Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Ripperdakazerne: hoofdgebouw in Haarlem

Militair Object

Sint-Jorisveld 135
2023GE Haarlem
Noord Holland

Bouwjaar: 1883-1884


Beschrijving van Ripperdakazerne: hoofdgebouw

Inleiding HOOFDGEBOUW van het zogenaamde 'Type Française 1874-1875', in 1883-1884 gebouwd in een gemengde trant van Neo-Renaissance en Neo-Barok. In tegenstelling tot het daarvoor gebruikelijke carré-vormige kazernetype werd dit lineaire type direct na de Frans-Duitse oorlog ontwikkeld met het oog op een ruimere toetreding van licht en lucht in de manschapszalen. Het hoofdgebouw ligt ver teruggerooid ten opzichte van de Schoterweg. Overeenkomstig de toenmalige militaire opvattingen overheerst het hoofdgebouw daardoor het gehele voorliggende exercitieterrein. Omschrijving Hoofdgebouw op symmetrisch-lineair grondplan en in symmetrische opzet, met middensrisaliet en hoekrisalieten. Het gebouw heeft een levendige massawerking door de ten opzichte van elkaar in breedte en hoogte verspringende bouwvolumes, waarvan de grootste hoogte en diepte wordt bereikt door de torenvormige middenpartij met hoofdingang. Alle volumes worden afgesloten door afgeplatte schilddaken met lei in Maasdekking. Het muurwerk is opgetrokken in rode baksteen, die in plinten, onderdorpels, cordonlijsten, bossages en ontlastingsbogen wordt afgewisseld met natuursteen. Aan de achterzijde (O) zijn deze onderdelen gepleisterd. De aan vóór- en achterzijde risalerende middenpartij bestaat uit vier bouwlagen onder hoog afgeplat schilddak met ijzeren sierhekwerk. De rijk gedecoreerde middenpartij heeft gebosseerde hoeken die op de parterre en de tweede bouwlaag geheel zijn uitgevoerd in hardsteen. Ook het getoogde muurwerk rond de hoofdingang is gebosseerd. Boven de hoofdingang bevindt zich in een natuurstenen plaat de naam 'Ripperdakazerne'. De breedte van het gevelvlak tussen de gebosseerde hoeken bedraagt twee vensterassen. Het muurwerk van de middenpartij wordt afgesloten door een omgaande kroonlijst waarboven zich een centraal uurwerk bevindt. Op de hoeken van de lage borstwering aan weerszijden van het uurwerk staan gevederde kopstukken van harnassen. De middenpartij maakt deel uit van het centrale hoofdvolume dat aan weerszijden van de middenpartij een breedte heeft van vier vensterassen en een hoogte van drie bouwlagen met kapverdieping. De buitenste hoeken zijn vooruitspringend en op de eerste twee bouwlagen gebosseerd. Op de parterre lopen de gebosseerde hoeken bovendien naar beneden toe uit. Het muurwerk wordt afgesloten door een boogfries met cordonlijst, waarboven zich een (blok)tandlijst bevindt die de gootlijst draagt. In de dakschilden zijn aan de voorzijde (W) twee maal vier daklichten (oeil de boeuf) aangebracht. Aan weerszijden van het centrale hoofdvolume bevindt zich een terugliggend en lager bouwblok met daarop aansluitend een hoekrisaliet. De hoekrisalieten hebben gebosseerde hoeken en in de kopgevels vijf traveeën van ongelijke grootte. De pilasters zijn hier evenals de hoekpilasters op de parterre gebosseerd. Op de noordzwestelijke en zuidwestelijke hoek springt een volume ter breedte van één travee naar voren. De voorgevels van de hoekrisalieten zijn drie vensterassen breed. De gebosseerde hoeken lopen op de parterre schuin naar beneden toe uit. Op de eerste twee bouwlagen is het merendeel van de vensters halfrond en getoogd beëindigd. De vensters zijn alle voorzien van houten meerruits ramen met terugklapbaar bovenlicht. Waardering Het voormalige hoofdgebouw van de Ripperdakazerne uit 1883-84 is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische en architectuurhistorische betekenis en de ensemblewaarde als historisch-functioneel hoofdonderdeel van het voormalige kazernecomplex alsook wegens de typologische waarde als gaaf bewaard voorbeeld van een lineaire kazerne uit het derde kwart van de negentiende eeuw. Daarbij heeft het hoofdgebouw door de ligging aan het grote open voorterrein ook een stedebouwkundige betekenis in relatie tot het stadsbeeld, en geeft het uitdrukking aan de historische betekenis van Haarlem als garnizoensstad. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 513325
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Ripperda kazerne
Ripperdakazerne in 2010
Ripperdakazerne in 2010
Locatie Haarlem
Coördinaten 52° 24′ NB, 4° 38′ OL
Oorspr. functie kazerne
Huidig gebruik woningen
Start bouw 1882
Bouw gereed 1884
Verbouwing 2005
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 513325
Architect majoor I.J.H. Gijsberti Hodenpijl
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde
Ripperdakazerne eind 19e eeuw

De Ripperda Kazerne is een voormalige kazerne van de cavalerie in Haarlem, de voormalige kazerne is te vinden aan de Kleverlaan in Haarlem-Noord. Op het terrein waar ooit de kazerne gevestigd was, bevinden zich nu woningen en kleine kantoorruimten. Het terrein heet tegenwoordig 'De Ripperda'.

In de 19e eeuw waren de manschappen van het garnizoen van Haarlem gelegerd in de kazerne aan de Koudenhorn 2, het huidige Haarlemse politiebureau. De officieren en onderofficieren waren ingekwartierd verspreid in de stad. In 1877 stelt de Minister van Oorlog voor om aan de Kleverlaan een cavaleriekazerne te bouwen waar iedereen ondergebracht kon worden. Op 11 oktober 1882 werd begonnen met de bouw van de nieuwe kazerne en twee jaar later werd het complex opgeleverd en in gebruik genomen. Het ontwerp is van de hand van majoor I.J.H. Gijsberti Hodenpijl en bestond onder andere uit een kazernegebouw, een foeragemagazijn, woningen voor getrouwde officieren, een gymzaal, een manege en vier paardenstallen. Bijna alle gebouwen zijn bewaard gebleven, één stal en de gymzaal zijn in de 20ste eeuw afgebroken. Vanaf de jaren '20 van de 20ste eeuw worden de paarden vervangen door auto's en motoren, de stallen worden garages. In 1934 werd de kazerne, die in aanvang Cavaleriekazerne heette, ter gelegenheid van het 50-jarig jubileum omgedoopt in Ripperdakazerne naar Wigbolt Ripperda, een geus die leiding gaf aan de Haarlemmers tijdens het beleg van Haarlem.

In 1999 zijn alle militairen uit de kazerne vertrokken, het terrein werd aangekocht door de gemeente Haarlem om er woningen en kantoren te bouwen. De oude gebouwen zijn blijven staan en omgevormd tot eengezinswoningen en appartementen, daarnaast zijn er ook nieuwe gebouwen gebouwd. Tot de aanvang van de bouw (in 2005) was er enige tijd een asielzoekerscentrum in de kazerne gevestigd. De renovatie en nieuwbouw op het terrein van de Ripperdakazerne startte in 2005 en werd in 2009 afgerond. Het foeragegebouw dient nu als kinderdagopvang en in de oude paardenmanege zijn nu bedrijven gevestigd.


Monumenten in de buurt van Ripperdakazerne: hoofdgebouw in Haarlem

Ripperdakazerne: fouragegebouw

Huzarenstraat 1
Haarlem
Inleiding Ten noorden van het hoofdgebouw gelegen FOURAGEGEBOUW, gebouwd in 1883-1884, als onderdeel van de cavaleriekazerne in een sobere ..

Ripperdakazerne: tweede overdekte rijbaan

Nieuwe Manegeplein 1
Haarlem
Inleiding Ten zuidoosten van het manege-en stallengebouw van de Ripperdakazerne gelegen voormalige tweede overdekte RIJBAAN met tribune, ge..

Ripperdakazerne: hoefsmederij

Karabiniersstraat 20
Haarlem
Inleiding Voormalige HOEFSMEDERIJ, gebouwd in 1883-1884 als onderdeel van de cavaleriekazerne en gelegen ten noordwesten van het hoofdgebou..

Ripperdakazerne: dienstwoning

Saenredamstraat 53
Haarlem
Inleiding Meest oostelijk blok van een groep van vijf blokken voormalige DIENSTWONINGEN voor gehuwde militairen, gebouwd in 1883-1884 en be..

Ripperdakazerne: dienstwoning

Saenredamstraat 63
Haarlem
Inleiding Midden-oostelijk blok van een groep van vier blokken voormalige DIENSTWONINGEN, voor gehuwde militairen, gebouwd in 1883-1884 en ..

Kaart & Routeplanner

Route naar Ripperdakazerne: hoofdgebouw in Haarlem

Foto's (31)

Alle 31 foto's weergeven