Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Nieuwe Kerk in Groningen

Kerkelijk Gebouw

Nieuwe Kerkhof 1
9712PT Groningen
Groningen

Bouwjaar: 1660-'65 1860 (verb.) 1952-'77 (rest.) 1665 1660-'65 1860 (verb.) 1952-'77 (rest.)
Architect: C. Roelofs Roelofs 1665 C. Roelofs


Beschrijving van Nieuwe Kerk

Nieuwe Kerk. In de stadsuitbreiding aan de noordzijde op het Nieuwe Kerkhof vrij gelegen kruiskerk uit 1665. In de hoeken der armen dienstgebouwen met verdieping. Preekstoel met trap en klankbord uit de bouwtijd, doophek, galerijgestoelten in drie armen met gebeeldhouwde poortjes aan twee daarvan en knopbanken eronder; overhuifd gesneden stadsgestoelte. Boven een der toegangen gebeeldhouwd cartouche uit 1665. In de vierde arm groot orgel uit 1831 gemaakt door J.W. Timpe. Daaronder soortgelijke knopbanken als in de andere armen; drierijige 10-arms koperen kroon, XVIII. In de dakruiter op de kruising klok uit 1674. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 18583
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
De Nieuwe Kerk vanuit het westen (2010)
Preekstoel (detail)
Het Timpe/Van Oeckelen-orgel uit 1831

De Nieuwe Kerk is een protestantse kerk in de stad Groningen, gelegen op het Nieuwe Kerkhof in de Hortusbuurt. De naam "nieuwe" kerk is een verwijzing naar de "oude" Sint-Walburgkerk. Oorspronkelijk heette het kerkhof het Nieuwe Sint-Walburgkerkhof.

Beschrijving

Na de Reductie van Groningen in 1594 ontstonden er al snel plannen om de stad fors uit te breiden. De eerste plannen dateren van 1608, maar pas in 1625 kwamen de nieuwe vestingwerken klaar.

In de nieuwe uitleg moest ook een nieuwe kerk komen naar het voorbeeld van de Noorderkerk in Amsterdam. Het is de eerste in Groningen die werd gebouwd voor de protestantse eredienst (de Martinikerk en de Der Aa-kerk waren van oorsprong katholieke kerken). Met de bouw is begonnen in 1660. De Nieuwe Kerk is gebouwd in renaissancestijl met een plattegrond in de vorm van een Grieks kruis, bekroond met een kleine vieringtoren. In de oksels zijn driehoekige woningen gebouwd. Er was op het nieuwe kerkhof al een begraafplaats. Hier werden vroeger de pestdoden begraven (toen dus nog buiten de stad). Inmiddels heeft de begraafplaats plaatsgemaakt voor een grasveld met oude bomen.

Het orgel in de Nieuwe Kerk is in 1831 gebouwd door J.W. Timpe naar een ontwerptekening van P. van Oeckelen. Dit is opmerkelijk, omdat Van Oeckelen het orgelmakersvak waarschijnlijk juist bij Timpe geleerd heeft. Bij het ontwerp heeft Van Oeckelen zich klaarblijkelijk laten inspireren door het beroemde front van het hoofdorgel van de Grote of Sint-Bavokerk in Haarlem van Christian Müller, gelet op sommige details. Later werkten P. van Oeckelen en J. Doornbos aan het orgel, waarbij de dispositie enigszins werd gewijzigd. In de periode 1976-1980 is het gerestaureerd door de firma Ernst Leeflang. Een tweede grote restauratie volgde in 2008-2009. Het bezit 42 registers, verdeeld over hoofdwerk, rugpositief, bovenwerk en pedaal. Het bevindt zich op de orgelgalerij aan de westzijde van de kruisvormige kerk.

Zie ook

Externe link


Monumenten in de buurt van Nieuwe Kerk in Groningen

Eenvoudig pand met kroonlijst

Nieuwe Boteringestraat 30
Groningen
Eenvoudig woonhuis met verdieping onder zadeldak met voorschild, waarboven schoorsteen. Gevel afgesloten door kroonlijst.

Pand met afgeschuind zadeldak

Nieuwe Boteringestraat 26
Groningen
Eenvoudig pand onder voor afgeschuind zadeldak; aan de gootlijst twee hoekconsoles; op de verdieping zesruitsvensters.

Pand van zes traveeën breed met zesruitsvensters

Nieuwe Boteringestraat 24
Groningen
Zes traveeën breed pand met verdieping onder twee evenwijdige schilddaken waarop grote hoekschoorstenen. Ingang in derde travee van links;..

Juffer Tette Alberdagasthuis

Nieuwe Kerkhof 22
Groningen
Tette Alberda gasthuis. Front van vier woningen onder dwars zadeldak waarvoor middenpartij van twee vensters in de top bekroond door tympaan..

woonhuis

Nieuwe Boteringestraat 16
Groningen
Woonhuis met verdieping onder zadeldak met voorschild waarboven schoorsteen met bord. Halfrond gesloten ingang in rechthoekige omlijsting; o..

Kaart & Routeplanner

Route naar Nieuwe Kerk in Groningen

Foto's (20)

Alle 20 foto's weergeven