Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Lutherse Kerk in Purmerend

Kerkelijk Gebouw

Hoogstraat 18
1441BC Purmerend
Noord Holland

Bouwjaar: 1878-1880
Architect: P. Mager

(1 recensie)

Beschrijving van Lutherse Kerk

Inleiding LUTHERSE KERK, gebouwd door de Purmerendse stadsarchitect P. Mager in eclectische trant tussen 1878 (eerste steenlegging) en 1880 (wijding). De huidige kerk in het centrum van de stad verving een eerder kerkgebouw uit 1712 op dezelfde plek, dat bijvoorbeeld voorkomt op de stadsplattegrond door I. Tirion uit 1743. Dit eerste gebouw was opgericht achter de bebouwing aan de Hoogstraat. De teruggeschoven plaatsing werd in het huidige gebouw gehandhaafd, zij het hier met een voorplein in plaats van een huis aan de straat. Het voorplein werd tot enige decennia geleden afgesloten door een hekwerk met stenen pijlers waarvan twee met lantaarns. Gedeeltelijke restauratie van gevels en glasramen vond plaats in 1994. N.B. Het gemeenschapsgebouw achter de kerk aan de Westersteeg (1932) valt niet onder de bescherming. Omschrijving De Lutherse kerk is een zaalkerk op rechthoekige plattegrond met smalle, driezijdig gesloten absis aan de aandachtswand op het westen. De nokrichting ligt dwars op de Hoogstraat. De gevels zijn opgetrokken van in kruisverband gemetselde machinale baksteen. Het zadeldak is gedekt met zwarte oudhollandse pannen, de torenspits aan de voorgevel met leien. De voorgevel (oost) is opgezet alsof het een driebeukige kerk betreft: drie rondboogvensters waarbij de middelste het grootste is met de breedte van de toegang, gescheiden door muurdammen met een pinakelachtige bekroning. De horizontale geleding wordt gemaakt door een met hardstenen platen beklede benedenzone en toegang, de vensterzone en de topgevel die is afgezet met boogfries en klokketorentje (klokken, uurwerk, zwaan als windwijzer). In het portaal is de eerstesteenlegging in twee marmeren platen vastgelegd. De vensters van voor- en zijgevels hebben een ijzeren raamindeling die is bezet met paars- en groengekleurd glas. De vensters van de voorgevel hebben rondom een geblokte en geprofileerde lijst. De zijgevels (zuid en noord) liggen niet in het zicht en zijn over vijf traveeën uitgevoerd als vlakke gevels met een lage gecementeerde voet. Muurankers voor vloer en gewelf. De goot ligt op een uitkragende baksteenlijst. De blinde koorgevel (west) bevat in de top twee ijzeren roosters en een rond venster die licht en lucht in de kap brengen. Het interieur heeft een plankenvloer. De wanden zijn gepleisterd; alleen de noordwand bezit nog de oorspronkelijke rustica-afwerking tot aan de vensters. De inrichting bestaat uit een zeskante preekstoel met klankbord in de absis en aan weerszijden kerkeraadsbanken, verder houten stoelen en bankenblokken langs de wanden en achterzijde. De oostelijke wand met entree heeft een gehoute aftimmering en deuren De houten zoldering heeft vlakke zijstukken met smalle houten bogen op consoles die een flauwhellend middendeel steunen. Van de bogen hangen luchters omlaag. Boven portaal, consistorie en bergruimte bevindt zich de orgelgalerij met daarop een Van Dam-orgel uit 1892. Waardering De Lutherse kerk is van algemeen belang uit cultuur- en architectuurhistorisch oogpunt als gaaf voorbeeld van een lutherse kerk uit de 19de eeuw in eclectische trant. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 512164
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen (1)

Lutherse Kerk
5
Recensie door: ()
De kerk is stoer van buiten en zacht van binnen , het orgel is een pracht evenals de klanken. Monenteel is er een expositie te zien over de "vastentijd" tot eind maart te zien in de Lutherse kerk te Purmerend.
Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Lutherse Kerk
De Lutherse Kerk aan de Hoogstraat 18 in Purmerend
De Lutherse Kerk aan de Hoogstraat 18 in Purmerend
Plaats Purmerend
Denominatie Luthers
Coördinaten 52° 31′ NB, 4° 57′ OL
Gebouwd in 1880
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer  512164
Architectuur
Architect(en) P. Mager en J.H. Leliman
Bouwmateriaal Baksteen
Stijlperiode Eclectisch
Interieur
Orgel Van Dam, 1892
Lijst van rijksmonumenten in Purmerend
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De Evangelisch Lutherse Kerk aan de Hoogstraat in de Nederlandse stad Purmerend werd gebouwd ter vervanging van een eerder kerkgebouw op dezelfde plek. Rond 1670 werd de Lutherse Gemeente van Purmerend gesticht, zij begon in de Papestraat in een huiskerk en in 1712 ging de gemeente naar een kerk in de Hoogstraat. Deze kerk werd in 1878 gesloten en in 1880 werd het huidige gebouw in gebruik genomen.[1]

Per 20 maart 2011 is de kerk niet langer in gebruik voor de reguliere zondagse diensten. Vanaf die datum heeft de Taborkerk die rol overgenomen. Het pand wordt nog wel gebruikt voor vieringen, evenals (orgel)concerten en tentoonstellingen.

Gebouw

De kerk staat niet op dezelfde hoogte als de omliggende bebouwing, maar de kerk staat achter een voorplein. De voorganger werd achter een woonhuis gebouwd, zowel deze voorganger als de woning zijn in 1878 gesloopt waardoor het pleintje is ontstaan. De nieuwe kerk is in Eclectische stijl gebouwd.

Het gebouw is een rechthoekig zaalkerk. De kerk is dwars op de Hoogstraat gebouwd, waardoor de torenspits aan de straatkant ligt. Deze torenspits bevindt zich aan de straatkant boven de ingang en is gedekt met leien. De kerk is gedekt met zwarte Oudhollandse pannen.

De voorgevel is op het oosten gericht en oogt als een driebeukige kerk. In de gevel zijn drie rondboogvensters aangebracht, het middelste venster is het hoogste en breedste. Dit venster is even breed als de ingangspartij. Deze ingangspartij wordt omgeven door muurdammen met helemaal bovenaan, boven de gevel uitstekend, een bekroning van pinakels. Het bendedeel van de voorgevel is afgewerkt met hardstenen platen. De drie vensters hebben rondom geblokte en geprofileerde lijsten. Alle drie bestaan uit twee twee boogramen met daarboven een roosraam.

Interieur

Met uitzondering van de noordwand zijn alle wanden gepleisterd. De noordwand heeft, tot aan de vensters, nog de oorspronkelijke beschilderingen. De preekstoel is zeskantig met het klankbord in de apsis.



Monumenten in de buurt van Lutherse Kerk in Purmerend

Grote Kerk

Kaasmarkt 15
Purmerend
Grote Kerk der Ned. Herv. Gemeente, gebouwd 1851-1853 door W.A. Scholten ter plaatse van de in 1850 afgebroken laat-gotische kerk. Bakstenen..

Voormalig stadhuis ( Purmerends museum)

Kaasmarkt 20
Purmerend
Inleiding Voormalig neo-renaissancistisch STADHUIS van Purmerend, gebouwd in de jaren 1911-1912 naar ontwerp van architect Jan Stuyt, die i..

Kaaswaag

Kaasmarkt 16
Purmerend
Inleiding Voormalige KAASWAAG in neo-renaissancistische vormgeving gebouwd in 1882-1883 door stadsarchitect P. Mager op de plaats van een e..

Burgerweeshuis

Willem Eggertstraat 7
Purmerend
BURGERWEESHUIS. Groot rechthoekig gebouw, waarvan het schilddak op de nokhoek geaccentueerd wordt door rijk bewerkte schoorstenen, elk bekro..

Huis met trapgevel

Weerwal 8
Purmerend
Huis met trapgevel, XVII B; pui XVIII. Rechts naast de gevel de ingang met bovenlicht tussen verdiepte pilasters, XVIII.

Kaart & Routeplanner

Route naar Lutherse Kerk in Purmerend

Foto's (7)