Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Terrein met hunebed D45 in Emmen

Archeologie

Emmerdennen, Boermarkeweg
7800AA Emmen
Drenthe

Bouwjaar: Neolithicum 1957 (rest.) 0001 Neolithicum 1957 (rest.)


Beschrijving van Terrein met hunebed D45

Terrein waarin het hunebed D 45. Datering: Neolithicum. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 45374
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Hunebed D45 in de Emmerdennen te Emmen
De gescheurde deksteen is gelijmd, maar de schade blijft zichtbaar

Hunebed D45 ligt in de Emmerdennen een bosgebied in de plaats Emmen in de Nederlandse provincie Drenthe. Het is een vrij groot hunebed, dat bovendien op een heuveltje is gelegen en daardoor boven de omgeving uittorent. In de 19e eeuw kocht de provincie Drenthe dit hunebed van de markegenoten van Emmen.[1]

Society of Antiquaries

Rond 1870 waren de meeste hunebedden in bezit van de overheid en men besloot deze monumenten 'op te knappen'. Bezorgd om de 'restauraties' die door provincie en lokale overheden werden uitgevoerd, zoals het weggraven van de dekheuvels, stuurde de Society of Antiquaries in 1878 twee Engelse oudheidkundigen naar Drenthe. William Colling Lukis en sir Henry Dryden maakten in de periode van 1 tot 22 juli plattegronden en aangezichten van veertig Drentse hunebedden. Deze tekeningen (met beschrijvingen) waren van ongekend hoog niveau voor Nederlandse begrippen.

Hunebed D45 is weergegeven op Plan XXXI.

Het hunebed staat op een natuurlijke zandrug, het bouwwerk is vernield door steendelvers. Er lagen oorspronkelijk negen dekstenen, de drie aan de oostkant zijn verdwenen. Alleen de vierde ligt nog op zijn plek. De zevende deksteen is ook verdwenen, de andere stenen zijn verplaatst. De ingang lag aan de zuidkant. Veel kransstenen zijn weggehaald. De dekheuvel is recent verlaagd. Er zijn stenen verzameld aan de westelijke zijde, waarschijnlijk om deze gemakkelijk te kunnen vervoeren op later moment.

In 2015 werd het werk van de oudheidkundigen uitgegeven. In het Drents Museum was een tentoonstelling over het werk.[2][3]

Volksverhalen

Over het ontstaan van enkele deuken in de dekstenen van dit hunebed doen diverse volksverhalen de ronde. Volgens een van die verhalen zouden de deuken de vinger- en duimafdrukken van een reus zijn.[4][5] Volgens een andere Drentse overlevering zou de deuk in een van de dekstenen zijn veroorzaakt, doordat koning Lodewijk Napoleon met paard en al boven op dit hunebed ging staan.[6] De predikant Jacobus Craandijk tekende dit verhaal op in zijn vijfde deel Wandelingen door Nederland met pen en potlood in 1880[5]. In de fotocollectie van het Musée Rodin bevindt zich een foto gemaakt door de Drentse museumbestuurder en amateurfotograaf Geert Jannes Landweer[7] van dit hunebed met de tekst:[8]

""Pays Bas/Dolmen/(8)/[Hunnebed] at Emmen/on the greatest stone stood/upon a time King Lewis Napoleon/on horseback/Drenthe"

De Wilde hoorde het verhaal over de voetafdrukken van het paard van Napoleon over hunebed D9, D17, D18, D14, D28, D29, D27 en D45. Een veldwachter laat hem de voetafdruk zien op D45., D18, D14, D28, D29, D27 en D45[9].

De tekstschrijver Eli Asser verwerkte dit volksverhaal in een strofe in zijn lied In de ijstijd. Het lied werd vertolkt door de zanger en cabaretier Frans Halsema op muziek van de componist Ruud Bos. Deze strofe luidt[10]:

Aanhalingsteken openen In Emmerhuizen
waar ik vaak vertoef
ligt een keisteen
met een paardehoef

De legende zegt dat koning Lodewijk Napoleon
toen ie langs kwam met zijn mannen bij die steen
met zijn paard erop ging staan omdat het beest niet verder kon
en vandaar die afdruk van het paardenbeen
— Eli Asser
Aanhalingsteken sluiten

Vandalisme

Op woensdag 6 juli 2011 werd het hunebed zwaar beschadigd aangetroffen. Een deksteen was gescheurd doordat er de nacht ervoor een vuurtje onder gestookt was. Het hunebed werd hersteld.[11]



Monumenten in de buurt van Terrein met hunebed D45 in Emmen

Eikenhorst

De Molenkamp 12
Emmen
Inleiding Villa "Eikenhorst" is gebouwd in 1934, in opdracht van J.M. Blokhuis naar ontwerp in traditionalistische Haagse School trant van ..

Rijks Landbouw Winterschool Voorm. Rijks Landbouw Winterschool

Stationsstraat 3
Emmen
Inleiding Schoolgebouw uit 1917. Gebouwd als Rijks Landbouw Winterschool. Thans in gebruik als Open Leer Centrum, waarvoor het interieur v..

Terrein met twee grafheuvels

Oude Roswinkelerweg
Emmen
Terrein waarin 2 grafheuvels. Datering: Neolithicum en/of Bronstijd. (Gedeeltelijke bescherming, voor zover betreft de daarin gelegen grafhe..

Lindenhof De Lindenhof

Hoofdstraat 26
Emmen
Inleiding Landhuis gebouwd ca. 1935, in opdracht van R. Zegering Hadders uit Emmen naar ontwerp van Ir. Daan Jansen en B. Bos architecten u..

Hospershuis 't Hospershuis (deel van Dierenpark Emmen)

Hoofdstraat 24
Emmen
Inleiding Villa "'t Hosperhuis" is in 1934 als woning gebouwd voor de arts J.R. Hospers, naar ontwerp van J. van Ess uit Emmen of Kruger ui..

Kaart & Routeplanner

Route naar Terrein met hunebed D45 in Emmen

Foto's (1)