Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Bonbonnière in Maastricht

Gebouw

Achter de Comedie 1
6211GZ Maastricht
Limburg

Bouwjaar: 17e eeuw (kerk), 1789 (theaterzalen); 1879 (entree)


Beschrijving van Bonbonnière

Inleiding Eclectisch ENTREEGEDEELTE VAN THEATER, 1879; een grote barokke THEATERZAAL genaamd de Bonbonnière, 1789, opgebouwd met vroeg 18e eeuwse interieurelementen uit de voormalige manegeschouwburg aan de Jekerstraat; een kleine THEATERZAAL in Lodewijk XVI-stijl, genaamd de Redoute-zaal, 1789. Beide theaterzalen zijn ondergebracht in de voormalige Jezuïtenkerk achter het entreegedeelte. Deze van oorsprong 17e eeuwse kerk is in de 19e en 20e eeuw niet alleen voorzien van een entreedeel, maar ook meerdere malen verbouwd en gerestaureerd, zowel in ex- als interieur. Omschrijving Het ENTREEGEDEELTE heeft een vierkante plattegrond, telt twee bouwlagen en wordt afgedekt door een met zink gedekt schilddak. Goten op houten klossen. De gevels van het entreegebouw zijn opgetrokken in baksteen, de frontgevel en linkerzijgevel zijn voorzien van een hardstenen plint en pleisterwerk. De frontgevel telt vijf vensterassen, de linkerzijgevel telt drie vensterassen, de rechterzijgevel is onregelmatig ingedeeld. In de eerste bouwlaag van frontgevel en linkerzijgevel bevinden zich rondboogvormige gestucte venster- en deuromlijstingen, in de tweede bouwlaag rechthoekige omlijstingen. Hoeklijsten met blokvormig decoratief pleisterwerk. Onder de vensters van de tweede bouwlaag een balustrade-achtig ornament. In de eerste bouwlaag van frontgevel en linkerzijgevel bevinden zich rechthoekige houten vensters en deuren met rondboogvormige bovenlichten. In de tweede bouwlaag rechthoekige houten T-vensters. In het linker gedeelte van de linkerzijgevel een rechthoekige houten deur met daarboven drie ronde vensters. De rechterzijgevel is ongepleisterd en heeft T-vensters plus een rechthoekige houten deur van recentere datum. In het INTERIEUR van het entreegedeelte zijn onder meer van belang: in de eerste bouwlaag de cafÚ-zaal links met hoge houten paneeldeuren, een hoge houten lambrizering en een rijk geornamenteerd cassette-plafond. In de tweede bouwlaag de zgn. Witte-zaal waarin een monumentale schouw met haardomlijsting in wit marmer en een bloemenslingers-motief; houten paneeldeuren en lambrizering; plafond met decoratief stucwerk; decoratieve houten vensteromlijstingen en bekroningen. In het INTERIEUR van de voormalige Jezuïtenkerk zijn onder meer van belang: de zgn. Redoutezaal in de eerste bouwlaag met houten wandbetimmering, decoratief stucwerk met festoenen en andere sierlijke ornamenten. Aan de zuidkant van de Redoute een drietal zgn. kabinetjes, middels rondboogvormige doorgangen verbonden met de Redoute-zaal. Deze kabinetjes zijn onderling verbonden middels rechthoekige doorgangen. In deze kabinetjes eveneens houten lambrizeringen en decoratief stucwerk aan wanden en plafonds. In de tweede bouwlaag de zgn. Bonbonnière met twee galerieën en loges; tongewelf met decoratief stucwerk; aan de linker- en rechterzijde van het toneel een ereloge met balkon, voorzien van een decoratieve houten omlijsting met segmentboogvormig fronton; plafondschildering van Charles Eyck uit 1959. Waardering Het entreegedeelte en de beide theaterzalen zijn van cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een culturele en typologische ontwikkeling. Het theater - en met name het interieur - bezit een bovenregionale architectuurhistorische waarde vanwege de bouwstijl, de bijzondere ornamentiek en de samenhang tussen exterieur en een gedeelte van het interieur in het entreegedeelte. Ensemblewaarde ontleent het theatergebouw aan de dominante situering binnen het beschermde stadsgezicht Maastricht en is daarmee van belang voor het aanzien van de stad. Het gebouw is bovendien van algemeen belang wegens de architectonische gaafheid van het interieur. Tevens bezit dit interieur een hoge zeldzaamheidswaarde van bovenregionale belang. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 506705
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Bonbonnière
voorheen: Stadsschouwburg Maastricht
Entreegebouw Bonbonnière, Achter de Comedie
Entreegebouw Bonbonnière, Achter de Comedie
Openingsdatum 1789
Sluitingsdatum 1992 (heropend als feestlocatie: 1996)
Locatie Achter de Comedie / Bredestraat, Maastricht
Gebouw
Monument status Rijksmonument 506705
Architect Peter Huyssens; Mathias Soiron; Julien Rémont
Gebouwd 1604-14 (verbouwingen/uitbreidingen:1788-89, 1877-79, 1904-05, 1927-28, 1955-59, 1973-78)
Overig
Aantal zalen 1
Officiële website
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

De Bonbonnière is een theater in Maastricht, dat nog slechts ten dele als zodanig in gebruik is. Het theater is gelegen in het centrum van Maastricht, aan de Bredestraat, tussen het Onze Lieve Vrouweplein en het Vrijthof. De ingang bevindt zich aan de straat Achter de Comedie.

Geschiedenis

De Bonbonnière werd oorspronkelijk gebouwd als kerkgebouw in opdracht van de jezuïeten in het tijdvak 1606-1614. De architect was Peter Huyssens, die als jezuïet enige jaren eerder in dit klooster was ingetreden. De Maastrichtse kerk was Huyssens' eerste bouwwerk en was nog een relatief eenvoudig ontwerp. Huyssens zou later nog enkele andere Jezuïetenkerken bouwen in de Zuidelijke Nederlanden, die thans tot de mooiste barokkerken van België behoren.

In 1773 werd de jezuïetenorde door de paus opgeheven en werd de Maastrichtse kerk aan de eredienst onttrokken. In 1786 stonden de Staten-Generaal het gebouw af aan de stad. ter compensatie van de drukkende last van het garnizoen.[1] In de jaren daarna werd ze omgebouwd tot schouwburg, naar plannen van stadsbouwmeester Mathias Soiron. De ingang werd verplaatst van de westzijde (Minckelersstraat) naar de oostzijde (thans: Achter de Comedie), waar een nieuw entreegebouw gerealiseerd. De gevel hiervan was versierd met een dorische zuilengalerij. Deze entree werd in 1877-79 vervangen door het huidige entreegebouw in neoclassicistische vormen naar ontwerp van de Luikse architect Julien Rémont en de Maastrichtse stadsarchitect W.J. Brender à Brandis. Ook het interieur werd toen naar het voorbeeld van de Brusselse Muntschouwburg verbouwd, waarna het theater de naam Bonbonnière kreeg. In het huidige theaterinterieur herinnert niets meer aan de voormalige kerkfunctie.

De westelijke barokfaçade, die in de 19e eeuw al zeer was verminkt, werd in 1955 hoger opgetrokken om de nieuwe toneeltoren te herbergen (ontwerp: Frans Dingemans). Het plafond van de theaterzaal, een bolvormige kap, is in dezelfde periode door Charles Eyck beschilderd. Het brandscherm is door kunstenaar Gèr Boosten beschilderd met voorstellingen uit het verhaal van Prometheus die het vuur van de goden stal en aan de mensen gaf.

Huidig gebruik

De Bonbonnière was tot begin 1992, toen het nieuwe Theater aan het Vrijthof werd opgeleverd, in gebruik als stadsschouwburg van Maastricht. Nieuwbouw werd noodzakelijk geacht omdat de Bonbonnière te klein was en er geen ruimte was voor producties die een groot podium vereisten.

De theaterzaal wordt thans nog af en toe gebruikt voor (amateur)theaterprodukties en lezingen. Daarnaast kunnen de diverse ruimtes worden gehuurd als locatie voor zakelijke evenementen, feesten, diners en recepties. De grote zaal van de Bonbonnière biedt plaats aan ongeveer 300 personen. Daarnaast zijn er twee kleinere zalen (de witte of Redoutezaal en de spiegelzaal), foyers en een café-restaurant. Een aantal ruimtes aan de zuidzijde van het gebouw worden verhuurd als winkel.

La Bonbonnière is tevens de organisatie die de exploitatie van de Maastricht Music Hall (voorheen Platte Zaol geheten) aan de Griend voor haar rekening neemt.[2]


Monumenten in de buurt van Bonbonnière in Maastricht

Huis waarvan de lijstgevel een geheel vormt met die van de nrs 4 en 6

Achter de Comedie 2
Maastricht
Huis, waarvan de lijstgevel een geheel vormt met die van de nrs 4 en 6. XVIII.

Huis waarvan de lijstgevel een geheel vormt met die van het nr 2. Nr 6 met koetspoort en een garageingang

Achter de Comedie 4
Maastricht
Huis, waarvan de lijstgevel een geheel vormt met die van het nr 2. XVIII. Nr 6 met koetspoort en een garage-ingang.

Hoekhuis met brede lijstgevel.

Onze Lieve Vrouweplein 29
Maastricht
HOEKHUIS met brede lijstgevel, XVIIIc, voorzien van vensters in hardstenen segmentboogomlijstingen op onderbroken verticale reliefbanden. In..

Huis met lijstgevel van Naamse steen.

Bredestraat 3
Maastricht
Huis met lijstgevel van Naamse steen, XVIIIb. Segmentboogvensters en -ingang, horizontale en verticale reliefbanden, gepaneelde dammen en ge..

Huis met lijstgevel van Naamse steen.

Bredestraat 5
Maastricht
Huis met lijstgevel van Naamse steen, XVIIId. Gekoppelde vensters, horizontale profiellijsten, verdiepte panelen op de tussenposten en panee..

Kaart & Routeplanner

Route naar Bonbonnière in Maastricht

Foto's (3)