere voornaamheid uitstraalt; - vanwege de samenhang tussen het exterieur en delen van het interieur; - vanwege de aanwezigheid van waardevolle interieuronderdelen; - vanwege de plaats die het gebouw inneemt in het oeuvre van de architect A. Bruinsma; - vanwege de redelijke mate van gaafheid van ex- en interieur; - vanwege de visuele en ruimtelijke relatie met het bijgebouw 1913 en de overtuin; - vanwege de historische relatie met de andere voorname huizen in Beetsterzwaag; - vanwege de markante ligging aan het begin van de Hoofdstraat. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 514013
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Lyndenstein
Huize Lyndenstein (anno 2014)
Huize Lyndenstein (anno 2014)
Locatie Hoofdstraat 3 Beetsterzwaag
Oorspr. functie woonhuis
Huidig gebruik kantoor
Start bouw 1821
Verbouwing 1915
Bouwstijl Neoclassicisme
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 514013
Architect Abraham Bruinsma
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

Lyndenstein is een monumentaal pand aan de Hoofdstraat 3 in Beetsterzwaag. In het pand zijn het bestuur en administratieve diensten van Revalidatie Friesland gehuisvest.

Corneliastichting

Lyndenstein is in 1821 gebouwd voor de grietman van Opsterland, Frans Godard van Lynden, naar ontwerp van Abraham Bruinsma, architect te Leeuwarden. Huize Lyndenstein dankt haar bestaan aan freule Cornelia Johanna Maria van Lynden, kleindochter van Frans Godaert. Ze was een dochter van Maria Catharina van Aijlva van Pallandt en baron Reinhard van Lynden en woonde met haar ouders in de zomermaanden op Lyndenstein. Zij toonde zich begaan met het lot van de minder bedeelden in Beetsterzwaag en omgeving. In 1880 overleed ze op twintigjarige leeftijd aan tuberculose, welke ziekte ze had opgelopen door haar ziekenbezoeken. Ter nagedachtenis aan freule Cornelia werd in 1905 het huis Lyndensteyn en de bijbehorende bezittingen ondergebracht in de Corneliastichting, die als eerste doelstelling had: Het kosteloos opnemen van ziekelijke, gebrekkige of behoeftige minderjarige kinderen.[1] Vanaf 1915 was Lyndenstein een kindersanatorium voor jeugdige tbc-patiëntjes. Daartoe werden twee bijgebouwen ontworpen door de architecten gebr. Van Nieuwkerken in Hollandse Renaissancestijl. Later werden er poliopatiëntjes verpleegd.

In 1958 werd besloten het kinderziekenhuis om te vormen tot een revalidatiecentrum voor kinderen. Het huis Lyndenstein was verouderd en voldeed niet meer aan de eisen van die tijd. In 1960 werd begonnen met de bouw van een nieuw centrum met paviljoens voor verschillende leeftijdsgroepen. In 1985 fuseerde de Corneliastichting met de afd. Revalidatie van het Medisch Centrum Leeuwarden, en voortaan werden ook volwassenen opgenomen in Beetsterzwaag[2].

In de periode 2002 tot 2004 werd een nieuw complex gerealiseerd. De oorspronkelijke villa fungeert vanaf die tijd als kantoor voor Revalidatie Friesland en doet tevens dienst voor representatieve doeleinden[2].

In 1962 werd ook de School Lyndensteyn geopend. De school is gevestigd naast het Huis Lyndenstein aan de Hoofdstraat 1 in Beetsterzwaag. Dit is een tyltylschool voor speciaal en voortgezet speciaal onderwijs voor kinderen van vier tot en met twintig jaar, die meervoudig gehandicapt zijn en een mytylschool voor kinderen met een lichamelijke handicap of die langdurig ziek zijn[3].

De overtuin van Lyndensteyn werd in 1822 aangelegd door de tuinarchitect Lucas Pieters Roodbaard.



Monumenten in de buurt van Lyndenstein, hoofdgebouw in Beetsterzwaag

Lyndenstein, voorm. tuinbeelden

Hoofdstraat 3
Beetsterzwaag (Gemeente Opsterland)
Lyndenstein. Tegen het zijpaviljoen twee borstbeelden op rococo piedestal, voormalige tuinbeelden.

Lyndenstein, overtuin

Hoofdstraat 3
Beetsterzwaag (Gemeente Opsterland)
Omschrijving onderdeel 2: HISTORISCHE PARK EN TUINAANLEG - OVERTUIN De OVERTUIN sluit ruimtelijk gezien aan op het voorterrein (oorspronke..

Lyndenstein, bijgebouw met lighal (Corneliastichting)

Hoofdstraat 3
Beetsterzwaag (Gemeente Opsterland)
Omschrijving onderdeel 3: BIJGEBOUW met LIGHAL Bijgebouw in Neo-Hollandse Renaissance uit 1914 naar ontwerp van J.J. en M.A. en J. van Nie..

Lyndenstein, borstbeelden op piëdestals

Hoofdstraat 3
Beetsterzwaag (Gemeente Opsterland)
Omschrijving onderdelen 4a en 4b: BORSTBEELDEN OP PIEDESTALS Tegen de voorgevel van het dienstgebouw aan de oostzijde van het voorterrein ..

Lyndenstein, tuinbeeld voorstellende Neptunus

Hoofdstraat 3
Beetsterzwaag (Gemeente Opsterland)
Omschrijving onderdeel 5: TUINBEELD VOORSTELLENDE NEPTUNUS In de overtuin staat in het gazon een vroeg-18de-eeuws stenen beeld voorstellen..

Kaart & Routeplanner

Route naar Lyndenstein, hoofdgebouw in Beetsterzwaag