Meer dan 63.000 rijksmonumenten


De Parckelaer: hoofdgebouw in Twello

Kasteel Buitenplaats

Blikkenweg 8
7391NA Twello (gemeente Voorst)
Gelderland

Bouwjaar: waarschijnlijk tweede helft 17e of 18e eeuw


Beschrijving van De Parckelaer: hoofdgebouw

HOOFDGEBOUW. Gedeeltelijk onderkelderd huis op rechthoekige grondslag onder afgeknot met grijze pannen gedekt schilddak (in deze eeuw aangebracht ter vervanging van het oorspronkelijke dak). De blokvormige opbouw van het aan drie zijden grijs en aan de voorzijde wit gepleisterde huis dateert waarschijnlijk uit de tweede helft van de 17e of uit het begin van de 18e eeuw. Als zodanig is het huis reeds weergegeven op een tekening van Lodewijk Berkhuys uit 1717, zij het dat het huis vermoedelijk in de 18e eeuw, wellicht toen De Parckelaer in het bezit was van de familie Van Reede van den Parkeler, is verdiept. Aan de westgevel zijn onder het grijze pleister sporen van een 17e-eeuwse rode bakstenen muur zichtbaar, die mogelijk nog van een bouwfase dateren, die aan de bouw van het blokvormige huis voorafgaat. Aan het begin van de 19e eeuw werd het huis van empire-vensters voorzien. Dit geschiedde vermoedelijk in 1808; op de noordmuur van het ten zuiden van de keuken gelegen vertrek staat boven de deur geschreven: "6 augustus 1808". In de tweede helft van de 19e eeuw, wellicht in de tijd dat De Parckelaer in het bezit was van Christiaan Roeters van Lennep (1861-1879) kreeg het huis een nieuwe voorgevel en ingangspartij met bordes, gietijzeren veranda en brede getoogde vensters. Deze brede vensters werden waarschijnlijk aangebracht, opdat de erachter naar het zuiden gelegen vertrekken optimaal van het licht konden profiteren. Op beganegrond-niveau compenseerde de breedte van deze vensters de door de aangebrachte veranda verminderde lichtinval. Met de veranda brachten deze vensters voorts een suggestieve relativering van de scheiding tussen het inwendige van het huis aan deze zijde en het aanliggende park teweeg. Voorgevel: witgepleisterde gevel met aan de zijgevels omgaande hoekblokken, afgesloten door kroonlijst (met simaaslijst), met licht vooruit springende middenrisaliet waarin ingangspartij, bestaande uit een dubbele paneeldeur met enkelruits getoogd bovenlicht. Langs de gehele gevel een bordes, betegeld met kleine gele, zwarte en rode plavuizen in banden, ruiten en sterpatronen met drie treden voor de ingangspartij. Oorspronkelijk was het gehele bordes door een beglaasde gietijzeren veranda overdekt, die voor een deel bewaard is en thans (april 1990) wordt gerestaureerd. Het gerestaureerde deel bestaat uit een beglaasde gietijzeren overkapping in de vorm van een half, afgeknot schilddak, dat op zes slanke samengestelde pijlers rust. De overkapping is voorzien van een ornamentele omgaande daklijst en identieke crête en wordt bekroond door een gietijzeren balkon met balustervormige spijlen, die met de overkapping een ensemble vormt. Het balkon is toegankelijk via een boven de ingangspartij gelegen dubbele glazen deur met enkelruits getoogd bovenlicht. Ter weerszijden van de ingangspartij en van de balkondeur een breed kozijn waarin centraal een met laatstgenoemd venster identiek dubbel venster met bovenlicht met aan weerszijden een enkelruits venster met bovenlicht. Westgevel: in vier venstertraveeën gelede gevelpartij, waarvan twee traveeen aan beide uiteinden en twee in het centrum van de gevel zijn gelegen. Beganegronds per travee een halfrond empire-schuifvenster met 9-ruitsindeling met in het boogveld twee diagonale roeden. Op eerste verdieping-niveau per travee een 6-ruits schuifvenster. Oostgevel: centraal twee venstertraveeen met op beganegrond-niveau twee aan de westgevel identieke halfronde empire-schuifvensters en op de eerste verdieping twee 6-ruits schuifvensters. Aan de rechterzijde van deze traveeen grenzend een paneeldeur met enkelruits bovenlicht waarboven, op eerste verdieping-niveau een ovaal venster met 4-ruitsindeling. Ter weerszijden van de deur op kelder-niveau een enkelruits venster met luik. Boven het rechter keldervenster een 6-ruits schuifvenster. Schuin boven het laatstgenoemde venster op de eerste verdieping een 6-ruits schuifvenster. Aan het linker uiteinde van de gevel op de eerste verdieping een venster met 6-ruitsindeling. Achtergevel: in vijf traveeen gelede gevel met centraal in later uitgebouwde middenrisaliet een dubbele paneeldeur met halfrond bovenlicht en op de eerste verdieping een 6-ruits schuifvenster. Ter weerszijden van de deur en het venster een klein getoogd venster met diefijzer. Ter weerszijden van de middenrisaliet twee schuifvensters met 6-ruitsindeling waaronder beganegronds links van de risaliet twee aan de westgevel identieke halfronde empire-schuifvensters en rechts van de risaliet een dito venster. Inwendig: zowel op de eerste als op de tweede verdieping wordt het huis door een op de symmetrie-as van het huis gelegen middengang in twee gelijke helften verdeeld, die in rechthoekige, deels symmetrische vertrekken zijn opgesplitst. Uit de tijd van deze 18e-eeuwse plattegrond van het huis dateren vermoedelijk eveneens de balkenplafonds van de keuken (aanrecht, schouw en rookkast en witte betegeling 18e- of 19e-eeuws), bijkeuken en van de vertrekken van de eerste verdieping. De stuc-plafonds met centraal gelegen rozet-motieven van de vertrekken op de beganegrond, zijn vermoedelijk aangebracht in de tijd van de vernieuwing van de voorgevel, evenals de houten panelen-betimmering tegen de zuidmuur van de twee zuidelijke vertrekken op de beganegrond. Beganegronds, aan de NW-zijde, vermoedelijk en vroegere inpandige oranjerie. De vertrekken zijn van 19e-eeuwse marmeren schoorsteenmantels voorzien. In de kamer aan de NW-hoek van het huis op de eerste verdieping een Lodewijk XV schouwboezem, wellicht oorspronkelijk van elders afkomstig. Aan de uiteinden van de gang op de beganegrond een tochtportaal met beglaasd kozijn en centraal gelegen dubbele glazen deur met getoogd bovenlicht uit de tweede helft van de 19e eeuw. Aan de oostzijde van de gang het trappehuis met laat 18e-eeuwse trap in Lodewijk XVI-stijl met balustervormige spijlen en met chinoiserie-motieven in het schotwerk ter hoogte van de uiteinden van de leuningen. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 410036
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Monumenten in de buurt van De Parckelaer: hoofdgebouw in Twello

De Parckelaer: historische tuin- en parkaanleg

Blikkenweg 8
Twello (Gemeente Voorst)
HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG. Het huis De Parckelaer wordt omringd door een park in landschapsstijl, waarvan de oorsprong teruggaat tot i..

De Parckelaer: tuinprieel

Blikkenweg 8
Twello (Gemeente Voorst)
TUINPRIEEL: houten tuinprieel ten noorden van het huis, gebouwd op rechthoekige grondslag, onder zadeldak met eenvoudige makelaar aan voor(N..

Huize Kruisvoorde

Kruisvoorderweg 16
Twello (Gemeente Voorst)
Huize "Kruisvoorde". Rechthoekig huis met verdieping en schilddak, 18e eeuw. Voor de ingang een portiek met bordes en trap, 19e eeuw. Boven ..

Mariënhof

Rijksstraatweg 90
Twello (Gemeente Voorst)
Inleiding VILLA `Mariënhof' gebouwd in 1907 naar ontwerp van de architect J.D. Gantvoort uit Deventer in opdracht van jonkvrouwe E.G.E.J.R..

Post- en telegraafkantoor me directeurswoning

Domineestraat 16
Twello (Gemeente Voorst)
Inleiding Vrijstaand POST- EN TELEGRAAFKANTOOR met DIRECTEURSWONING gebouwd in 1909 naar ontwerp van rijksbouwmeester C.H. PETERS in een vo..

Kaart & Routeplanner

Route naar De Parckelaer: hoofdgebouw in Twello

Foto's (1)