Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Korenbeurs in Groningen

Gebouw

Akerkhof 1
9712BA Groningen
Groningen

Bouwjaar: 1862-'65
Architect: J.G. van Beusekom

Top 100 monument

Korenbeurs

Als specimen van neo-klassicistische bouwkunst vertegenwoordigt de korenbeurs in zijn gave verschijningsvorm niet alleen op opmerkelijke wijze een stroming in de architectuurgeschiedenis, de architect J.G. van Beusekom heeft gebruik gemaakt van een basilicale plattegrond met een eeuwenlange, doelmatige gebruikstraditie en deze met eigentijdse eisen (1863-1865) weten te integreren. Het historische bouwwerk heeft een voor Nederlandse begrippen opmerkelijke constructie van gietijzeren Polonceauspanten met opengewerkte liggers en kolommen en vertegenwoordigt een bouwhistorisch belang. In het artistieke oeuvre van J.G. van Beusekom is de korenbeurs het absolute hoogtepunt vanwege de rankheid en het "vroege tijdstip" der gietijzerconstructie, de prominente stedebouwkundige ligging en details in de vorm van bijvoorbeeld de beelden van Neptunus, Ceres en Mercurius.

Beschrijving van Korenbeurs

Korenbeurs. In 1865 ter vervanging van een bescheidener gebouw opgetrokken. Voorgebouw van classicistische architectuur met zuilenporticus in het midden bekroond door tympaan; in nissen beelden van Neptunus en Ceres. Beurshal met lagere omgang gedragen op gietijzeren constructie. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 18415
Laatste wijziging: 2015-01-12 19:49:54.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Korenbeurs Groningen
Groningen, Korenbeurs foto2 2009-06-28 10.27.JPG
Locatie Vismarkt, Groningen
Oorspr. functie korenbeurs
Huidig gebruik supermarkt
Start bouw 1862
Bouw gereed 1865
Bouwstijl Neoclassicisme
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 18415
Architect J.G. van Beusekom
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

De Korenbeurs van Groningen is een gebouw aan de westzijde van de Vismarkt. De beurs, met zijn opvallende neoclassicistische gevel, werd tussen 1862 en 1865 gebouwd, als vervanging van twee kleinere beursgebouwen. Het behoort tot de 'Top 100 van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg'.

Voorgeschiedenis

de Korenbeurs met aan de linkerkant Huis de Beurs

De eerste Korenbeurs, een houten gebouw, werd gebouwd in 1774. In die periode maakte de graanteelt in de provincie Groningen een grote bloeitijd door. Het houten gebouw voldeed daarom al vrij snel niet meer. In 1862 werd het daarom vervangen door een stenen gebouw. Het teruglopen van de handel in de eerste helft van de negentiende eeuw betekende dat dit vrij eenvoudige gebouw voldeed.

Vanaf halverwege de negentiende eeuw begon de handel weer toe te nemen. Het gebouw werd snel te klein, waarop de handel zich deels verplaatste naar het nabijgelegen café, tegenwoordig Huis de Beurs. Dat werd toch als minder gewenst beschouwd, waarop uiteindelijk de opdracht voor een nieuw beursgebouw werd verleend.

Het gebouw

het interieur

Het gebouw, een ontwerp van de Groninger stadsbouwmeester J.G. van Beusekom, is, voor zijn tijd, modern van opbouw, gelet op de gietijzeren constructie en de toepassing van veel glas. Het glas was nodig om veel daglicht te hebben, belangrijk voor het keuren van het graan. De handelaren, commissionairs genoemd, namen in zakjes monsters van hun aanbod mee. Zij moesten lid zijn van de "Vereeniging de Korenbeurs" en zich bij het nemen van de monsters aan strenge regels houden.

Aan de zijde van de Vismarkt bevindt zich het imposante voorgebouw, met een bijpassende bordestrap. Op het dak staan de figuren van Neptunus (zeevaart), Ceres (landbouw) en Mercurius (handel).

Achter de voorgevel bevindt zich de werkelijke markthal, een grote open ruimte met tafels voor de meegenomen monsters, waar in het verleden de handelaren hun handel konden afwikkelen. Het bestuur had vergaderruimten aan de voorzijde van het gebouw.

De Korenbeurs is aan het einde van de twintigste eeuw gerestaureerd onder leiding van de architect Cor Kalfsbeek.

Functie

Het gebouw heeft tot in de jaren tachtig van de twintigste eeuw als graanbeurs dienstgedaan, hoewel dat steeds meer een bijkomende activiteit werd. De grote hal is ook gebruikt als sporthal voor onder andere basketbal[1] en volleybal[2], maar dat werd niet als bevredigende invulling gezien. Ook zat in het gebouw nog enige tijd een filiaal van spiritueel centrum Oibibio[3], maar dit ging failliet. Sinds juli 2000 is in het gebouw een filiaal van Albert Heijn gevestigd.[4]

Afbeeldingen

Referenties

Literatuur

  • Meta A. Prins–Schimmel, "De Korenbeurs in Groningen.Historie en toekomst" ,uitg. ABN AMRO, Diemen, 1994.

Monumenten in de buurt van Korenbeurs in Groningen

Diep hoekpand van vier traveeën breed (Zomers)

Vismarkt 56
Groningen
Diep onderkelderd pand van vier venstertraveeen met verdieping en lage zolderverdieping onder zadeldak met voorschild en tegen achtertopgeve..

Bankgebouw

Vismarkt 54
Groningen
Inleiding BANKGEBOUW, gesitueerd in de gesloten zuidelijke gevelwand van de Vismarkt, gebouwd in opdracht van de N.V. Incassobank in 1923-19..

Poortje

Akerkhof 8
Groningen
Poortje in sluitsteen gedateerd 1683 en bekroond door opzetstuk met een soort Gorgenenmasker en bollen, waarvan er een ontbreekt.

Pand met vier traveeën (Claudia Sträter)

Akerkhof 11
Groningen
Pand van vier venstertraveeen met verdieping en lage zolderverdieping, de gevel afgesloten door rechte kroonlijst.

Pand met drie traveeën (Sissy Boy)

Akerkhof 13
Groningen
Pand van drie venstertraveeen met verdieping en lage zolderverdieping, de gevel afgesloten door rechte kroonlijst met 4 gesneden consoles.

Kaart & Routeplanner

Route naar Korenbeurs in Groningen

Foto's (17)

Alle 17 foto's weergeven