Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Manenburg in Utrecht

Militair Object

Manenburg 1
3512XP Utrecht
Utrecht


Beschrijving van Manenburg

Bolwerk Manenburg 1551-'54, kruisgewelfde kelder, XVI. Stenen versterkingen, twee woningen waarvan een met dubbele topgevel. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 36344
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Deel van zuidelijke Utrechtse stadsverdediging met rechts vooraan bolwerk Manenborgh in een tekening uit omstreeks 1670. Verder is de verdedigingsgracht (Stadsbuitengracht) te zien en van rechts naar links de stadsmuur met de Tolsteegpoort (stadspoort) en daarachter bolwerk Sterrenborgh. Geheel links in de tekening staan een paar huizen in het buiten de stadsmuren gelegen Vaartse Rijn. De hoge toren is de Bijlhouwerstoren.
Woning op Manenburg

Manenborgh, ook wel Manenburg genoemd, was een bolwerk in het centrum van de Nederlandse stad Utrecht.

Geschiedenis

In de 16e eeuw liet keizer Karel V de middeleeuwse stadsverdediging van deze stad uitbreiden. Onder meer vier stenen bolwerken verrezen daarin rond 1550 aan de verdedigingsgracht (de Stadsbuitengracht), waaronder Manenborgh en Sonnenborgh. De stadsbouwmeester Willem van Noort ontwierp het fortificatieplan voor Utrecht en was in het zuidelijke deel van de stad verantwoordelijk voor de bouw van bolwerk Manenborgh. Om in deze uitbreiding ruimte te scheppen voor de aanleg van dit bolwerk, werd de verdedigingsgracht verlegd. Hoewel bedoeld als verdedigingswerk, kreeg de Manenborgh gaandeweg een functie als woonhuis en veestal.

Omstreeks 1580 werden met de vestingbouwkundige Adriaen Anthonisz nog eens vijf grote aarden bolwerken aan de stadsmuur toegevoegd, zoals Lepelenburg en Lucasbolwerk. De aanleg van de serie van vijf aarden bolwerken was de laatste modernisering van de verdedigingswerken in de stad totdat in de 19e eeuw uitvoering werd gegeven aan de Nieuwe Hollandse Waterlinie met een aantal forten bij Utrecht.

Vanaf 1830 zijn de overtollig geworden Utrechtse bolwerken, stadspoorten, verdedigingstorens en stadswal grotendeels afgebroken. Met de afbraak kon in de volgende decennia - naar ontwerp uit 1829 van de landschapsarchitect Jan David Zocher jr. - op een groot deel van de voormalige verdedigingswerken het Zocherpark worden aangelegd. Manenborgh maakt vandaag de dag onderdeel uit van dit singelplantsoen. Onderste delen van het bolwerk zijn bewaard gebleven. Restanten zijn een rijksmonument evenals twee woningen die bij het bolwerk staan.

De beeldhouwers Pieter d'Hont en Paulus Reinhard hadden in de 20e eeuw hun atelier in Manenborgh. Sinds 2007 wordt het gebruikt door de beeldhouwers Amiran Djanashvili en Dick Aerts.[1]


Monumenten in de buurt van Manenburg in Utrecht

Brede fourageloods

Wijde Doelen 8
Utrecht
Brede fourageloods uit het tweede kwart van de 19e eeuw, ontworpen door Kramm, bestaande uit een bouwlaag met een grote zolder onder het fla..

Huis van twee bouwlagen met een mansardekap

Wijde Doelen 2A
Utrecht
Een 17e eeuws huis van twee bouwlagen met een mansardekap. De noordelijke rooilijn van de Wijde Doelen dateert uit 1543. In dat jaar werd d..

Louis Hartlooper Complex (voormalige politiepost Tolsteegbrug

Tolsteegbrug 1
Utrecht
OMSCHRIJVING POLITIEPOST, uitgelegd op een in hoofvorm L-vormige plattegrond, in baksteen opgetrokken, daterend uit 1928. Het pand is geleg..

Tolsteegbrug met kademuren, tramwachthuisje en urinoir

Tolsteegbrug 1
Utrecht
Omschrijving BRUG met kademuren, tramwachthuisje en urinoir, gelegen over de stadsbuitengracht, de Twijnstraat verbindend met het Ledig Erf..

Groot pand met de nok loodrecht op de straat, bestaande uit twee bouwlagen en een kelder

Twijnstraat 58
Utrecht
Opmerkelijk groot middeleeuws pand met de nok loodrecht op de straat, bestaande uit twee bouwlagen en een kelder. Het is vier forse vakken d..

Kaart & Routeplanner

Route naar Manenburg in Utrecht

Foto's (1)