Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Hervormde kerk in Finsterwolde

Kerkelijk Gebouw

C.G.Wiegersweg 1
9684EK Finsterwolde (gemeente Oldambt)
Groningen

Bouwjaar: ca. 1275 verm. kort na 1586 (koor) 1852 (verb.) 1970 (rest.) 1275 ca. 1275 verm. kort na 1586 (koor) 1852 (verb.) 1970 (rest.)


Beschrijving van Hervormde kerk

Herv. Kerk op Kerkhof. De kerk bestaat uit het schip van een romano-gotische kruiskerk, uitwendig kenbaar aan de nissen-arkaden langs de noord- en zuidgevel, inwendig aan een in de muurdikte uitgespaarde gang, zoals aan de rijkst gedetailleerde kerken dezer school voorkomt (Termunten, en over de grens Engerhafen, Bunde e.a.) Koorsluiting jonger. De kerk bezit 19e eeuws meubilair t.w. preekstoel met klankbord en trap, doophek met banken (1817), herenbank met snijwerk aan achterschot en wangen (1813). Banken met paneelwerk, koorbetimmering met opzetstukken van voormalige banken, orgelbalustrade op zuilen. Orgel uit 1808, gemaakt door H.H. Freytag. Verschillende zerken waaronder een 17e eeuwse en twee 18e eeuwse. Gedenkbord bij de bouw van een toren in 1663. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 15650
Laatste wijziging: 2014-10-12 19:38:37.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Kerk van Finsterwolde
Kerk van Finsterwolde
Kerk van Finsterwolde
Plaats Finsterwolde
Denominatie Nederlandse Hervormde Kerk
Coördinaten 53° 12′ NB, 7° 6′ OL
Gebouwd in 13e eeuw
Gewijd aan Sint Stephanus
Monumentale status Beschermd
Monumentnummer  15650
Architectuur
Stijlperiode Romaans
Interieur
Orgel H.H. Freytag, 1808
Portaal  Portaalicoon   Christendom


De Stefanuskerk van Finsterwolde is van oorsprong een katholieke romanogotische kruiskerk, vermoedelijk uit het einde van de 13e eeuw, die behoorde tot het bisdom Münster. De kerk was oorspronkelijk gewijd aan de heilige Stefanus maar is sinds 1594 een Nederlands-hervormde kerk.

Geschiedenis

In de middeleeuwen bestond Finsterwolde uit twee afzonderlijke veenontginningsdorpen die ieder een eigen kerkgebouw hadden: West-Finsterwolde en Oost-Finsterwolde of Sint-Nicolaaskerk. De Dollard bestond in die tijd nog niet en de rivier de Eems mondde rechtstreeks in de Waddenzee uit. Door bodemdaling en achterstallig dijkonderhoud ontstond vanaf het begin van de 15e eeuw de Dollard. Oost-Finsterwolde kreeg te maken met toenemende wateroverlast en werd rond 1500 verlaten, waarna alleen het huidige Finsterwolde overbleef.

De kerk is minstens tweemaal verplaatst. Ten noorden van het huidige gebouw zijn onder de Dollardklei restanten van twee vorige kerkgebouwen te vinden. Bij de bouw van de boerderij Kerkeweg 4 vond men in 1821 de restanten van een begraafplaats en een korenmolen, die hier vermoedelijk tot 1628 heeft gestaan. Volgens de overlevering werd dit hoog gelegen terrein gebruikt als pestkerkhof, nadat de dorpsgeestelijke de gestorvenen niet in gewijde grond wilde laten begraven. In een laatste poging om de Dollard te beteugelen werd vanaf dit punt in 1454 een dijk naar de Punt van Reide gelegd, die echter niet langer dan een jaar of twaa;f stand hield.

Op 28 mei 1554 besloten de raad en burgemeesters van Groningen aanvankelijk de olde kercke tho Finsterwolde aff tho breken, nadat de klokkentoren (met vier klokken) al gedeelteijk was ingestort. Uiteindelijk besloot men het oude gebouw met houten balken, ankers, stutten en pijlers overeind te houden. In 1586/1587 werd het kerkgebouw herbouwd en kreeg het zijn huidige vorm. Hierbij werd het kruis van de kruiskerk weggebroken en werd het gebouw 5,5 meter verlaagd. Tevens werd er een koor aangebouwd.

In 1820/1822 werd de vrijstaande kerktoren gebouwd naar het voorbeeld van de neoklassieke toren van de kerk van San Giorgio in Venetië. Op de plaats van de nieuwe toren stond voor die tijd een lage houten toren. Voor de bouw van de toren zijn 96 geheide palen van 18 tot 28 voet lang gebruikt. De toren is 152,5 voet (zo'n 50 meter) hoog en heeft een spits waarbovenop een paard prijkt in plaats van een haan.

In de Tweede Wereldoorlog raakte de kerk beschadigd door beschietingen. In 1970 vond er een grondige renovatie plaats, waarbij onder andere het meubilair uit het koorgedeelte weggehaald is om plaats te maken voor het liturgisch centrum.

Andere wetenswaardigheden

  • De kerk bezit een door H.H. Freytag in 1808 gebouwd eenklaviersorgel met 15 registers.
  • De eikenhouten kerkbanken stammen uit de vroege negentiende eeuw. Het wapen van de boerenfamilie Heddema uit Finsterwolde prijkt op de herebank aan de noordzijde en laat het jaartal 1813 zien.
  • De stenen toren is ook in gebruik om brandslangen in op te hangen om die te laten drogen.

Afbeeldingen

Zie ook

Externe links


Monumenten in de buurt van Hervormde kerk in Finsterwolde

Hervormde kerk, vrijstaande klokkentoren

Hoofdweg 7
Finsterwolde (Gemeente Oldambt)
Toren. Op de hoek van het kerkhof staat de klokketoren, in 1822 opgetrokken.

Sonnevanck

C.G.Wiegersweg 28
Finsterwolde (Gemeente Oldambt)
Inleiding VILLA, genaamd Sonnevanck, met aangebouwde KEUKEN gebouwd in 1914 in opdracht van graanhandelaar D. J. de Vries in een Overgangsa..

Dwars woonhuis onder zadeldak met wolfseinden boven zijgevels

Hoofdweg 23
Finsterwolde (Gemeente Oldambt)
Dwars WOONHUIS onder zadeldak met wolfeinden boven de zijgevels; op de hoeken schoorstenen met borden. Omlijste ingang, zesruitsvensters en ..

Kantoorwoning in Interbellumstijl

Hoofdweg 25
Finsterwolde (Gemeente Oldambt)
Inleiding KANTOORWONING gebouwd in 1929 in Interbellum-architectuur in opdracht van notaris H.J. Kloosterman. Het ontwerp was van P. Wester..

Hoop De Hoop

Ganzedijk 71
Finsterwolde (Gemeente Oldambt)
Kleine achtkante bovenkruier met stelling, in 1868 gebouwd.

Kaart & Routeplanner

Route naar Hervormde kerk in Finsterwolde

Foto's (7)