Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Villa Gelria in Groningen

Woonhuis

Verlengde Hereweg 163
9721AN Groningen
Groningen

Bouwjaar: 1872
Architect: J. Maris Maris 1872 J. Maris


Beschrijving van Villa Gelria

Omschrijving De monumentale villa is opgetrokken op een in hoofdvorm rechthoekige plattegrond en telt twee bouwklagen onder schilddaken (hoekrisalieten, belegd met zinken losanges en een zadeldak (middenrisaliet), belegd met zinken losanges. De gevels worden afgesloten door een brede kroonlijst met stuc siervelden tussen terracotta consoles, die een omlopende geprofileerde bakgoot dragen. Op de nokken staan zinken pilonen. Het gebouw is strikt symmetrisch van opzet en bestaat uit een middenrisaliet en twee haaks hierop geplaatste hoekrisalieten. De begane grondverdieping is gepleisterd en voorzien van schijnvoegen. Hierboven zijn de gevels opgemetseld uit roodbruine baksteen. De hoeken van de gevels zijn voorzien van gestucte hoekblokken. De hoekrisalieten hebben aan de voorzijde halfrond uitgebouwde erkers met drie rechtgesloten, gebogen vensters. Hierboven bevinden zich balkons met een smeedijzeren hekwerk. Alle vensters hebben hardstenen onderdorpels. Het terugliggende middenrisaliet bevat over de volle breedte een bordes met een aardige houten veranda met gebogen houten latwerk en vier houten kolommen. Naar het bordes met hardstenen trap van vijf treden leiden drie openslaande deuren. Op de verdieping hierboven bevindt zich een balkon over de volle breedte met een sierlijk smeedijzeren hekwerk tussen houten balusters. De verdiepingsvensters in dit geveldeel zijn segmentboogvormig gesloten en zijn voorzien van geprofileerd stuc lijstwerk. Het midenrisaliet met openslaande balkondeuren is gestuct en voorzien van schijnvoegen en wordt bekroond door een geknikte houten lijst. De toppen worden bekroond door drie houten akroterieën. De hoekrisalieten op de verdieping bevatten openslaande balkondeuren in de vorm van een rondboog met geprofileerd stuc lijstwerk met sluitsteen en een rechthoekig kader met een architraaf op consoles. De zwikken zijn met rankwerk versierd. De ingang onder een rechthoekig, halfopen portiek bevindt zich in de oostelijke zijgevel waar een oprijlaan met groene beuken naartoe leidt. Het basement is van hardsteen; daarboven bestaan de wanden uit glas met een rechthoekige gietijzeren roedeverdeling. Het portiek heeft een overhagende sierlijst van zink. De zijgevels zijn op de verdieping voorzien van een gestuct midenrisaliet met twee rechtgesloten vensters met architraaf waarvan één blindvenster. Aan weerszijden hiervan bevindt zich een rondboogvenster met stuc omlijsting en architraaf. Aan de zuidelijke zijgevel is een aardige vijfzijdige serre aangebracht van hout en glas, geleed door houten pilasters op een hardstenen basement. De bovenlichten hebben een gietijzeren roedeverdeling met een cirkelmotief. Het middenrisaliet van de achtergevel bevat driedelige vensters met op de verdieping een balkon met gietijzeren hekwerk. Inwendig nog van belang de hal, gang met geornamenteerde stuc plafonds enhouten trappenhuis met gietijzeren balusters in de leuningen. Waardering VILLA GELRIA MET BIJBEHOREND KOETSHUIS EN TUINMANSWONING, vrijstaand gesitueerd in een parkachtige tuin en oud geboomte, ontworpen in een zeer rijk versierde, eclectische bouwstijl met invloeden van de Palladiostijl - typisch voor de architectuur uit de tweede helft van de negentiende eeuw - in opdracht van de bekende Groninger groot-industrieel en aardappelmeelfabrikant W.A. Scholten, van algemeen belang vanwege de architectonische en esthetische kwaliteiten van het ontwerp en uit stedebouwkundig, cultuurhistorisch en architectuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven onderdeel van de buitengewoon karakteristieke reeks van landhuizen en villa's in parkachtige omgeving aan de Verlengde Hereweg in Groningen. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 483396
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Villa Gelria in 2010
De tuin van Villa Gelria in 2012

Villa Gelria is een landhuis in de Nederlandse stad Groningen.

Beschrijving

De villa, die aan de westzijde van de Verlengde Hereweg in de zuidelijke wijk Helpman staat, werd in 1872 gebouwd als buitenverblijf van de industrieel W.A. Scholten (1819-1892). Het pand werd ontworpen door Scholtens "huisarchitect" J. Maris (1826-1899), van wiens hand ook het voormalige Scholtenshuis en de Scholtenskoepel in Groningen zijn. De villa is vormgegeven in een eclectische stijl met palladiaanse invloeden. Het gebouw staat in een parkachtige omgeving, die oorspronkelijk veel groter was en waartoe indertijd ook het terrein behoorde waarop in 1965 het (voormalige) Diakonessenhuis werd gebouwd. De naam van de villa verwijst naar Scholtens geboorteprovincie Gelderland (in het Latijn Gelria). In 1995 is de villa aangewezen als rijksmonument vanwege de architectonische en esthetische kwaliteiten van het ontwerp en uit stedebouwkundig, cultuurhistorisch en architectuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven onderdeel van de buitengewoon karakteristieke reeks van landhuizen en villa's in parkachtige omgeving aan de Verlengde Hereweg in Groningen. Ook het koetshuis en de tuinmanswoning die erbij horen zijn tot rijksmonument verklaard.

De villa heeft meerdere bedrijven en instanties gehuisvest. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de lokale leiding van de SS erin gevestigd. Na de oorlog is de villa onder meer in gebruik geweest als opleidingslocatie van het Diakonessenhuis, als kantoor van de rijkspolitie en als dependance van de Groninger sociale academie. Sinds 1981 is het een kantoorpand.



Monumenten in de buurt van Villa Gelria in Groningen

Koetshuis Villa Gelria

Verlengde Hereweg 161
Groningen
Omschrijving KOETSHUIS bij Villa Gelria, vrijstaand gesitueerd aan de noordzijde van de parkachtige tuin, aan het einde van de door groene b..

Dubbele rietgedekte villa

Verlengde Hereweg 144
Groningen
Inleiding DUBBELE VILLA, vrijstaand gesitueerd op de hoek van de Verlengde Hereweg en de Goeman Borgesiuslaan, deel uitmakend van een reeks ..

Dubbele rietgedekte villa

Verlengde Hereweg 154
Groningen
Inleiding DUBBELE VILLA, vrijstaand gesitueerd op de hoek van het smalle Hilghepad en de Verlengde Hereweg met rondom een parkachtige tuin, ..

Tuinmanswoning Villa Gelria

Verlengde Hereweg 159
Groningen
Inleiding TUINMANSWONING bij Villa Gelria, vrijstaand gesitueerd aan de noordwestzijde van de parkachtige tuin, gebouwd in circa 1895 in een..

Insulinde

Verlengde Hereweg 167
Groningen
Inleiding LANDHUIS, genaamd 'Insulinde', vrijstaand gesitueerd met rondom grote parkachtige tuin, gebouwd in 1919 in opdracht van scheepskap..

Kaart & Routeplanner

Route naar Villa Gelria in Groningen

Foto's (2)