Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Schreierstoren in Amsterdam

Militair Object

Prins Hendrikkade 94
1012AE Amsterdam
Noord Holland

Bouwjaar: circa 1487


Beschrijving van Schreierstoren

Schreierstoren. Aan de veldzijde halfronde, aan de stadszijde vlakke muurtoren van de ommuring van 1481, Dikwijls verbouwd, bekroning en spits later. Velerlei aanbouwsels. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 4148
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Amsterdam in 1544, door Cornelis Anthonisz, met de Schreierstoren op de voorgrond.
De Schreierstoren gezien vanaf het Oosterdok. Op de achtergrond de Oude Kerkstoren.
In 1960 verhuisde de havenmeester van Amsterdam naar een nieuw Havengebouw

De Schreierstoren aan de Geldersekade in Amsterdam is een verdedigingstoren die vroeger deel uitmaakte van de stadsmuur van Amsterdam. De toren werd gebouwd rond 1487 op de hoek van het IJ en de oostkant van de stad, en is de enige bewaard gebleven verdedigingstoren van Amsterdam.

De toren heette vroeger de Schrayershoucktoren omdat de stadsmuur hier een scherpe hoek maakte (van schray = "scherp"). De huidige naam zou de toren hebben gekregen omdat hij op de plaats stond waar in de tijd van de VOC vrouwen afscheid namen van hun mannen voordat die op reis gingen. Dit verhaal is waarschijnlijk apocrief.

De stadsmuur liep langs het havenfront, langs de Prins Hendrikkade voor waar nu het Centraal Station is. Bij de Schreierstoren maakte de muur een scherpe hoek naar het zuidoosten, waarna de stadsmuur langs de stadsgracht (de huidige Geldersekade) doorliep naar de Sint Anthoniespoort op wat nu de Nieuwmarkt is. In de kademuur langs de Geldersekade zijn grote zandstenen blokken te zien; dit zijn restanten van de oude stadsmuur.

Nadat de toren zijn verdedigende functie had verloren, deed hij nog geruime tijd dienst als havenkantoor. In 1960 verhuisde de havenmeester naar het nieuwe Havengebouw aan de De Ruyterkade.

In 1966 werd de toren gerestaureerd. De kantelen die op oude prenten zijn te zien, zijn toen niet opnieuw aangebracht omdat bij bouwhistorisch onderzoek voor het bestaan ervan geen aanwijzingen in het gebouw zelf werden gevonden. Sinds de restauratie is het gebouw deels een horecagelegenheid. Boven in de toren bevindt zich een scheepskaarten- en scheepsboekenhandel.

In de noordoostelijke muur werd in september 1927 een plaquette aangebracht ter herinnering aan het feit dat Henry Hudson op 4 april 1609 hiervandaan naar de Nieuwe Wereld vertrok om in opdracht van de VOC een westelijke doorvaart naar Indië te vinden. De plaquette was een initiatief van The Greenwich Village Historical Society uit New York.

Joost van den Vondel noemt de Schreierstoren in zijn toneelstuk Gijsbrecht van Aemstel. (derde bedrijf vs. 850) Als Amsterdam wordt aangevallen beraamt de titelheld vanaf de Schreierstoren de tegenaanval.

Een miniatuur van de Schreierstoren is in Madurodam te bewonderen.

In de gevel van de Tribune Tower in Chicago is een steen van de Scheiertoren te bewonderen.

De Schreierstoren gezien vanaf de Geldersekade.

Plaquette reis Henri Hudson

Boven straatnaambord 'Prins Hendrik Kade' een gevelsteen met de oude naam: 'Schryer Houck'

Literatuur

  • Amsterdam Verdedigd. Bescherming van de stad. Ernest Kurpershoek. Bureau Monumenten & Archeologie. Uitgeverij Bas Lubberhuizen, Amsterdam 2004.
  • Geldersekade, tussen Waag en Schreierstoren. Els van Wageningen. Stadsherstel Amsterdam N.V., Amsterdam 2002

Externe links


Monumenten in de buurt van Schreierstoren in Amsterdam

Hoekhuis met gevels

Prins Hendrikkade 93
Amsterdam
Hoekhuis met 18e eeuwse, in de 19e- en 20e eeuw gewijzigde gevels, waarvan de voorgevel een bekronende verdieping in "Amsterdamse-school-tra..

Pand met gevel onder gesneden lijst en puntgevel aan de achterzijde

Geldersekade 4
Amsterdam
Pand met gevel onder gesneden lijst (plm 1800) en puntgevel aan de achterzijde.

Pand met achtergevel van Geldersekade 8, typische achterhuisgevel met bovenbouw onder punttop

Oudezijds Kolk 1
Amsterdam
Pand met achtergevel van Geldersekade 8, typische achterhuisgevel, in de kern 17e eeuws (onder de puilijst), met 18e eeuwse bovenbouw onder ..

Pakhuis

Oudezijds Kolk 5
Amsterdam
Pakhuis, waarvan de gevel, door ankers 1617 gedateerd, een punttop met vlechtingen heeft en boven de moderne pui gekoppelde ophaaldeuren met..

Pand met gevel onder gesneden rechte lijst met consoles

Prins Hendrikkade 91A
Amsterdam
Pand met gevel onder gesneden rechte lijst met consoles (XVIIId).

Kaart & Routeplanner

Route naar Schreierstoren in Amsterdam

Foto's (4)