Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Hervormde kerk in Nijega

Kerkelijk Gebouw

Hearrewei 1
9217VN Nijega (gemeente Smallingerland)
Friesland

Bouwjaar: oorspr. 16e eeuw 1850 (verb.) 1893-'94 (toren, verb.) 1957 (rest.) 1600 oorspr. 16e eeuw 1850 (verb.) 1893-'94 (toren, verb.) 1957 (rest.)
Architect: D.D. Duursma (1893-'94) J. Baart (1957) Duursma 1894 D.D. Duursma (1893-'94) J. Baart (1957)


Beschrijving van Hervormde kerk

Inleiding De KERK staat ter plaatse van een zaalkerk met klokkestoel, die er in de zestiende eeuw en vermoedelijk al veel eerder is gebouwd. De oude kerk werd, volgens twee gedenkstenen in het torenportaal, in 1850 en 1893 belangrijk verbouwd. Bij de laatste verbouwing werd ondermeer aan de oostzijde een toren gebouwd door aannemer S. Kijlstra uit Drachten naar ontwerp en onder toezicht van de architect D.D. Duursma uit Drachten. In 1957 zijn kerk en toren gerestaureerd onder leiding van de architect J. Baart jr., waarbij het gebouw inpandig bijna geheel vernieuwd werd. Van het oude meubilair bleef het orgel uit 1893 op de orgelgalerij behouden. Het kerkmeubilair (m.u.v. de orgelgalerij en het orgel) en de luidklok uit 1957 zijn van ondergeschikt belang voor bescherming van rijkswege. Omschrijving Rechthoekige zaalkerk van vijf raamtraveeën diep met een aangebouwde toren. De zuidgevel en de westgevel zijn voorzien van portlandbepleistering. Schijnvoegen in het pleisterwerk imiteren een voetstuk, hoeklisenen en gevelbekleding met natuurstenen platen. Aan de noord- en oostzijde van de kerk is de plint eveneens gepleisterd; de gevels zijn in roodbruine bakstenen opgemetseld. In de gevels zijn rondom kleine natuurstenen plaatjes gemetseld met de grafrijnummers. Aan de noord- en zuidzijde zijn ongeveer op dezelfde hoogte onder het muurwerk granieten zwerfstenen zichtbaar. Onder de dakvoet loopt een uitkragende gevellijst in decoratieve metselverbanden en verschillende kleuren baksteen uitgevoerd. Het zadeldak wordt gedekt door leien in maasdekking. Op de hoeken van het bouwblok zijn aan de oostzijde door spitsen bekroonde 5/8 gepleisterde kolommen aangebracht en aan de westzijde zijn deze kolommen als pseudo-arkeltorentjes uitgemetseld. De westgevel wordt beëindigd door een tuitgevel met een licht uitgemetselde en gepleisterde daklijst. Halverwege de daklijst zijn "tafeltjes" uitgemetseld en de tuit wordt bekroond door een klein fronton met smeedijzeren kruis. De rondboogvensters, voorzien van gekleurd glas-in-lood en reliëfglas gevat in houten venstertracering, zijn met ongelijke tussenafstanden maar wel symmetrisch over de noord- en zuidgevel verdeeld. In de zuidgevel is de rondboog in de bepleistering nagebootst en zijn de natuurstenen aanzet- en sluitstenen uitgespaard. De rondbogen in de noord- en oostgevel zijn tussen de aanzet- en sluitstenen verlevendigd met een strekboog in gele strengpersstenen en roodbruine bakstenen. De ranke TOREN aan de oostzijde van de kerk is een zelfstandig bouwvolume. Een geprofileerde cordonlijst scheidt de drie bouwlagen tellende onderbouw van de bovenbouw, waarin zich de klokkezolder bevindt. De muurvlakken zijn a.h.w. opgevat als spaarvelden tussen hoeklisenen. In elke bouwlaag zijn aan drie zijden lichtopeningen gemaakt, die de bouwlagen markeren. De toren wordt aan de vier zijden bekroond door een fronton waaruit een achtkantige ingesnoerde spits oprijst, bekleedt met leien in maasdekking. Op de spits staat een ijzeren bekroning bestaande uit een appel, een vierarmig kruis en een weerhaan. De voet van de toren is bekleed met natuurstenen platen. Een zestreeds bakstenen stoep leidt naar de vernieuwde dubbele toegangsdeur onder een rondboog bovenlicht. De geprofileerde portaalomlijsting rust op een natuurstenen neut. De rondboog wordt tussen de aanzet- en sluitsteen verlevendigd door metselwerk van rode, gele en beroete bakstenen. Erboven bevindt zich een steen met het opschrift: "GAAT ZIJN POORTEN IN MET LOF (...)". Daarboven bevinden zich tot aan de cordonlijst respectievelijk een roosvenster met gekleurd glas, een tweelichtsvenster voorzien van glas-in-lood met een trommelveld voorzien van decoratief metselwerk. De indeling van de noord- en zuidgevel van het onderste torensegment is identiek. Hierin bevinden zich in de tweede bouwlaag een half roosvenster met gekleurd glas, omgeven door een rollaag in gele en beroete bakstenen; daarboven een volledig roosvenster met gekleurd glas omgeven door een rollaag in gele en beroete bakstenen en vier segmentstenen. De gevels van de klokkezolder zijn opgevat als spaarvelden tussen hoeklisenen en de cordon- en gevellijst met een muizentandlijst. De gevelindeling is aan de Z-, O- en N-zijde gelijk en wordt gevormd door dubbele galmgaten onder een rondbogige streklaag en een trommelveld met decoratief metselwerk. In het portaal onderin de toren bevinden zich in de beide zijmuren gedenkstenen. Rechts met het opschrift: "IN HET JAAR 1850 IS DEZE / KERK GEDEELTELIJK VERNIEUWD, / (...) / HIERTOE DEN EERSTEN STEEN GELEGD DOOR TEIJE R. JACOBI //" en links met het opschrift: "IN HET JAAR 1893 IS DEZE KERK / GEDEELTELIJK VERNIEUWD ONDER / (...) / ARCHITECT D.D. DUURSMA //". Het KERKINTERIEUR is in 1957 vrijwel geheel vernieuwd. Van het oude meubilair bleef het orgel uit 1893 op de orgelgalerij behouden. De orgelgalerij rust op twee gecanneluurde gietijzeren zuilen met composietkapiteeltjes. De orgelgalerij is aan de onderzijde voorzien van stucplafonds met neo-renaissancemotieven. In de balustrade opgenomen is de houten kas van het tweeklaviersorgel van de Fa. Bakker en Timmenga uit Leeuwarden van 1893. Waardering De kerk is van algemeen cultuurhistorische en architectonische betekenis: - vanwege de kerkhistorische ontwikkelingen die het mogelijk hebben gemaakt in relatief kort tijdsbestek vernieuwingen aan de kerk te plegen, - vanwege de toegepaste trant als de ornamentiek van de verbouwing van 1893, - vanwege de redelijke mate van belang binnen het oeuvre van de gemeentearchitect D.D. Duursma uit Drachten, - vanwege de hoge mate van gaafheid van het exterieur, - vanwege de redelijke mate van gaafheid van interieuronderdelen (orgel en klok), - als belangrijk en markant herkenningspunt in en van het dorp. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 499073
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Hervormde kerk
Hearrewei 1
Hearrewei 1
Plaats Nijega
Gebouwd in 1850, 1894
Restauratie(s) 1957
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer  499073
Architectuur
Toren 1894
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De Hervormde kerk van Nijega is een kerkgebouw in Nijega in de Nederlandse provincie Friesland.

Beschrijving

In 1850 is de middeleeuwse zaalkerk gedeeltelijk vernieuwd. In 1894 is de kerk gedeeltelijk herbouwd naar plannen van D.D. Duursma. In de toren van twee geledingen met ingesnoerde spits hangen twee klokken, waarvan een klok uit 1381 en een klok uit 1957 ter vervanging van een door de Duitse bezetter gevorderde klok uit 1783. In 1957 is het interieur naar plannen van J. Baart gerestaureerd. Het orgel dateert uit 1893. De kerk is een rijksmonument.

Zie ook


Monumenten in de buurt van Hervormde kerk in Nijega

Hervormde kerk, klok in toren

Hearrewei 1
Nijega (Gemeente Smallingerland)
De toren van de Ned. Herv. Kerk 1850, VANWEGE Klokkenstoel met gelui van twee klokken, waarvan één van anonieme gieter, 1381, diam. 82,5 c..

Hervormde kerk, hek

Hearrewei 1
Nijega (Gemeente Smallingerland)
Inleiding Schuilgaand in de haagbeuk aan de Hearrewei is het gietijzeren HEK op een laag bakstenen muurtje als erfscheiding opgetrokken. Vo..

Boerderij met aangebouwde bijschuur

Aldegeasterdyk 6
Nijega (Gemeente Smallingerland)
Inleiding BOERDERIJ met aangebouwde bijschuur is als variant op het Oldambtster type in 1937 te Nijega gerealiseerd naar ontwerp van archit..

Blauwe steen

Aldegeasterdyk 30
Nijega (Gemeente Smallingerland)
Blauwe steen. Oude steen bij de grens tussen Oudega en Nijega.

Kop-rompboerderij in gele Friese steen met voorhuis onder rietgedekt zadeldak en schuur onder rietgedekt afgewolfd schilddak met uileborden met openge ..

Opperbuorren-West 1
Oudega (Gemeente Smallingerland)
Midden-19de-eeuwse (1856) KOP-ROMPBOERDERIJ met zijlangsdeel en grupstal, hoofdzakelijk opgetrokken uit gele friese steen; de kop onder riet..

Kaart & Routeplanner

Route naar Hervormde kerk in Nijega

Foto's (2)