Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Pepergasthuis in Groningen

Gebouw

Peperstraat 20
9711PD Groningen
Groningen

Bouwjaar: 1405


Beschrijving van Pepergasthuis

Geertruits- of Pepergasthuis in 1405 gesticht. Groot gasthuis gebouwd om twee hoven. Middenvleugel met verdieping waarin regentenkamer onder zadeldak tegen later gepleisterde topgevel aan de Peperstraat. Overige vleugels zonder verdieping onder zadeldaken. Kapel terzijde van de eerste binnenplaats. Hierin een tweeklaviers orgel van P. van Oeckelen uit 1862. Gesloten buitengevels aan de zijde van het Kattediep met stenen kozijnen waarboven ontlastingsbogen met blokjes. Ingangspoortje aan de Peperstraat uit 1640 met gebeeldhouwde bekroning uit 1743. Op het eerste hof een pomp uit 1829. Aan het slop "Achter de Muur" in de Poelestraat 17e eeuwse toegangspoort. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 18661
Laatste wijziging: 2014-10-12 19:38:37.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Pepergasthuis
Pepergasthuis met in het midden de pomp uit 1829
Pepergasthuis met in het midden de pomp uit 1829
Basisgegevens
Locatie Groningen, Peperstraat 22
Periode 1405-1991
Gesticht door Berneer en Albert Solleder
Restauraties 1989-1991
Eigenaar Lefier

Het Pepergasthuis is een hofje in de Nederlandse stad Groningen. De officiële naam luidt Geertruidsgasthuis, maar het heeft altijd bekendgestaan als het Pepergasthuis, naar de naam van de straat waaraan het is gelegen, de Peperstraat.

Geschiedenis

Het Pepergasthuis is in 1405 gesticht door vader en zoon Solleder. Oorspronkelijk diende het als gasthuis voor pelgrims die naar Groningen kwamen. In de Martinikerk werd een relikwie bewaard van Johannes de Doper, dat zeer veel pelgrims naar Groningen lokte. Vanwege die bestemming werd de kapel, die in 1482 bij het gasthuis werd gebouwd, vernoemd naar Gertrudis van Nijvel, die als beschermheilige van de reiziger gezien werd.

Het Pepergasthuis verwierf veel landerijen in de omgeving van de stad, met name in Heidenschap en Beijum. De parochiekerk van Heidenschap en de kapel te Beijum werden vóór 1500 geïncorporeerd in het gasthuis. De priester trad vermoedelijk op als dorpspastoor van Heidenschap tot afbraak van het dorpskerkje in 1589.

Na de reductie van Groningen in 1594 kreeg het complex, zoals alle katholieke gebouwen, een nieuwe bestemming. Het gasthuis werd een wooncomplex voor oudere stadjers. Groningers van 50 jaar en ouder konden zich inkopen in het gasthuis. Zij kregen dan tot hun dood niet alleen huisvesting, maar ook verzorging. De bewoners werden conventualen genoemd.

Daarnaast werd een deel van het complex ingericht als dolhuis. De arme zielen die hier terechtkwamen konden op zondag tegen betaling bezichtigd worden. In 1702 verhuisden de dollen naar een nieuw gasthuis, het Sint Anthonygasthuis aan de Rademarkt.

Het complex is meerdere malen uitgebreid, voor het laatst in 1861.

Huidige functie

In de loop van de twintigste eeuw kwamen steeds meer woningen in het complex leeg te staan. De inkoopsom bleek steeds meer een barrière. In 1954 werd daarom besloten dat de woningen ook gehuurd konden worden, waarna de leegstand snel verdween.

Stichting Stadsherstel Groningen, later opgegaan in wooncorporatie Lefier StadGroningen, nam het complex in 1989 over en liet de woningen grondig restaureren.

De kapel is sinds 1991 in gebruik voor oecumenische diensten. In de oude eetzaal kan gehuwd worden. De woningen worden nu verhuurd door een woningcorporatie (Lefier) en zijn zeer in trek.


Monumenten in de buurt van Pepergasthuis in Groningen

Wit geverfd hoekpand (Bienvenue)

Peperstraat 27
Groningen
Diep pand met eenvoudige woonhuisgevel in de trant van de nrs 11 en 15, voorzien van verdieping en lage zolderverdieping. Omlijste ingang en..

Grijsgepleisterd hoekpand (Sociëteit A.S.V. Dizkartes)

Peperstraat 21
Groningen
Hoekpand met verdieping onder zadeldak. Verhoogd ondiep voorste gedeelte afgesloten omgaande kroonlijst. Boven gewijzigde pui, zesruitsvenst..

Grijs gepleisterd pand (Kantoren A.S.V. Dizkartes)

Peperstraat 14
Groningen
Laat-middeleeuws pand met verdieping en schilddak. Inwendig gaaf bewaarde balklaag uit de bouwtijd. Voorgevel in het midden van de 19e eeuw ..

Wit geverfd pand met groene omlijsting (Club Shadrak)

Peperstraat 19
Groningen
Eenvoudig woonhuis met verdieping. Sober omlijste ingang en zesruitsvensters.

Pand van drie traveeën breed (Café de Kar)

Peperstraat 15
Groningen
Panden onder zadeldak met voorschild waarop topschoorsteen. Voorgevel vernieuwd en door forse geblokte kroonlijst afgesloten. Evenals bij nr..

Kaart & Routeplanner

Route naar Pepergasthuis in Groningen

Foto's (17)

Alle 17 foto's weergeven