Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Sint-Jeroenskerk in Noordwijk

Kerkelijk Gebouw

van Limburg Stirumstraat 26
2201JP Noordwijk
Zuid Holland

Bouwjaar: 1925
Architect: Nicolaas Molenaar sr.


Beschrijving van Sint-Jeroenskerk

Omschrijving Monumentale driebeukige HALLENKERK met vijfzijdige koorsluiting onder een samengesteld schild-zadeldak met leien in Rijndekking. Hoofdfaçade (oost) met forse hoektoren onder ingesnoerde spits en boven de viering een torentje met naaldspits. Het koor (west) wordt geflankeerd door de vierhoekige Maria- en Jeroenkapel. Ter hoogte van het driezijdig uitgebouwde transept bevinden zich ingangsportalen. Tegen de zuidgevel van de toren een doopkapel. Aan weerszijden van het koor éénlaags bouwlichamen waarin de sacristie en het mortuarium zijn ondergebracht. De gevels zijn opgetrokken in grauwe baksteen en geleed door grote spitsboogvensters en steunberen. Onder de gootlijst een omgaand gemetseld spitsboogfries. De oostfaçade van de kerk bestaat uit een door steunberen gelede puntgevel met drie entreepartijen en een forse hoektoren. De centrale hoofdentree met dubbele deur wordt geflankeerd door twee enkele deuren. De deuren zijn gevat in gemetselde geprofileerde portalen met zandstenen kolommetjes. Boven de dubbele deur een drielicht van kleine glas-in-loodramen onder spitsbogen, in de bovenlichten van de enkele deuren een gemetselde tracering onder spitsboog. Verder in de gevel een groot roosvenster met natuurstenen tracering van driepasbogen en gebrandschilderde glas-in-loodramen geflankeerd door grote spitsboogvensters. Het Jeroensbeeld in de geveltop, afkomstig van atelier Cuypers in Roermond, wordt geflankeerd door rechthoekige smalle gevelopeningen en daarboven drie kleine spitsboogvensters. De toren telt vier geledingen en is op de hoeken voorzien van steunberen. Beganegronds een deur, daarboven een spitsboogvenster en in de derde geleding rechthoekige gevelopeningen. De lantaarn is opgebouwd uit spitsbogen met bakstenen tracering en balustrade. In de zijgevels van het kerkgebouw grote spitsboogvensters met tracering en gebrandschilderde glas-in-loodramen met eenvoudig patroon. De venstertraveeën worden in het dakschild bekroond door schilddakjes met kleine dakkapelletjes. De spitsboogvensters in het koor en de zijkapellen zijn voorzien van gebrandschilderde glas-in-loodramen met figuratieve voorstellingen. Links van het noordelijke transept een slanke traptoren onder ingesnoerde spits. Tegen beide transeptarmen een entreeportaal onder afgeknot schilddakje met tuitgevel en een dubbele deur onder bovenlicht met drie spitsboogvenstertjes. In de noordgevel van de sacristie twee kleine vensters onder spitsbogen aan weerszijden van een schoorsteen. Links daarvan een plat afgedekt bouwdeel met deur en twee kleine getoogde venstertjes. In de gevels van de sacristie en het mortuarium aan weerszijden van het koor (west) kleine vensters onder spits- en segmentbogen. Tegen de zuidgevel van het mortuarium een ingangsrisaliet met dubbele deur onder bovenlicht. Rechts daarvan een uitgebouwde gang onder lessenaardak tot aan het entreeportaal van de transeptarm. Aan deze gevel tegen de hoektoren een vijfzijdige doopkapel. Interieur Het schip van zes traveeën wordt geleed door grote bundelpijlers onder gepleisterde ster- en kruisgewelven met gemetselde en gepleisterde ribben. In het koor en in de zijkapellen straalgewelven. De pijlers hebben een zwart natuurstenen basement. Tegen de wit gepleisterde wanden van de zijbeuken halve bundelpijlers onder geprofileerde spitsbogen als omlijsting van de spitsboogvensters. Bankenplan (1927) op granitovloer, tegelvloeren met patroon in het koor en de zijkapellen. De vijf glas-in-loodramen met bijbelse taferelen in het koor zijn gemaakt door Atelier Löhrer (Utrecht, 1903) in laatgotische trant met stijlinvloed. Het middelste glas-in-loodraam in de Mariakapel (1905) is afkomstig van hetzelfde atelier. De glas-in-loodramen (1898) in de Jeroenskapel verbeelden gebeurtenissen uit het leven van Jeroen. Het in neogotische trant uitgevoerde altaar in de Jeroenskapel dateert uit 1898. Een beeld van Sint Jeroen van kunstenaar Jos Graven (1870) en een koperen reliekenschijn uit 1892, vervaardigd door atelier G.B. Brom uit Utrecht, zijn opgenomen in de rijk uitgevoerde houten retabel van dit altaar. Het hoofdaltaar (1902) en het Maria-altaar zijn eveneens uitgevoerd in neogotische trant met in rijk houtsnijwerk uitgevoerd retabel. De kruiswegstatie is tussen 1931-1936 geschilderd door de kunstschilder C. Dunselman. In de sacristie een neogotische wandbetimmering met vaste kasten en meubilair en een betegelde wasplaats in de stijl van de Nieuwe Kunst. Waardering De in neogotische trant uitgevoerde Sint Jeroen-kerk is wegens cultuurhistorische waarde van algemeen belang vanwege de functie van bedevaartskerk, als ook vanwege architectuurhistorische waarde als zeldzaam voorbeeld van een negentiende-eeuwse hallenkerk en vanwege de redelijke mate van gaafheid in hoofdvorm, materiaalgebruik en detaillering van ex- en interieur in neogotische trant, zoals onder meer de glas-in-loodramen en de altaren. Tevens is de kerk van belang in het oevre van Nic. Molenaar. De kerk is in hoge mate van stedenbouwkundig belang als hoofdonderdeel van het complex en vanwege de beeldbepalende situering als visuele afsluiting van het Lindenplein binnen het van rijkswege beschermde dorpsgezicht van Noordwijk-Binnen. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 511988
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Sint-Jeroenskerk
De Sint-Jeroenskerk
De Sint-Jeroenskerk
Plaats Noordwijk
Gebouwd in 1894-1926
Gewijd aan Jeroen van Noordwijk
Monumentnummer  511988
Architectuur
Architect(en) Nicolaas Molenaar sr.
Bouwmateriaal Baksteen
Stijlperiode Neogotiek
Interieur van de Sint-Jeroenskerk
Interieur van de Sint-Jeroenskerk
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De Sint-Jeroenskerk is een rooms-katholieke kerk aan de Van Limburg Stirumstraat 24 in Noordwijk.

De geschiedenis van de Sint-Jeroenskerk gaat terug tot het jaar 851. Volgens de overlevering landde Sint-Jeroen in dat jaar op het Noordwijkse strand en stichtte er een aan Sint-Maarten gewijde kerk. In 856 zou hij door Vikingen zijn gedood en onthoofd. Zijn lichaam werd in stilte begraven, maar werd honderd jaar later zonder hoofd teruggevonden, waarna het werd overgebracht naar de Abdij van Egmond. Op de plaats waar zijn lichaam werd gevonden werd een kerk gebouwd. Rond 1300 werd bij graafwerkzaamheden bij de kerk een schedel gevonden, waarvan direct werd aangenomen dat die aan Sint-Jeroen toebehoorde. De schedel werd als reliek in de kerk bewaard en in 1429 werd Noordwijk uitgeroepen tot bedevaartplaats voor Sint-Jeroen.

Tijdens de reformatie ging de oude Sint-Jeroenskerk over naar de protestanten. De schedel van de heilige werd mogelijk in veiligheid gebracht, maar is nooit meer teruggevonden. In 1834 werd een nieuwe katholieke kerk gebouwd. Deze waterstaatskerk zonder toren werd ontworpen door architect C. Dobbe en kostte fl. 30.000,-. In 1892 werd Noordwijk opnieuw tot bedevaartsplaats verheven, waardoor er behoefte ontstond aan een grotere kerk.

Architect Nicolaas Molenaar sr. ontwierp een driebeukige hallenkerk in neogotische stijl, met aan de voorzijde op de linkerhoek de toren met naaldspits. De nieuwe kerk werd tegen de oudere waterstaatskerk aan gebouwd, waarvan alleen de gevel werd afgebroken. Op 17 augustus (Sint-Jeroensdag) 1894 werd de eerste steen gelegd. In de eerste jaren werden het priesterkoor, het transept en de sacristie gebouwd. Pas in 1925-1926 werd de kerk geheel afgebouwd. De kruiswegstaties zijn van de hand van Jan Dunselman.

De kerk wordt tot op heden gebruik door de parochie "Sint-Jeroen en Maria ter Zee". Het kerkgebouw is een Rijksmonument. Sinds 2011 is de parochiekern Sint-Jeroen en Maria ter Zee een onderdeel van de Sint Maartensparochie, die de kerkgemeenschappen ook in Noordwijkerhout, Voorhout, Sassenheim en Warmond onder zijn hoede heeft.

Bron

Externe links


Monumenten in de buurt van Sint-Jeroenskerk in Noordwijk

Pastorie

van Limburg Stirumstraat 24
Noordwijk
Omschrijving De PASTORIE van de St. Jeroen telt twee bouwlagen onder een overstekend, afgeknot schilddak en zadeldak met leien en hoge geme..

Dubbele woning

Lindenplein 3
Noordwijk
Dubbele woning onder flauw zadeldak met rechte gootlijst, midden XIX.

Lindenhof

Lindenplein 1
Noordwijk
Acht vensters breed huis, oorspronkelijk onder dwars dubbel zadeldak. Drie dakkapellen. Rijke deuromlijsting met gebogen kalf en bovenlicht ..

Herenhuis

Voorstraat 56
Noordwijk
Inleiding Het HERENHUIS uit omstreeks 1870 heeft een rijk gedecoreerde lijstgevel in de stijl van het Eclecticisme. Het pand vormt wat hoof..

Hoog huis onder dwars schilddak

Voorstraat 52A
Noordwijk
Hoog huis onder dwars schilddak. Gepleisterde gevel met over beide verdiepingen doorlopende raamdammen. Onderbouw ernstig verminkt door wink..

Kaart & Routeplanner

Route naar Sint-Jeroenskerk in Noordwijk

Foto's (20)

Alle 20 foto's weergeven