Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen in Bovenkarspel

Weg En Waterwerk

Peperstraat 34
1611CN Bovenkarspel (gemeente Stede Broec)
Noord Holland

Bouwjaar: 1923-1924


Beschrijving van Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen

Uit 1923-24 daterende overhaal, bestaande uit twee tegenovergestelde U-vormige betonnen sluiskommen met gemeenschappelijke middenwand, met schotbalksponningen in de lange wanden en met twee smalle bruggen aan de korte zijde, en een in staal uitgevoerde, elektrisch te bedienen hijsinstallatie met draagkooi, bestemd om schepen uit het hooggelegen water van de Kolk naar de laaggelegen Westwortelsloot - en andersom - over te brengen, en uitgevoerd door firma P.M. Duyvis te Koog aan de Zaan - met inbegrip van het bedieningshuis op het damhoofd nabij de Westwortelsloot - en wat betreft de waterbouwkundige werken door de firma Bruinsma & de Boer te Enkhuizen. De loopkraan met hijsinstallatie is uitgevoerd in geklonken staal, met dwars- en kruisverbanden tussen de portalen, waartussen de aan staaldraden opgehangen draagkooi zowel horizontaal als verticaal kan worden voortbewogen; buiten de portalen zijn twee hoge loopbruggen met stalen leuningen, voorzien van kruisverbanden, aangebracht; de eigenlijke hijsinstallatie wordt afgedekt door een bolrond dak van plaatijzer. Het blokvormige, door een alom overstekende luifel afgedekte bedieningshuis op de damwand is deels in baksteen, deels in beton opgetrokken, met een poortvormige onderbouw en rondom een loopruimte, voorzien van een stalen buis-leuning en verbindingstrap aan de Z-zijde; de toegang bevindt zich in de korte W-gevel, terwijl aan de beide waterzijden een grote vensterpartij is aangebracht in een stalen kozijn met dito onderverdeling, en aan de blinde O-gevel een klok. Een tweede, mogelijk later gebouwd, bedieningshuis in vergelijkbare trant, doch zonder onderbouw, bevindt zich aan de N-zijde van het wigvormige, met klinkers bestrate havenhoofd dat met beton is versterkt (Grote Kaai 34). De beide bruggen over de overhaalkolken - een hoge aan de Kolkzijde en een lage, schuingeplaatste aan de poortzijde - zijn uitgevoerd met stalen balken en leuningen en houten wegdekken. Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen - van algemeen belang uit oogpunt van civiele techniek als zeldzaam voorbeeld van een dergelijk hefwerk voor schepen alsook uit historisch oogpunt wegens de situering op een plaatst waar al in de 17e eeuw een overhaal - met raderen - was aangebracht ten behoeve van de met Enkhuizen concurrerende haven. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 46919
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Scheepslift
De scheepslift bij de Broekerhaven in Bovenkarspel anno 2012
De scheepslift bij de Broekerhaven in Bovenkarspel anno 2012
Locatie Bovenkarspel
Oorspr. functie scheepslift
Verbouwing 1992/1993
Monumentstatus rijksmonument
Monumentnummer 46919
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

De scheepslift, beter bekend als de Overhaal, is een constructie bij de Broekerhaven in de Noord-Hollandse plaats Bovenkarspel, waarmee schepen kunnen worden overgezet van de Westwortelsloot naar de Havenkolk en omgekeerd.

Geschiedenis

Op deze plaats stond al in de 17e eeuw een zogenaamde overhaal om schepen van het ene water naar het andere water te kunnen tillen. Na de stormvloed van 1916 werd besloten om de overhaal te vervangen door een scheepslift. De hijsinstallatie werd gemaakt door de firma P.M. Duyvis te Koog aan de Zaan. De draagkooi voor de schepen kon elektrisch worden bediend. Aan de noordzijde werd naast de hijsinstallatie een bedieningsgebouw neergezet. Later werd er nog een tweede gebouwtje bijgeplaatst. De waterbouwkundige werken werden door de firma Bruinsma & de Boer te Enkhuizen uitgevoerd. In 1924 was de scheepslift gereed voor gebruik. Tot 1969 heeft de lift dienstgedaan voor de beroepsvaart (met name voor het vervoer van tuinbouwproducten). In de jaren 1992 en 1993 werd de installatie gerestaureerd. Vanaf die tijd doet de lift dienst voor de pleziervaart.[1]

De scheepslift is erkend als rijksmonument vanwege het zeldzame karakter ervan en de historische betekenis. Zo werden op deze plek eeuwenlang schepen overgezet naar de Broekerhaven, die een concurrent was van de haven van Enkhuizen.


Monumenten in de buurt van Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen in Bovenkarspel

Grootslag II, voormalig stoomgemaal van de polder Grootslag

Zuiderdijk 5
Bovenkarspel (Gemeente Stede Broec)
GEMAAL-COMPLEX. Voormalig stoomgemaal van de polder Grootslag, gebouwd in 1907 en bestaande uit een rechthoekig machinegebouw annex ketelhui..

Ceres

Broekerhavenweg 80
Bovenkarspel (Gemeente Stede Broec)
Korenmolen Ceres. Achtkante bovenkruier met stelling, 1849.

Verdiepingloos pand onder pannen zadeldak

Hoofdstraat 296
Bovenkarspel (Gemeente Stede Broec)
In oorsprong 17e eeuws (?) eenvoudig, verdiepingloos pand onder pannen zadeldak, schild aan achterzijde met aanbouw onder lessenaarsdak; voo..

Terrein waarin een grafheuvel

Bij Overstort
Grootebroek (Gemeente Stede Broec)
Terrein waarin een grafheuvel. Datering: Bronstijd. Gedeeltelijke bescherming, voor zover betreft de daarin gelegen grafheuvel zelf, alsmed..

Stolphoeve met houten top rechts op de voorgevel

De Buurt 1
Venhuizen (Gemeente Drechterland)
Stolphoeve met houten top rechts op de voorgevel; gesneden deur en bovenlicht; zes- en negenruitsvensters. Schoorsteen in siermetselwerk. 17..

Kaart & Routeplanner

Route naar Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen in Bovenkarspel

Foto's (2)