Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Landhuis: "De (Nieuwe) Borg" in Beuningen

Kasteel Buitenplaats

Borgbosweg 6
7588PN Beuningen (gemeente Losser)
Overijssel

Bouwjaar: 1902


Beschrijving van Landhuis: "De (Nieuwe) Borg"

Inleiding Het LANDHUIS "De (Nieuwe) Borg" is onderdeel van het landgoed Borgbeuningen. "De Borg" werd gebouwd ter vervanging van het Huis Borgbeuningen dat tot die tijd als versterkt huis van de landeigenaar centraal in het landgoed had gestaan. De familie Palthe kreeg het landgoed in 1832 in haar bezit en liet in 1902 "de Borg" bouwen naast het huis Borgbeuningen. Het ontwerp voor dit nieuwe buitenverblijf kwam van de architect Karel Muller. Deze architect ontwierp aan het begin van deze eeuw verscheidene buitenverblijven in een landelijke stijl. Een voorbeeld daarvan is het huis "de Borg", met motieven ontleend aan de Chalet- en Cottagestijl. In 1912 werd aan de zuidelijke gevel van het huis een veranda gebouwd. "De Borg" ligt iets van de weg af, in een bosrijke omgeving vlakbij het sterrebos dat eveneens onderdeel van het landgoed is, maar voor bescherming van ondergeschikt belang is. Omschrijving Rechthoekig witgepleisterd pand op een verhoogde stenen plint opgetrokken over één bouwlaag. Het samengestelde rietgedekte schilddak heeft dakkapellen met getoogde dubbele twaalfruits vensters. Op het dak staat een rietgedekte dakruiter met bolbekroning. De entree in de voorgevel (ZW) heeft een stenen trap en een rietgedekte overkapping op houten kolommen. Rechts van de entree bevindt zich een venster met halve luiken en een achttienruits bovenlicht. Aan de andere zijde van de entree is een klein toiletraam geplaatst. De gevel wordt horizontaal verdeeld door een strook vakwerk. Daarboven bevinden zich drie vijftienruits vensters met luiken. De geveltop is beschoten. De zuidoostelijke gevel heeft een veranda die zich onder een opgewipt dakschild bevindt dat gedragen wordt door houten kolommen en korbelen. Grote terrasdeuren bieden toegang tot het huis. Naast de veranda, die toegankelijk is via enkele treden is een venster met halve luiken en een achttienruits bovenlicht geplaatst. Boven de veranda en dit venster twee dakkapellen. Het rechter deel van deze gevel risaleert onder een steekkap en heeft vakwerk en een venster op de verdieping. De geveltop is beschoten. Op de begane grond bevindt zich een klein venster met een luik. De rondboog portiek daarnaast heeft een entreepartij met glazen deuren. De gevel op de verdieping is ingevuld met vakwerk en voorzien van twee dubbele tienruits vensters met luiken. De geveltop is beschoten. Ook de achtergevel (NO) heeft een veranda onder een opgewipt dakschild. Er bevinden zich twee dubbele terrasdeuren met glas-in-lood bovenlichten achter de veranda. Het rechterdeel van de veranda heeft een windraam. Het dakdeel boven deze gevelzijde heeft een dakkapel. In het rechter deel van de noordwestelijke zijgevel zijn, onder een segmentboog, tuindeuren met glas-in-lood bovenlichten geplaatst. Daarnaast is de gevel voorzien van twee vensters met halve luiken en vijftienruits bovenlichten, twee deuren en een achtruits venster. Boven deze gevel zijn drie dakkapellen geplaatst. Het interieur bevindt zich in originele staat. De woonkamer heeft onder meer zware houten plafondbalken en een houten schouw. Waardering Het huis de Borg is van algemeen cultuur- en architectuurhistorisch belang: - als representant van de buitenhuizen van fabrikantenfamilies in Twente - vanwege de plaats van het object in het oeuvre van Karel Muller - vanwege de gaafheid. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 513513
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Borgbeuningen, Beuningen, gemeentelijk monument
De (Nieuwe) Borg, rijksmonument

Borgbeuningen of De Borg is een havezate gelegen in de buurtschap Beuningen in de Nederlandse gemeente Losser. Het huis ligt pal ten zuiden van de Dinkel, ten westen van de weg Oldenzaal-Denekamp.

Vroeger was Borgbeuningen een van de vier havezaten van het richterambt Oldenzaal. Het wordt voor het eerst vermeld in het Calendarium van het Kapittel van Oldenzaal naar aanleiding van het overlijden van Geertruid van Dedem die 9 schepel gerst ex domo dicta Borch in Bonynge had geschonken. Later werd dit afgekocht door Herman van Twickelo. De schenking moet in het begin van de 15e eeuw hebben plaatsgevonden.

De Van Twickelo's

Herman van Twickelo was in 1510 eigenaar van de Borg geworden. Hij was een zoon van Johan II van Twickelo en Adriana van Rutenborg. Hij werd opgevolgd door zijn zoon Johan die in 1569 overleed. Vervolgens kwam Borgbeuningen in handen van diens zoon Herman van Twickelo die in de Tachtigjarige Oorlog de zijde van de Filips II koos. Deze tak van de familie Van Twickelo bleef dan ook katholiek en mocht daarom na 1622 geen zitting meer nemen in de ridderschap. Hermans oudste zoon Johan die hem opvolgde als eigenaar van Borgbeuningen werd zelfs van landverraad beschuldigd en moest uitwijken naar Münster. Zijn Twentse goederen werden verbeurd verklaard. Johans broer Adriaan van Twickelo, kanunnik te Oldenzaal, mocht de goederen in 1639 terugkopen, die later aan zijn neef Herman ten deel vielen. Herman en zijn vrouw Willemina Mulert vestigden zich echter op Huis Rorup in Munsterland. Borgbeuningen werd in 1677 gerichtelijk verkocht wegens de vele schulden. Aankoper werd Eustachius Occo Broersema, drost van Megen.

Latere eigenaren

De familie Broersema moest op haar beurt wegens schulden de havezate verkopen. De Borg werd in 1705 aangekocht door Johann Diderich von der Recke en zijn vrouw Agnes Anna Theodora van Wassenaer Obdam, dochter van Jacob II van Wassenaer Obdam. Na het overlijden van Von der Recke verkocht zijn weduwe het huis in 1708 aan Timon Sloet (1667-1743) en zijn vrouw Louisa Christina van Laer. Na Timons overlijden droeg zij de goederen over aan Christiaan Albrecht van Rechteren tot Collendoorn (-1747), een belangrijke schuldeiser. Na Van Rechterens overlijden werd zijn jongere broer Johan Lodewijk (-1762) eigenaar. Het huis zelf werd nog steeds door de weduwe Sloet bewoond; zij overleed in 1769. Vervolgens werd Johan Lodewijks zoon Christiaan Albrecht van Rechteren (-1801) eigenaar. Ook verkreeg hij uit de ouderlijke boedel de havezaten Oldenhof en Wolfshagen.

Negentiende en twintigste eeuw

Van Rechterens nazaten verkochten de havezate in 1822 aan Albertus Sandberg en Johannes Palthe (-1854). Sandberg was lid van de Tweede Kamer en werd in 1842 in de Nederlandse adelstand verheven. Johannes Palthe was predikant en trouwde met Carolina Bernardina Racer, dochter van de rechtsgeleerde Jan Willem Racer. In 1813 had Palthe reeds het nabijgelegen Everlo aangekocht. Na het overlijden van Palthe kreeg diens zoon Arnold Albert Willem van Wulfften Palthe sr. de onverdeelde helft van Borgbeuningen, waarvan de andere helft in bezit was van de schoonzoon van Sandberg: Henri Wttewaall van Stoetwegen, burgemeester te Kampen. Kort daarop verwierf Van Wulfften Palthe ook die helft. Hij overleed in 1900.

De oudste zoon Johannes erfde een deel van het landgoed Borgbeuningen en liet daarop een villa bouwen, De Borg, naar ontwerp van Karel Muller. De tweede zoon Dirk Willem kreeg het deel waarop de oude havezate stond. Hij bracht het in 1929 onder in de N.V. Exploitatie-maatschappij Landgoed Borg-Beuningen die in 1953 werd overgenomen door de Edwina van Heekstichting. Het huis zelf werd in 1964 aangekocht en in 1972 aan een particulier verkocht die het in de jaren 1972-1977 liet restaureren. Het brandde in 1985 af waarna het werd herbouwd.

Sterrenbos

Op Borgbeuningen is een belangrijk element uit de achttiende-eeuwse tuinaanleg bewaard gebleven in de vorm van een sterrenbos met daarin twee vijvers, gelegen in een lus van de Dinkel.

Literatuur

  • A.J.Gevers, A.J. Mensema, De havezaten in Twente en hun bewoners, Rijksarchief in Overijssel en Uitgeverij Waanders, Zwolle, 1995, ISBN 90-400-9766-6

Monumenten in de buurt van Landhuis: "De (Nieuwe) Borg" in Beuningen

tuin park landgoed

Kasteellaan 6
Denekamp (Gemeente Dinkelland)
Omschrijving HOUTEN BRUGGEN. In het park liggen bij de Molendijk en Schiphorsterdijk (a,b,c) drie min of meer gelijkgevormde houten brugg..

Singraven: twee schuren

Molendijk 37 te Denekamp
Beuningen (Gemeente Losser)
Inleiding Achter het koetshuis (Z) staan twee SCHUREN uit ca. 1870. De meest oostelijke schuur werd in 1986 geheel gerenoveerd Omschrijvi..

Singraven: koetshuis met bedrijfsgedeelte

Molendijk 39
Denekamp (Gemeente Dinkelland)
Inleiding KOETSHUIS met BEDRIJFSGEDEELTE, voor zover gelegen in de gemeente Denekamp, behorende tot de buitenplaats Singraven, gelegen ten ..

tuin park landgoed

Molendijk 37
Denekamp (Gemeente Dinkelland)
Omschrijving Direct achter het huis staat een als decoratie gebouwde WATERPUT uit circa 1870 bestaande uit een natuurstenen onderdeel wa..

Singraven

Molendijk 37
Denekamp (Gemeente Dinkelland)
Omschrijving Aan het einde van de Kasteellaan, op een schiereiland van de Dinkel, ligt het huis Singraven met de voorgevel op het noorden..

Kaart & Routeplanner

Route naar Landhuis: "De (Nieuwe) Borg" in Beuningen

Foto's (22)

Alle 22 foto's weergeven