Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Schellingwouderkerk, zaalkerk met tongewelf en met houten geveltoren, interieur met preekstoel in Renaissance bouwstijl uit 1619 in Amsterdam

Kerkelijk Gebouw

Wijkergouw 6
1023NX Amsterdam
Noord Holland

Bouwjaar: 1866
Architect: G. Kater Pzn.


Beschrijving van Schellingwouderkerk, zaalkerk met tongewelf en met houten geveltoren, interieur met preekstoel in Renaissance bouwstijl uit 1619

Inleiding Binnendijks, onderaan het talud van de Schellingwouderdijk, aan de Wijkergouw gelegen en oorspronkelijk uit de 17de-eeuw stammende en in 1835 gerestaureerde ZAALKERK waarvan het huidige aanzicht, volgens de tekst op een ingemetselde steen naast de ingang, dateert van 1866. De kerk is gebouwd in een sobere eclectische stijl in opdracht van de Hervormde Gemeente Amsterdam. Omschrijving Witgepleisterde bakstenen zaalkerk op een verspringende natuurstenen plint onder een met donkergrijze pannen gedekt zadeldak met schilden boven het driezijdig gesloten koor. Frontaal in de voorgevel op een vanaf de grond lopende torenaanzet een klokkentoren met fors overkragende gootlijst waarboven een smalle en achtzijdige met leien gedekte spits met bolvormige bekroning met windhaan en bij de hoeken vier obeliskvormige ornamenten. Klokkenverdieping aan voor- en zijkanten voorzien van twee rondboogvormige galmgaten met schuin geplaatste galmborden. Boven de galmgaten een ronde wijzerplaat met vergulde cijfers en wijzers. Risalerend ingangsportaal onder een met zwarte pannen gedekt zadeldakje met rechthoekige dubbele deur en een driehoekig bovenlicht met roedenverdeling. In de drie traveeën brede voorgevel in elke travee een rondboogvormig venster boven een brede cordonlijst, met zesruits onderverdeling in Andreaskruizen en twee halve en een hele cirkel in bovenlicht. De voorgevel en het entreeportaal hebben eenvoudig geprofileerde windveren. De langszijden zijn drie traveeën diep en van soortgelijke vensters als in de voorgevel voorzien. In de schuine zuidoostelijke travee van de koorsluiting bevindt zich een tweede ingang bereikbaar via een houten trap. In de rechte travee van de koorsluiting een boven het glas-in-lood venster geplaatst blind venster. Zijgevels en koor zijn rondom voorzien van steunberen en muur- en rozetankers. De pleisterlaag is voorzien van een voegimitatie. De inwendig gepleisterde zaalkerk wordt afgedekt door een tongewelf en bevat een renaissance preekstoel uit 1619 met later voetstuk, kerkbanken, betimmeringen van het orgelfront en koperen kronen. Waardering In oorsprong oudere, doch in hoofdzaak 19de-eeuwse zaalkerk met bijbehorende interieuronderdelen van algemeen belang wegens architectuur- en cultuurhistorische waarde. Bovendien van groot belang wegens situationele waarde. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 508538
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Schellingwouderkerk
Schellingwouderkerk
Schellingwouderkerk
Plaats Schellingwoude (Amsterdam-Noord)
Denominatie Hervormd
Coördinaten 52° 23′ NB, 4° 58′ OL
Gebouwd in 17e eeuw
Restauratie(s) 1835, 1866, 2000
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer  508538
Architectuur
Architect(en) Gerrit Kater
Bouwmateriaal baksteen
Stijlperiode Eclecticisme
Lijst van kerken in Amsterdam
Portaal  Portaalicoon   Christendom
Schellingwouderkerk, gezien vanaf de Schellingwouderdijk.

De Schellingwouderkerk is de dorpskerk van het dijkdorp Schellingwoude in Amsterdam-Noord. Het kerkgebouw staat niet langs de Schellingwouderdijk, maar iets lager daarachter aan de Wijkergouw.

Het gebouw stamt oorspronkelijk uit de 17e eeuw, maar is in 1835 geheel gerestaureerd. Het huidige uiterlijk is echter van 1866. Het werd op 15 oktober 1997 aangewezen als rijksmonument en op 28 januari 1998 ingeschreven in het Monumentenregister. Vanaf het eind van de jaren 80 is het pand buiten gebruik als kerk. Tegenwoordig wordt het gebouw gebruikt als multifunctionele ruimte, hieronder valt ook de functie van trouwzaal.

Geschiedenis

Uit historisch onderzoek voor en tijdens de restauratie bleek dat er sinds het begin van de 14e eeuw verschillende kerken op de terp hebben gestaan.[1] Het huidige uiterlijk is in 1866 naar aanleiding van een grote renovatie gecreëerd. Tijdens de watersnood in 1916 werd de kerk als stal gebruikt om het vee van de boeren uit de buurt droog te houden.[2]

Sinds 1998 is de kerk in handen van Stadsherstel Amsterdam, dat het gebouw in 2000 heeft gerestaureerd.

Exterieur

Naast de ingang van de kerk is een gevelsteen geplaatst waarop valt te lezen dat het huidige aanzicht van de kerk uit 1866 stamt. Dit aanzicht is in de stijl van het eclecticisme. De Hervormde Gemeente Amsterdam heeft opdracht gegeven om die stijl wel sober toe te passen.

In het midden van de voorgevel begint onderaan de basis van de toren. Tegen de basis aan is de ingang van de kerk gebouwd. Dit is een risalerende ingangspartij onder een zadeldak met zwarte pannen. De deur is rechthoekig met daarboven een driehoekig bovenlicht. Het bovenlicht is zelf door middel van twee roeden verdeeld in twee driehoeken een gekantelde vierkant. De toren loopt uit met een fors overkragende gootlijst onder een smalle, achtzijdige torenspits. De spits wordt op de vier hoeken van de toren geflankeerd door obeliskvormige ornamenten. Helemaal boven op de torenspits een bolvormige bekroning waarbovenop de windhaan staat.

De voorgevel is opgedeeld in drie traveeën, elke travee heeft een rondboogvenster met direct daaronder een cordonlijst. De ramen zijn onderverdeeld in zes vierkanten, die zelf weer door andreaskruizen in vier driehoeken zijn verdeeld. Boven de vierkanten, in de bovenlichten (zelf halve cirkels), twee halve cirkels met daarboven een hele cirkel. Ook de ramen aan de zijkanten en achterkant hebben deze indeling.

Op de verdieping waar de klokkenverdieping is zijn aan de voor- en zijkanten van de toren twee galmgaten geplaatst. De galmgaten zijn rondboogvormig en voorzien van schuingeplaatste galmborden. Boven de galmgaten zijn wijzerplaten aangebracht, de wijzers en cijfers zijn verguld.

Interieur

In de kerk staat een zogenaamde kerkekist, daarin zaten belangrijke documenten en voorwerpen. Op de kist zelf staat een tekst uit 1659 waarin verteld staat dat de bewoners van Schellingwoude voor hun rechten hebben moeten strijden, het recht om niet onevenredig veel geld te moeten betalen voor het onderhoud van de regionale zeedijk: Schellinghwoud heeft over vijftigh jaer gestreden. Tegen ses dorpen en twee steden. De gemeendijck versocht en van dat hof verkreghen In 't jaer sestien hondert vijftigh en negen.

De kerk is ook van binnen gepleisterd. Het plafond bestaat uit een tongewelf, aan het gewelf hangen koperen kroonluchters.

Orgel

In 1939 bouwde Hendrik Wicher Flentrop een klein mechanisch orgel voor de Hervormde Kerk in Durgerdam. Het oude orgel van de kerk, een kabinetorgel van Christian Müller, werd verkocht aan de familie Leonhardt in Laren, ouders van de bekende organist Gustav Leonhardt. Nadat het gebouw als kerk buiten gebruik was gesteld, werd er een historisch kabinetorgel gekocht. Het orgel van Flentrop is na een revisie overgeplaatst naar de Hervormde Kerk te Schellingwoude.

Externe links



Monumenten in de buurt van Schellingwouderkerk, zaalkerk met tongewelf en met houten geveltoren, interieur met preekstoel in Renaissance bouwstijl uit 1619 in Amsterdam

Zeldenrust, houten stolpboerderij

Wijkergouw 3
Amsterdam
Boerderij Zeldenrust. Geheel houten stelphoeve, door tussenlid verbonden met grote kaakberg. (Uiterlijke vormen midden XIX).

Blok met 8 woningen, gecombineerde toegangen van twee woningen onder een ingestoken schilddak, zijkant met houten topgevel, aan zuidkant toegangspoort ..

Monnikendammerplantsoen 38
Amsterdam
Omschrijving Woonblok van het complex Monnikendammerplantsoen. Een rondom geheel vrijgelegen woonblok met overwegend gemetselde gevels, bes..

Blok met 8 woningen, gecombineerde toegangen van twee woningen onder een ingestoken schilddak, zijkant met houten topgevel, aan zuidkant toegangspoort ..

Monnikendammerweg 30
Amsterdam
Omschrijving Woonblok van het complex Monnikendammerplantsoen. Een rondom geheel vrijgelegen woonblok met overwegend gemetselde gevels, bes..

Voormalige dubbele lagere school in kubistisch-expressionistische bouwstijl

Wognumerplantsoen 2
Amsterdam
Inleiding In de zuidoostelijke punt van het tuindorp Nieuwendam gelegendubbele christelijke SCHOOL voor Gewoon Lager Onderwijs inkubistisch..

Blok met 8 woningen, gecombineerde toegangen van twee woningen onder een ingestoken schilddak, zijkant met houten topgevel, aan oostkant en westkant t ..

Monnikendammerplantsoen 14
Amsterdam
Omschrijving Woonblok van het complex Monnikendammerplantsoen. Een rondom geheel vrijgelegen woonblok met overwegend gemetselde gevels, bes..

Kaart & Routeplanner

Route naar Schellingwouderkerk, zaalkerk met tongewelf en met houten geveltoren, interieur met preekstoel in Renaissance bouwstijl uit 1619 in Amsterdam

Foto's (7)