Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Sint-Lambertuskerk in Rosmalen

Kerkelijk Gebouw

Markt 1
5241VL Rosmalen (gemeente 's Hertogenbosch)
Noord Brabant

Bouwjaar: ca. 1430 (toren) 1505 (ingebruikname)


Beschrijving van Sint-Lambertuskerk

R.K.Kerk van St. Lambertus. Door vergrotingen gewijzigd gotisch gebouw, bestaande uit een 15e eeuwse toren, een driebeukig basilicaal schip uit het begin van de 18e eeuw, een lager 16e eeuws dwarspand waarnaast in 1911 een gelijkvormig tweede dwarspand gebouwd is met oostelijke koren, en een eveneens in 1911 gebouwd diep en laag koor in gotische vormen. Deze uitbreidingen naar ontwerp van de architect F.Ludewig. Vlakopgaande toren, aan de voet in de bouwtijd van het schip ommanteld met een uitspringende geleding van baksteen, doorregen met lagen tufsteen zoals ook aan schip en dwarspand voorkomt. In de tweede geleding spitsboognissen, in de derde spitsboogvormige galmgaten; van vier- tot achtkant ingesnoerde leienspits. Steunberen aan de zijbeuken; in de schipmuren daarboven afwisselend vensters en nissen. Vijfkante Mariakapel uit 1550 tegen de westkant van de zuidelijke zijbeuk. Het schip inwendig in 1824 klassicistisch gewijzigd, waarbij de lichtbeuk door een tongewelf in stuc aan het oog onttrokken is; kooflijst; scheibogen en kapitelen (ionische) in stuc. In het oude dwarspand stergewelven op figuraal gebeeldhouwde kraagstenen. In de Mariakapel vijfzijdig ribgewelf, waarvan de sluit- en kraagstenen met engelenfiguren versierd. Over het torenportaal een kruisribgewelf op kraagstenen. Inventaris: gesneden houten communiebank uit 1759; eiken preekstoel uit omstreeks 1750; orgelkas en orgeltribune uit de eerste helft van de 19e eeuw evenals het orgel, een tweeklaviers instrument in 1850 gemaakt door F.C. Smits uit Reek. Houten Mariabeeld door Walter Pompe, 1751. Schilderij door M.S. Vos, 1591, voorstellende de Bewening van Christus; 16e eeuws houten kruisbeeld. Geelkoperen kroonluchter, tweemaal zeslichts. In de dakruiter klok van Petit en Fritsen, 1823, diam. 47 cm. Mechanisch torenuurwerk, elektrische opwinding. Op de toren van de kerk zit een grote zonnewijzer, geverfd op een in de muur gemetselde stenen plaat. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 32720
Laatste wijziging: 2014-12-09 19:55:05.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Sint-Lambertuskerk
De Sint-Lambertuskerk vanaf de Markt
De Sint-Lambertuskerk vanaf de Markt
Plaats Rosmalen
Restauratie(s) 1977
Gewijd aan Lambertus van Maastricht
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer  32720
Architectuur
Architect(en) F.A. Ludewig in 1911
Bouwmateriaal baksteen en tufsteen
Stijlperiode gotiek
Interieur
Orgel F.C. Smits
Titelkerk
Bisdom 's-Hertogenbosch
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De Sint-Lambertuskerk is een katholieke kerk in Rosmalen. De kerk staat aan de Torenstraat / Markt / Schoolstraat, midden in het centrum. De Sint-Lambertuskerk is een rijksmonument. De kerktoren is eigendom van de gemeente 's-Hertogenbosch.

Sint-Lambertus

De kerk is vernoemd naar Sint-Lambertus, een vroegere bisschop van Maastricht en de enige Maastrichtenaar die ooit heilig is verklaard. De bisschop is op 17e september in de 8e eeuw vermoord.

Bouwgeschiedenis van de Sint-Lambertuskerk

Omstreeks 1100-1200

Rosmalen beschikte waarschijnlijk al sinds 1100-1200 over een kerkgebouw. Deze eerste kerk, vermoedelijk daterend uit de periode dat de rivier de Maas voorzien werd van dijken, is, zoals indertijd gebruikelijk was, gebouwd van hout. Later is het bedehuis van tufsteen gebouwd. Deze natuursteen werd tot 1300 veel gebruikt.

Omstreeks 1430

De huidige toren is gebouwd van baksteen en kreeg rond 1430 zijn huidige vorm. Het onderste gedeelte heeft lagen van tufsteen, zogeheten speklagen. De kerk is omstreeks deze tijd herbouwd.

Omstreeks 1550

Rond 1550 kreeg de kerk haar basilicale vorm van een middenschip met twee zijbeuken. Ook werden in deze periode het transept en de Mariakapel gebouwd. Het schip werd hoger. Door deze verbouwing lijkt het daarom of de toren laag is in verhouding tot het schip. Voorheen was dit echter niet zo. In deze vorm is de kerk tot 1911 behouden gebleven.

Vanaf 1911

In 1911 is de achterzijde ingrijpend uitgebouwd tot de huidige vorm. Architect F.A. Ludewig voegde een tweede transept toe en verving het oude koor door een nieuwe. De kerk is in 1977 onder toezicht van Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed gerestaureerd. Het Carillon is in 1982 geschonken door Bouwbedrijf Pennings, ter gelegenheid van het eigen 100-jarig bestaan. Omstreeks dezelfde tijd werd dwars door de oorspronkelijke ruime pastorietuin op last van de gemeente een weg aangelegd door een plaatselijk bouwbedrijf. Van de tuin is heden weinig over; tegenwoordig worden kerk en pastorie door een nieuw aangelegde weg en markt (bij de daar eveneens nieuw gebouwde Vreeburgpassage) gescheiden, slechts een hekje in de muur om de begraafplaats herinnert nog aan het schilderachtige paadje, oorspronkelijk geflankeerd door bomen, dat de pastoor dagelijks placht te belopen op weg naar de mis.

Naasting en teruggave van de Sint-Lambertuskerk als gevolg van de val van 's-Hertogenbosch

In 1629 viel 's-Hertogenbosch bij het beleg van de stad in handen van Frederik Hendrik en de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Alle katholieke kerken in de meierij, ook de Sint-Lambertuskerk van Rosmalen, werden gesloten. De doopboeken van de Hervormde kerk zijn echter pas van 1649. Na het ondertekenen in 1648 van de Vrede van Münster werd de uitoefening van het katholieke geloof verboden. De kerk werd toen overgedragen aan de protestantse minderheid.

In de tijd dat de hervormden de kerk gebruikten waren er minder dan 50 kerkgangers. Ze gebruikten maar een klein gedeelte van de kerk. De rest van de kerk kreeg een andere bestemming. Een gedeelte was in gebruik als raadkamer voor de schepenen en als archiefruimte voor de burgerlijke gemeente. Een ander deel werd gebruikt als gevangenis.

Op 10 november 1823 is bij Koninklijk Besluit door koning Willem I besloten, dat de kerk weer katholiek moest worden. De katholieken werden hersteld in al hun rechten.

Orgel

Het orgel van de Sint-Lambertuskerk is in 1850 gebouwd door de Noord-Brabander Franciscus Cornelius Smits (1800-1876) uit Reek. Smits was de eerste van drie generaties Noord-Brabantse orgelbouwers. Het orgel is nog vrijwel origineel. Het is niet zo groot, maar heeft een goede klank. Het orgel heeft een zogenaamde donkere klankkleur. Met enige regelmaat vinden er in de Sint-Lambertuskerk orgelconcerten plaats.

Andere afbeeldingen van de Sint-Lambertuskerk


Monumenten in de buurt van Sint-Lambertuskerk in Rosmalen

Terrein waarin overblijfselen (heuvel) van het voormalige nonnenklooster "de Annenborch"

-
Rosmalen (Gemeente 's Hertogenbosch)
Terrein waarin overblijfselen (heuvel) van et voormalige nonnenklooster "de Annenborch". Datering: gesticht in 1505. (Gedeeltelijke bescherm..

Standerdmolen Rosmalen

Molenstraat 17
Rosmalen (Gemeente 's Hertogenbosch)
Molen. Gesloten standerdmolen uit 1732.

Coudewater: psychiatrische inrichting en klooster

Berlicumseweg 8
Rosmalen (Gemeente 's Hertogenbosch)
Coudewater. PSYCHIATRISCHE INRICHTING EN KLOOSTER. Kern van de gebouwen is een 17e-eeuws kloostergebouw met dakruiter en zadeldak met leien ..

Coudewater: voormalige directeurswoning

Berlicumseweg 8
Rosmalen (Gemeente 's Hertogenbosch)
Inleiding. Nabij de Oude Berlicumseweg op een vrij landelijk aandoende locatie ten zuiden van het oude hoofdgebouw gelegen voormalige DIREC..

Coudewater: voormalige villa voor heren, later genoemd paviljoen "De Loofert"

Berlicumseweg 8
Rosmalen (Gemeente 's Hertogenbosch)
Inleiding. Nabij de Oude Berlicumseweg op een vrij landelijk aandoende locatie ten zuiden van het oude hoofdgebouw gelegen voormalige VILLA..

Kaart & Routeplanner

Route naar Sint-Lambertuskerk in Rosmalen