Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Werk aan de Waalse Wetering in Tull en 't Waal

Militair Object

Waalseweg 22
3999NS Tull en 't Waal (gemeente Houten)
Utrecht

Bouwjaar: 1875-1878


Beschrijving van Werk aan de Waalse Wetering

Omschrijving complexonderdeel 2 Op het Werk bevindt zich een kleine bomvrije uit 1876 stammende KAZERNE (A) van één bouwlaag onder aarden dak, waarop een REMISE is gezet die eveneens een aarden dak heeft. Het front van de kazerne is asymmetrisch in vier traveeën onderverdeeld, voorzien van een getoogde, driedubbele ontlastingsboog. De gevel wordt afgesloten door een keermuur, die schuin naar voren loopt. Deur- en venstersopeningen zijn geplaatst onder segmentbogen met een hardstenen sluitsteen. Onder de ontlastingsboog van de tweede travee van links bevindt zich een getoogde deur met aan weerszijden een getoogde vensteropening. Boven de deur bevindt zich een ronde ventilatie opening die door een gietijzeren rooster is dichtgezet. De overige traveeën hebben een vrijwel identieke opzet, bestaande uit een twee getoogde vensters met dubbele luiken. Boven de muurdam is een ronde ventilatie opening, die met een gietijzeren rooster is dichtgezet. De rechter travee heeft links een deur (latere wijziging). De remise op het aarden dak heeft een rechte gemetselde muur met afgeschuinde bovenhoeken. In de middenas zit een getoogde opening die thans met een dubbele metalen schuifdeur dichtgezet kan worden. Boven de deur in de ontlastingsboog is op de natuurstenen sluitsteen met gietijzeren cijfers het bouwjaar 1876 vermeld. In de kazerne bevindt zich een eenvoudige gietijzeren spiltrap die naar de boven gelegen remise leidt. Waardering Het complexonderdeel is van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een bomvrije kazerne uit het laatste kwart van de 19de eeuw, bestemd als onderkomen voor soldaten op het fort. Zowel in- als uitwendig is het vrij gaaf qua hoofdvorm en indeling. Het maakt deel uit van de ontwikkeling van de krijgskunde in Nederland en heeft ensemblewaarde door de ruimtelijke en functionele relatie met de overige complexonderdelen. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 511653
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Werk aan de Waalse Wetering
Werk aan de Waalse Wetering
Werk aan de Waalse Wetering
Locatie Houten
Algemeen
Bouwmateriaal baksteen
Eigenaar Staatsbosbeheer
Gebouwd in 1875-1878
Monumentale status rijksmonument
Monumentnummer  531596
Fortwachterswoning
Fortwachterswoning

Het Werk aan de Waalse Wetering is een onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie en gebouwd tussen 1875 en 1878.

Ligging en doel

Het Werk aan de Waalse Wetering ligt ten oosten van Tull en 't Waal op een hoger gelegen deel in het landschap. Bij inundatie zou er een smalle strook land nauwelijks onder water komen te staan tussen de dorpskern van Schalkwijk en Tull en 't Waal. De potentiële vijand zou via deze stroomrug de Nieuwe Hollandse Waterlinie kunnen passeren.

Aan de voorzijde, de frontwal, ligt de Waalse Wetering, waaraan het fort zijn naam dankt. Dit drie kilometer lange inundatiekanaal tussen Fort Honswijk en de Schalkwijkse Wetering is kort na 1870 gegraven om het gebied ten zuiden en zuidoosten van Utrecht snel onder water te kunnen zetten.

Het fort dient:

  1. Tot het onder vuur houden, in verbinding met het verdedigingswerk aan den Korten Uitweg, van het niet te inunderen terrein vóór de Batterij tot aan de Schalkwijkse Wetering;
  2. Het bestrijken van den Achterdijk en van de droge strook Noordwaarts van dien dijk gelegen;
  3. Tot het brengen van vuur op het terrein ten noorden van het Werk en het geven van vuur op grootte afstanden op het voorgelegen terrein.

Beschrijving

Het werk bestaat uit een gracht met daarop een aarden wal. De gracht is aan de frontzijde tussen de 18 en 30 meter breed en aan de keelzijde tussen de 11 en 18 meter. In de wal ligt een kazerne, met in de bovenste verdieping een remise voor het geschut. Boven de ingang van de remise is een steen aangebracht met daarop het jaartal 1876. Het fort was geschikt voor 94 soldaten. Rondom het fort, tegen de gracht aan, was een doornenhaag met de functie van een natuurlijke prikkeldraad versperring. Buiten de gracht aan de keelzijde staat een fortwachterswoning.

Bewapening

De bewapening volgens het Genieregister bestond uit:

  • 2 getrokken kanonnen van 12 cM. L.A. (lang, achterlaad)
  • 4 getrokken kanonnen van 8 cM. Br. (brons) en
  • 4 Coehoornmortieren
  • 2 mitrailleurs waarvan één op borstweringsaffuit en één op pivotstoel.

Sinds 1970 is het fort eigendom van Staatsbosbeheer.

Externe links


Monumenten in de buurt van Werk aan de Waalse Wetering in Tull en 't Waal

Werk aan de Waalse Wetering

Waalseweg 22
Tull en 't Waal (Gemeente Houten)
Omschrijving complexonderdeel 1 Door GRACHT omgeven AARDWERK uit 1875-1878 heeft een nagenoeg rechthoekige grondvorm, waarvan de noordoost-..

Werk aan de Waalse Wetering

Waalseweg 22
Tull en 't Waal (Gemeente Houten)
Omschrijving complexonderdeel 3 Een op het buitenfort, met de nokrichting evenwijdig aan de Waalseweg gelegen DIENSTWONING voor de fortwach..

gedekte gemeenschapsweg met inundatiekanaal

gedekte gemeenschapsweg met inundatiekanaal
houten
Cluster 58. Vaste IJzeren Brug. NIEUWE HOLLANDSE WATERLINIE Inleiding VASTE IJZEREN BRUG als onderdeel van civiele en / of militaire verkee..

Deels gepleisterde boerderij, onder rieten zadeldak

Lekdijk 78
Tull en 't Waal (Gemeente Houten)
Deels gepleisterde boerderij, 16e-17e eeuw, onder rieten zadeldak. Vensters met luiken en 19e eeuwse schuiframen. Stal onder pannen schildda..

Hervormde Kerk

Waalseweg 71
Tull en 't Waal (Gemeente Houten)
In verschillende bouwperioden tot stand gekomen, doch in oorsprong Middeleeuwse ZAALKERK, opgetrokken in diverse soorten baksteen onder met ..

Kaart & Routeplanner

Route naar Werk aan de Waalse Wetering in Tull en 't Waal

Foto's (1)