Meer dan 63.000 rijksmonumenten


De Hoop in Oldebroek

Molen

Zuiderzeestraatweg 252
8096CJ Oldebroek
Gelderland

Bouwjaar: 1853


Beschrijving van De Hoop

Korenmolen "De Hoop". Stellingmolen op gemetselde voet en met houten romp, waarop rietdekking. 1853. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 31378
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
De Hoop
De Hoop (2008)
De Hoop (2008)
Basisgegevens
Plaats Oldebroek
Bouwjaar 1853
Type Stellingmolen
Kenmerken achtkante molen
Vlucht 22,6 m
Functie Korenmolen
Bestemming  Voorheen het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Monumentnummer  31378
Externe link(s) en afbeeldingen
Molendatabase
De Hollandsche Molen
De Hoop (2008)
De Hoop (2008)
De Hoop juli 2012
De Hoop juli 2012
Brunia roeden, links de binnenroe
Brunia roeden, links de binnenroe
Portaal  Portaalicoon   Molens

De molen De Hoop is een in 1853 gebouwde en tot ongeveer 1957 in gebruik zijnde korenmolen in het Nederlandse dorp Oldebroek. De molen is gelegen aan de Zuiderzeestraatweg 252, is particulier eigendom en nog niet te bezoeken. Het oorspronkelijk molenaarshuis was gebouwd als een T-boerderij.

In het verleden heeft deze achtkante stellingmolen ook als oliemolen dienstgedaan, waarbij het olieslaan in een vóór 1900 gebouwde uitbouw naast de molen was ondergebracht. Ook heeft de molen een pelwerk gehad. Na het verwijderen van de olieslagerij werd in de uitbouw een hulpmotor geplaatst. De uitbouw is verder vergroot en bestaat nu uit drie met hun lange zijde aan elkaar gebouwde ruimtes. Omstreeks 1900 werd een zuiggasmotor bijgeplaatst, die rond 1930 werd vervangen door een Crossley ruwoliemotor. Na 1949 werd er alleen nog met een hamermolen gemalen, tot 1957 aangedreven door de ruwoliemotor. In 1957 is het gaande werk, met uitzondering van het bovenwiel, verwijderd om plaats te maken voor silo's, waardoor de molen niet meer kon malen en slechts draaivaardig was. De vangbalk werd voor het vangen toen boven het rechter voeghout geplaatst. De Hoop is in eigendom geweest van drie molenaars tot het jaar 1936 waarin hij uit dienst werd genomen. De molen is in 1973 uitwendig gerestaureerd.

De romp bestaat uit een grenen houten achtkant, gedekt met riet op een stenen onderbouw. De houten achtkant heeft drie bintlagen. De achtkantstijlen zijn bij het ondertafelement 31 x 34 centimeter dik. Eén van de zolders is slechts anderhalve meter hoog, terwijl de luizolder een normale hoogte heeft.

De wiekenvorm is Oudhollands met 22,60 meter lange Brunia roeden. De roeden wegen per stuk ongeveer 1700 kg. De bovenas van de fabrikant De Prins van Oranje stamt uit 1879.

Oorspronkelijk had de stelling een binnensluiting en schoren zonder kraaienpoten, waarschijnlijk tot 1931 toen de stelling instortte. Later, in 1936/37 is de stelling vervangen en zijn minder schoren maar nu met kraaienpoten toegepast. In 1973 werd de stelling weer geheel vervangen en ongeveer 30 cm hoger geplaatst, waardoor de molen weer 360 graden gekruid kon worden. De gaten van de vroegere schoren werden dichtgemetseld. Ook werd geen binnensluiting meer gebruikt.

De vang (rem) heeft een ijzeren bandvang. De vangbalk is voor de bouw van de silo's boven het rechtervoeghout geplaatst, maar wordt bij de restauratie weer teruggeplaatst op de oorspronkelijke plek.

Het kruiwerk bestond uit zogenaamde mosterdpotten, maar zijn bij de restauratie in 2012 vervangen door een engels kruiwerk.

Kruiwerk nog met mosterdpotten

Restauraties

Het wiekenkruis is met de restauratie in 1973 vernieuwd en heeft toen de Brunia roeden gekregen.

In 1986 is er grootonderhoud gepleegd, waarbij de kap van de molen is geweest en het kruiwerk met houten rollenwagens is vervangen door zogenaamde mosterdpotten.

Op 29 juni 2011 is het molenmakersbedrijf Berkhof uit Zwartebroek met een nieuwe restauratie begonnen en zijn tijdens een officiële plechtigheid, in aanwezigheid van de burgemeester en de verantwoordelijke wethouder, de Brunia roeden gestreken. Voor deze restauratie is 300.000 euro beschikbaar gesteld. Bij de restauratie worden twee zolders, maal- en kapzolder, en de kap hersteld. Ook komt er weer een deelbare koningsspil met koppeling. Verder wordt de stelling evenals de lange spruit vernieuwd en komt er een Engels kruiwerk in de plaats van het huidige kruiwerk. De nieuwe stelling komt lager te liggen dan de oude stelling. De lange spruit die door het plaatsen van de silo's in de molen achter het bovenwiel werd gelegd, wordt ingekort tot steunderbalk en de nieuwe lange spruit komt terug in het midden van de kap met daaronder een nieuwe ijzerbalk.

Op 7 maart 2012 zijn de kap en de houten achtkant afzonderlijk van de stenen onderbouw getakeld. Omdat er naast de molen geen ruimte was, zijn de kap en houten achtkant met twee kranen verplaatst tot achter de loodsen. Hierbij bleek de kap 11,2 ton en het houten achtkant zonder zolders, koningsspil en maalstenen 17,5 ton te wegen.

Op 18 juli 2012 is de houten achtkant en de kap op de stenen voet teruggeplaatst. De ligger en de loper van het maalkoppel en de pelsteen met ijzeren doodbed zijn op de stellingzolder gelegd. De dubbele koningsspil is geplaatst. De onderspil is 6,30 meter en de bovenspil 7,10 meter lang. De onderspil draait bovenaan in een bril met basra locus neuten. De taats van de bovenspil draait in het kogellager van de onderspil. Het spoorwiel heeft 99 kammen van haagbeuk. De gedeelde koningsspil wordt met twee raamwerken met elkaar verbonden.

Vergelijkbare koppeling bij Pelmolen Ter Horst

Op 29 augustus 2012 zijn de herstelde en met een heklat verlengde Brunia roeden gestoken, waarna de molen weer draaivaardig is.

In het najaar van 2012 is de hoge silo bij de molen afgebroken en de populieren verwijderd, waardoor de molen beter in het zicht is gekomen.

In 2014 volgde het aanbrengen van een nieuw gaande werk. De molen is sindsdien weer maalvaardig en maalt weer.

In 2016 heeft de molen weer een pelwerk gekregen.

Eigenaren

  • 1853 - 1881: C. Blaauw
  • 1881 - 1921: C. van de Pol
  • 1921 - 1936: E. van de Pol
  • ..... - heden: G. Blaauw

Externe link

Fotogalerij


Monumenten in de buurt van De Hoop in Oldebroek

Keuterboerderij met kleine schuur

Zuiderzeestraatweg 316
Oldebroek
Inleiding KEUTERBOERDERIJ met kleine SCHUUR. De boerderij is van het type hallehuisboerderij en gebouwd in de tweede helft van de 19de eeuw..

't Cijferhuis

Mheneweg Zuid 17
Oldebroek
"'t Cijfer Huis", waarschijnlijk omstreeks 1700, bestaande uit een voorhuis met verdieping en schilddak, dat aan de achterzijde aansluit teg..

Boerderij, onder hoog, rieten wolfdak

Bovenstraatweg 6
Oldebroek
Boerderij, 18e eeuw, onder hoog, rieten wolfdak. Links een opkamer; vensters met luiken.

Boerderij

Bovenstraatweg 10-1
Oldebroek
Boerderij, blijkens jaartalankers uit 1753. Hoog, rieten wolfdak, vensters met luiken.

bp Zwaluwenburg, gemeente Oldebroek

-
Oldebroek
Omschrijving onderdeel 2: HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG. De historische tuin- en parkaanleg van de buitenplaats Zwaluwenburg dateert in..

Kaart & Routeplanner

Route naar De Hoop in Oldebroek

Foto's (6)