Meer dan 63.000 rijksmonumenten


Pand onder laag schilddak met Dorisch drielicht in Dokkum

Woonhuis

Westersingel 35
9101ME Dokkum (gemeente Dongeradeel)
Friesland

Bouwjaar: ca. 1840 1840 ca. 1840


Beschrijving van Pand onder laag schilddak met Dorisch drielicht

Pand onder laag schilddak; de gevel met z.g. Doristisch drielicht, op de verdieping eveneens in de trant van Th. Romein. (bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Rijksmonument nummer: 13183
Laatste wijziging: 2014-10-12 20:04:29.0

Recensies en ervaringen

Toevoegen

Wikipedia artikel

Dit artikel is volledig afkomstig van Wikipedia en valt onder de CC BY-SA licentie
Dorisch kussenkapiteel van de Hera-tempel in Olympia

De Dorische orde is ongetwijfeld de oudste van de drie bekendste bouworden uit de Griekse oudheid (de andere zijn de Ionische en de Korinthische orde). De Dorische orde begon zich te ontwikkelen in de zevende eeuw v.Chr., en heeft als meest typische kenmerk de Dorische zuil. Deze is zeer statig en strak (zoals de Doriërs geacht werden te zijn) en slechts 5 à 6 modulen hoog (de "modulus" is de diameter van de zuil aan de basis: alle afmetingen van het gebouw zijn te herleiden tot een breuk of veelvoud van deze modulus), met 16 à 24 cannelures die met een scherpe naad op elkaar aansluiten. Bovenaan heeft de Dorische zuil een eenvoudig kapiteel bestaande uit een vierkante dekplaat (abacus) en een rond "kussen" (echinus). Dit kapiteel werd daarom een kussenkapiteel genoemd.

De zuilschacht rust niet op een voetstuk of basement, maar rechtstreeks op de trap zelf (gewoonlijk bestaande uit drie treden, waarvan de bovenste de stylobaat genoemd werd). Bij de oudste, archaïsche tempels (vb. in Paestum) vertoonde de Dorische zuilschacht naar het midden toe een lichte zwelling (éntasis), waardoor de zuil een karakteristieke sigaarvorm had. De zuilschacht bestaat gewoonlijk uit opeengestapelde zuiltrommels (maar in de Apollotempel van Korinthe zijn het monolithische zuilen). Boven op de zuilen rust de hoofdbalk (of architraaf) waarop de fries is aangebracht: in de Dorische orde bestaat die uit een ritmische afwisseling van beeldenvelden (metopen) en trigliefen (steenblokken met drie inkervingen of gleuven).

Dorische orde bij de Romeinen

Ook de Romeinen pasten de Dorische orde toe. De vormgeving van de zuilen onderging echter enkele veranderingen: de kapitelen werden meer geleed, de zuilen werden van een basement voorzien en werden slanker.

Dorische orde sinds de renaissance

In de renaissance herleefde de bouwkunst van de Romeinen zowel door studie van oude geschriften, met name van Vitruvius, alsook het bestuderen van de Romeinse ruïnes.

In de Italiaanse renaissancebouwkunst werd de klassieke zuilenorden nieuw leven ingeblazen. De bouwkunst van de Romeinen herleefde zowel door studie van oude geschriften, met name de De architectura van Vitruvius, alsook door het bestuderen van de Romeinse ruïnes. Er werd nauwkeurig vastgelegd hoe zuilen en hoofdgestel dienden te worden gedetailleerd. Zo werd ook de Dorische orde in de zestiende eeuw beschreven en getekend door Italiaanse architectuurtheoretici, zoals Sebastiano Serlio in zijn architectuurtractaat (1537-1551), Giacomo Barozzi da Vignola en Andrea Palladio.

Ook de Romeins-Dorische orde werd sindsdien weer toegepast. Het zou tot de achttiende eeuw duren voor de Grieks-Dorische orde werd herontdekt en opnieuw zou worden toegepast.

Elementen van de Grieks-Dorische bouwstijl

de Grieks-Dorische bouwstijl

(de nummers verwijzen naar de afbeelding):

Tempel in de Dorische orde: de Tempel van Hephaistos in Athene

Toepassingen van de Romeins-Dorische orde in Nederland

Zie ook


Monumenten in de buurt van Pand onder laag schilddak met Dorisch drielicht in Dokkum

Zes traveeën breed bepleisterd pand met hoge verdieping onder laag schilddak

Hanspoort 1
Dokkum (Gemeente Dongeradeel)
Zes traveeën breed pand met hoge verdieping onder laag schilddak met hoekschoorsteen. Op de kroonlijst gegoten ornamenten, vensters en ing..

Bastion II met gracht

Hanspoort 3
Dokkum (Gemeente Dongeradeel)
BASTION II. Vol bastion met voorliggende gracht ter breedte van pl.m. 24 meter voor de schouderhoeken, oplopend tot pl.m. 40 meter voor de ..

Vier traveeën breed hoekpand onder voor afgeschuind zadeldak

Legeweg 41
Dokkum (Gemeente Dongeradeel)
Hoekpand van vier venstertraveeen onder zadeldak, voor afgeschuind; zesruitsvensters op de verdieping.

Pandje onder zadeldak tegen gepleisterde klokgevel

Hogepol 20
Dokkum (Gemeente Dongeradeel)
Pandje onder zadeldak tegen gepleisterde klokgevel met aanzetkrullen.

Vijf traveeën breed pand onder schilddak (notariskantoor Hellema)

Hogepol 18
Dokkum (Gemeente Dongeradeel)
Deftig pand van vijf traveeën onder schilddak met hoekschoorstenen. De drie middelste traveeen als risaliet behandeld en bekroond door tymp..

Kaart & Routeplanner

Route naar Pand onder laag schilddak met Dorisch drielicht in Dokkum

Foto's (1)